#elfriedejelinek #piyanist Baskıcı ve aşırı kontrolcü bir anne figürü altında şekillenen sadomazoşist bir karakterin gelişimini, tümdengelim yöntemiyle anlatan sarsıcı ve düşündürücü bir roman. Her şeye hakim anlatıcı, piyano öğretmeni Erika’nın, otuzuna gelen kızıyla aynı yatağı paylaşan annesinin ve hırslı, başarı odaklı ama aynı zamanda maymun iştahlı genç öğrencisi Walter Klemmer’in zihinsel katmanlarına kadar nüfuz edebiliyor.
Yazar, başta iyicil görünen duyguların, küçük bir tetikleyicinin etkisiyle insanın derinliklerde saklı duran karanlık ve vahşi yönünü açığa çıkarabileceğini, Klammer karakteri üzerinden yansıtıyor. Aynı zamanda toplumun kadın-erkek gelişimine bakışındaki çarpıklığı da gözler önüne seriyor. Okuru; aşkın farklı yaşanış biçimleri, yaş farkı, öğretmen-öğrenci ilişkisi normları, olması gereken anne-çocuk ilişkisi üzerine düşünmeye itiyor.
Çok katmanlı yapısıyla, saatlerce tartışılabilecek, tam anlamıyla bir okuma kulübü kitabı. Yine tartışmaya açık bir konu olarak; Erika’dan üçüncü tekil şahıs zamiriyle bahsederken büyük harfler kullanılması. Bunun sebebi, okurun zihninde karakterin ağırlığını arttırmak ve karakterini daha güçlü kılmak için olabilir mi? Eğer öyleyse çok akıllıca bir taktik çünkü Erika hem nevrotik ve asosyal karakteri hem de modaya uygun düşmeyen annesinin seçimi kıyafetleriyle toplumda küçümsenecek bir karakterken şimdi olanca ağırlığıyla zihnime oturmuş oldu.
Yazarın üslubu oldukça özgün; zaman zaman kısa ve mekanik cümleler; zaman zaman sembolik bir anlatım tekniğiyle bilinç akışına giren yoğun ve etkileyici cümleler... Yorucu ve sabır isteyen ama sonunda ödülünü veren bir kitap. Sadomazoşist karakterli Erika’nın gördüğü, düşündüğü, yaptıkları ve yaşadıkları ise rahatsız edici boyutlara ulaşıyor.
Kitabın arka planında ise -yeni gördüğüm - Viyana sokakları ve ünlü Viyanalı bestecilere dair küçük detaylar da metne derinlik katıyor.
2004 Nobel Edebiyat Ödülü sahibi olan Avusturyalı yazar Jelinek’in kendi yaşamına baktığımızda, Erika karakteriyle kurulan benzerlikler de dikkat çekici. Belki de romanın gücü, bu kadar sahici hissettirmesinden geliyordur.
Romanın 2001 yılı yapımı uyarlama bir filmi de var: #thepianoteacher. En kısa zamanda izlenecekler listeme aldım.
·
42 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.