Alt başlığı olan Kurucu Felsefenin Evrimi'ni detaylıca beş ana başlık (Hukuk, Sosyoloji, Ekonomi, Siyaset, Bilim-Kültür) üzerinden anlatan teorik bilgisi ve araştırması yoğun bir eserle karşı karşıyayız. Atatürk'ten ziyade içindeki çağı ve dönemin tartışma konularını, farklı ekollerini anlatmış Zafer Toprak . Daha sonra tabii ki bu gelişmelerin Cumhuriyet'in ve Atatürk'ün aldığı kararların üzerindeki etkilerine de tanık oluyoruz. Dünyanın her yerinde olduğu gibi bizim devrimimizin de fikirlerinin ve inanışlarının gökten inmediğini, materyal kökenleri olduğunu ve bunların ne gibi tartışmalardan çıktığını da öğrenmek için iyi bir kitap.
Kolay okunan bir kitap olduğunu söyleyemem zira dönemin dilinden çok fazla bire bir alıntı ve terim var. Fakat yine de yazarın açıklamalarıyla anlaşılabilir, akıcı bir esere dönüşüyor. İçerik olarak ise başta söylediğim gibi kitabın farklı ana dallara bölünmüş olması o alandaki tartışmaların devamlılığını ve evrimini incelemek açısından fayda sağlıyor. Yine de biraz daha referans kitabı olduğunu düşünüyorum, çok fazla isim ve eseri kaynak göstermesiyle aslında daha derin araştırmanın da önünü açıyor.
Bütün bu alanların tartışmalarını da bir fanusta incelemiyor, aksine Atatürk'ün ve dönemin hükümetlerinin eyleme, realiteye nasıl döktüğünü de ortaya koyuyor. Böylece erken Cumhuriyet döneminde ne niçin yapılmış ve bu ileriyi nasıl etkilemiş bunu görebiliyorsunuz. Bu açılardan çok önemli bir kitap olduğunu düşünüyorum; dönemi ve bütün Cumhuriyeti daha iyi anlamamıza yardımcı oluyor.