Milan KunderaKimlik 'te akıllı, modern, çalışkan, tutkulu, güçlü ve orta yaşlı bir kadın olan Chantal ile kendisinden yaşça küçük olan duygusal, serseri ruhlu, sorumsuz ama sevimli sevgilisi jean- Marc'ın "aşk"ını irdeliyor. Ancak Kimlik sadece bir "ilişki romanı"olmayıp, aslında hepimizin içindeki o kırılgan "benlik" algısını nasıl başkalarının gözlerine emanet ettiğimizi çok net özetliyor. Kimlik; aşk, yaşlanma ve bireyin mahremiyeti üzerine yoğunlaşmış modern bir varoluş sancısıdır.
Chantal için yaşlanmak, sadece çizgilerin derinleşmesi değil, dünyanın bakışlarının üzerinden çekilmesidir. "Evet, erkekler, erkekler artık dönüp bana bakmıyor" cümlesi Chantal için sadece yaşlanma kaygısı değil," yok olma" korkusunun da sinyalidir.
Milan Kundera 'nın deyimiyle bizler "sefalet makyajcılarıyız." https://1000kitap.com/gonderi/301481670 modern dünya bizden bu sefaleti neşeyle maskelememizi bekler; ancak bu makyaj, ruhun derinliklerindeki o varoluşsal sızıyı dindirmeye yetmez. Jean- Marc, sevdiği kadının bu görünmezlik sancısını dindirmek için bir oyun başlatır ve Chantal'a isimsiz mektuplar yazar. Bu başlangıçta masum bir şey gibi görünse de, aslında kendi elleriyle ördüğü bir "*konformizm kalesi*" dir. Jean-Marc Chantal'ın beğenilme ihtiyacını sahte bir "öteki" yaratarak tatmin etmeye çalışırken, aslında onu kendine (Jean -Marc'a) yabancılaştırır. https://1000kitap.com/gonderi/301397069 bu oyun ilerledikçe, sadakat ile ihanet, şefkat ile kontrol arasındaki çizgi silinir. Chantal'ın mektupları yazanın Jean- Marc olduğunu anlamasının üzerine evden gitmesi sonrası, Jean- Marc'ın "Ben şimdi ne yapacağım?" sorusu, sadece kaybedilen bir eşe değil, o güne kadar bir başkasını gözlemleyerek inşa ettiği kendi kimliğinin yıkımına verilen bir cevaptır.
Kitabın en vurucu noktalarından birisi olan https://1000kitap.com/gonderi/301482144 düşüncesi, karakterlerin içine düştüğü kapana bir ışık tutuyor.
https://1000kitap.com/gonderi/301475761
Chantal, evden ayrılıp özgürleşeceğini sanırken aslında bilmediği bir gücün ( kendi korkularının ve Jean- Marc'ın yarattığı o hayali aşığın) güdümüne girer. Bu, özgürlüğün aslında ne kadar kısıtlı bir alanda sadece "algı seçimi" düzeyinde yaşandığını gösterir.
Chantal onu terk ettiğinde Jean- Marc'ın düştüğü panik, aslında bir "kimlik kaybıdır." Eğer Chantal yoksa, Jean- Marc kimi gözlemleyecektir? Kimin gardiyanı ya da kurtarıcısı olacaktır?
https://1000kitap.com/gonderi/301478012 kitaptaki bu alıntıda Marx'a yapılan atıf çok kritiktir. Marx, "Filozoflar dünyayı yalnızca yorumladılar, oysa asıl mesele onu değiştrmektir" derken insanın iradesini merkeze koyuyordu. Milan Kundera ise 20. yüzyılın tecrübesiyle buna itiraz eder.
* Dünyayı "fiziksel" olarak değiştirmek mümkündür (yollar yapmak, rejimler kurmak) fakat varoluşun temel kodlarını değiştirecek bir "çapa" sahip değiliz.
*https://1000kitap.com/gonderi/301478898 bu ifade aslında haddini bilme meselesidir. Burada "Tanrı" kavramı ister dini bir figür isterse de "Doğa Kanunları" olarak alınsın; insanın üzerinde, onun asla müdahale edemeyeceği, değiştiremeyeceği bir mutlak irade olduğunu simgeler.
İnsanoğlu teknolojiyle tanrılaşmaya çalışırken aslında kendi doğasından uzaklaşıyor. Bir fabrikayı, bir üretim hattını veya bir şehri mükemmel bir disiplinle yönetebilirsiniz. Ancak Milan Kundera 'nın Chantal üzerinden anlattığı o "yaşlanma ve beğenilmeme korkusu", hiçbir teknolojinin çözemediği bir ilahi kuraldır.
* İnsan, dünyayı değiştirdiğini sanırken aslında onun üzerine bir "makyaj" yapar.
* "Konformizm kalesi", işte bu teknoloji toplumsal düzene sığınma çabasıdır. İnsan o kaleye kapanır çünkü dışarıda, Tanrı'nın ve ölümün o kaçınılmaz, amansız kuralları beklemektedir.
Özetle;
Milan Kundera 'ya göre insanın trajedisi buradadır: Dünyayı imar edecek kadar zeki, ama kendi sonunu bir saniye bile geciktiremeyecek kadar aciz olması.
Milan Kundera 'nın Kimlik romanı, yazarın kısalığına rağmen en yoğun ve sarsıncı eserlerinden birisidir bence. Ben çok beğendim. İyi okumalar.
KimlikMilan Kundera · Can Yayınları · 20192,562 okunma
·
48 Gösterim
Yorumlar
Yorum yapabilmeniz için giriş yapmanız gerekmektedir.