Düşünce ve Tartışma Özgürlüğü Üzerine’yi okurken metnin ne kadar eski olmasına rağmen hâlâ güncelliğini korumasına şaşırdım. John Stuart Mill aslında çok temel bir şeyi savunuyor: İnsanların düşüncelerini özgürce ifade edebilmesi sadece birey için değil, toplumun gelişmesi için de gerekli.
Kitap biraz yoğun ve yer yer tekrar eden bir yapıya sahip. Özellikle aynı fikri farklı açılardan savunması okurken yavaşlatabiliyor ama bir yandan da konuyu iyice pekiştiriyor. Mill’in en dikkat çekici tarafı, katılmadığı düşüncelerin bile ifade edilmesi gerektiğini savunması. Çünkü ona göre yanlış bir fikir bile doğruyu güçlendirir ya da en azından insanların neden doğruya inandığını sorgulamasını sağlar.
Okurken bazı yerlerde “bu kadar da özgürlük mümkün mü?” diye düşündüm. Çünkü teoride çok mantıklı gelen şeyler pratikte her zaman aynı şekilde işlemiyor. Ama yine de Mill’in yaklaşımı, özellikle farklı görüşlere tahammül konusunda düşündürücüydü.
Genel olarak kitap, dili biraz ağır olsa da altı çizilecek çok fazla fikir barındırıyor. Hızlı okunacak bir kitap değil ama sindire sindire okununca daha fazla şey bırakan, dönüp tekrar bakılabilecek bir eser.
·
70 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.