(Spoiler var!!!)
Fyodor Dostoyevskinin “Ezilenler” romanı sadəcə bir hekayə deyil; bu əsər insan qəlbinin ən incə və ən ağrılı tərəflərinə toxunan bir hekayədir. Kitabı oxuduqca insan anlayır ki, bəzən bir insanın taleyi yalnız onun öz səhvləri ilə deyil, ətrafındakı insanların qüruru, laqeydliyi və məsuliyyətsizliyi ilə də formalaşır.
Əsərdə mənə ən çox təsir edən obraz Nelli oldu. Nelli çox kiçik yaşlarından həyatın ağır üzünü görmüş bir uşaqdır. Anasının çəkdiyi əzablar, atasının məsuliyyətsizliyi və babasının qüruru onun həyatını qaranlıq bir taleyə çevirmişdir. Bu qədər ağrı və tərk edilmişlik hissi yaşayan bir insanın ürəyində insanlara qarşı güvən qalması demək olar ki mümkün deyil. Buna görə də Nelli özünü qorumaq üçün sanki görünməz bir divar hörür. O divarın arxasında isə çox həssas, çox kövrək və sevgi axtaran bir uşaq gizlənir.
Nellinin ən təsirli tərəfi onun qürurudur. O həyat boyu əzab çəksə də kiminsə ona yazığı gəlməsini qəbul etmək istəmir. Çünki onun üçün yazıq görünmək sanki ikinci dəfə məğlub olmaq deməkdir. Bu qürur onun yaralanmış ruhunun müdafiə qalxanı kimidir.
Lakin əsərdə Vanya kimi insanların varlığı ümid işığı kimi görünür. Vanya özü də kasıb və çətin həyat yaşayan bir insan olsa da, başqasının dərdini görməzlikdən gəlmir. O Nellini sadəcə yazıq bir uşaq kimi deyil, anlayış və mərhəmətə ehtiyacı olan bir insan kimi qəbul edir. Onun bu davranışı Nellinin içindəki buzları yavaş-yavaş əridir. İlk dəfə olaraq Nelli dünyada yalnız qəddarlıq deyil, həm də yaxşılıq olduğunu görməyə başlayır.
Əsərdə Nataşa ilə atası arasındakı münasibət də çox dərin və təsirlidir. Bir tərəfdə qızına sonsuz sevgi bəsləyən bir ata, digər tərəfdə isə sevgisinə görə səhv etmiş bir qız dayanır. Lakin bu sevginin qarşısında böyük bir maneə var — qürur. İnsan bəzən qüruruna görə ən çox sevdiyi insanı itirmək təhlükəsi ilə üz-üzə qalır. Buna baxmayaraq əsərin sonunda ata və qızın bir-birini bağışlaması göstərir ki, əsl sevgi nə qədər incinsə də sonda yenə qalib gəlir.
Mənim üçün bu romanda ən saf və vicdanlı insan Vanyadır. O başqalarının dərdinə şərik olan, özü ac qalsa belə başqasını düşünən bir insandır. Bəzən həyatın qaçaqaçında insanlar başqasının dərdini görməməzlikdən gəlir. Amma Vanya belə deyil. O Nellinin yanından keçib gedə bilərdi, amma getmədi. O onun taleyinə biganə qalmadı və sonuna qədər yanında oldu.
“Ezilenler” romanını oxuduqca insan bir həqiqəti daha dərindən anlayır: dünyada pislik və qəddarlıq çox olsa da, insanlığı ayaqda saxlayan yenə də mərhəmət və sevgidir. Bəzən bir insanın həyatını dəyişdirmək üçün böyük şeylər lazım deyil; bəzən sadəcə onun yanında olmaq kifayətdir.
Bu əsər mənə göstərdi ki, qürur bəzən insanları bir-birindən uzaqlaşdırsa da, sevgi və mərhəmət insan qəlbində ən güclü duyğulardır. Və bəlkə də Dostoyevskinin bizə vermək istədiyi ən böyük mesaj budur: əzilən insanların dünyasında belə ümid heç vaxt tam sönmür.
·
10 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.