Görme Biçimleri, okurken bana yalnızca sanatın ya da resimlerin nasıl yorumlandığını anlatan bir kitap gibi gelmedi. Tam tersine, insanın dünyaya bakışını sorgulatan, yıllardır doğru sandığı pek çok düşüncenin üzerine yeni bir ışık tutan bir eserdi. John Berger, görmenin sadece gözle gerçekleşen bir eylem olmadığını; geçmişimiz, inançlarımız, yaşadığımız toplum ve sahip olduğumuz deneyimlerle şekillendiğini etkileyici bir şekilde ortaya koyuyor.
Kitabın en güçlü yanı, okuru hazır cevaplarla baş başa bırakmaması. Her bölümde insanın zihnine yeni sorular bırakıyor. Bir tabloya baktığımızda gerçekten ne görüyoruz? Gördüğümüz şey mi bize anlam veriyor, yoksa biz mi ona anlam yüklüyoruz? Berger bu soruların peşinden giderken sanat eserlerini, reklamları ve gündelik hayatın sıradan görüntülerini aynı ciddiyetle ele alıyor. Böylece sanatın müzelerde duran ulaşılmaz bir şey olmadığını, hayatın tam içinde olduğunu gösteriyor.
Ancak kitabın beni en çok etkileyen tarafı, görmenin aslında düşünmenin bir biçimi olduğunu hissettirmesiydi. İnsan bazen yıllarca aynı manzaraya bakar ama onu gerçekten görmez. Berger, tam da bu noktada okuru sarsıyor ve alışılmış bakış açılarını kırıyor. Kitabı okudukça yalnızca sanat eserlerine değil, insanlara, olaylara ve hatta kendime bakışımın bile değiştiğini fark ettim.
Bununla birlikte eser, bazı bölümlerde yoğun ve dikkat isteyen bir yapıya sahip. Özellikle sanat tarihi ve görsel kültür üzerine fazla bilgisi olmayan okurlar için yer yer ağır ilerleyebilir. Fakat bu durum kitabın değerini azaltmıyor; aksine her sayfada durup düşünmeyi gerektiren bir derinlik kazandırıyor. Hızlı tüketilen kitaplardan farklı olarak, sindirilerek okunmayı hak ediyor.
Benim için Görme Biçimleri, sadece sanat üzerine yazılmış bir kitap değil; insanın algısıyla yüzleşmesini sağlayan bir ayna oldu. Sayfalar ilerledikçe anladım ki dünyayı değiştirmeden önce ona nasıl baktığımızı değiştirmemiz gerekiyor. Berger’in en büyük başarısı da burada yatıyor: Gözlerimizi değil, bakışımızı eğitiyor.
Bu kitabı bitirdiğimde aklımda kalan şey tek bir cümle oldu: İnsan dünyayı olduğu gibi görmez; dünyayı, olduğu kişi olarak görür. Görme Biçimleri de tam olarak bu gerçeği hatırlatan, düşündüren, rahatsız eden ve ufuk açan güçlü bir eser. Okuyana yeni bilgiler vermekten çok, yeni gözler kazandırıyor. Bu yüzden yalnızca okunacak değil, zaman zaman dönüp tekrar düşünülerek okunacak kitaplardan biri olduğunu düşünüyorum.
İyi okumalar dilerim.
·
138 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.