George Orwell / Hayvan ÇiftliğiTarih
Öncelikle şunu söyleyeyim, kitap bir çırpıda okunabilen bir kitap. Sizler için üşenmedim tek tek boş olan sayfaları ve sadece resimlerin olduğu sayfaları saydım: toplamda -yanlışım yoksa- 46 sayfası zaten boş. Geriye okunacak 106 sayfa kalıyor. Ee bi zahmet o kadarcık sayfayı da okuyuverin (:
Kitabı okuyup da beğenmeyen pek azdır diye sanıyorum. Ancak okuyanların büyük bir çoğunluğunun aklında kalan tek veya en belirgin ifade: "BÜTÜN HAYVANLAR EŞİTTİR. AMA BAZI HAYVANLAR ÖBÜRLERİNDEN DAHA EŞİTTİR." kalıbı sanırım. Tamamen bu cümleye odaklanmanın yetersiz olduğunu düşünüyorum.
Bir yandan bu kadar çok göz önünde olan, bu kadar bilinen ve sevilen bir kitabı neden daha önce okumadım diye kendime kızıyorum. Bir yandan da farkettim ki bu sıralar, okuduğum kitaplarda hep günümüze ışık tutan detaylar görüyorum. Ya ben çok hayalciyim ya da bizim kuşağın şahit olduğu birçok olay "tarih tekerrürden ibarettir" sözünü tasdikler nitelikte...
Tabii ki bu kitap yalnızca bizim dönemimiz için ders alınacak bir kitap değil; tarihi olayları farklı bir açıdan değerlendirmemize veya tarihsel bazı olayları tekrar sorgulamamıza kapı aralayan bir başyapıt niteliği de taşıyor.
Kitabı okumuş veya okumamış herkesin, bu kitabı daha iyi anlaması için farklı kaynaklardan 1905 Rus Devrimini, 1917 Ekim Devrimini öte yandan Stalin ve Troçki arasında ki çekişmeyi detaylıca incelemelerinde yarar buluyorum. Zira özellikle Ekim Devrimi ve Stalin-Troçki çekişmesi kitabın özünü oluşturmaktadır. Kitapta tasvir edilen karakterlerin gerçekte kimleri temsil ettiğini anlamak açısından da bu araştırmaları yapmak faydalı olacaktır.
Kitabın genel konusunu, "insanlarca ütopik bulunan bir hayale tam ulaşılabilecekken, güç zehirlenmesi yaşayan Stalin'in bu ütopik dünyayı distopik bir cehenneme çevirmesi..." şeklinde özetlersem pek de yanlış olmaz sanırım.
Dikkatimi çeken nokta ise kurgunun hayvanlar üzerine kurulmuş olması. Burada da yazarın bir göndermesi olduğunu düşünüyorum. Özellikle de gücü elinde bulunduran hayvanların, tür olarak domuz olması bence yazarın taş üstüne taş atma maksadıyla tercih ettiği bir durum. Ve çiftlikte ki hayvanları da gözden kaçırmayın derim, özellikle de koyunları...
Bir başka dikkatimi çeken husus da yazarın kendisi ve eseri arasında ki alaka üzerine... Bilindiği üzere George Orwell (Gerçek adıyla Eric Arthur Blair), kendisini sosyalist olarak tanımlayan bir yazar. Kitap incelemelerinde ve kitap üzerine yaptığım sohbetlerde dikkatimi çeken gariplik ise kitabın sanki sosyalizme karşı yapılan bir taşlamaymış gibi anlaşılması... Bana kalırsa ben sosyalistim diyen birinin sosyalizmi böyle dehşet verici bir şekilde taşlaması zaten mantıksız. Ki zaten kitabın doğrudan doğruya Stalin'i hedef aldığı da aşikar.
(Bazıları da komünizme yönelik bir taşlama olduğunu iddia ediyor.)
Öte yandan takdir edilesi bir başka nokta da, -biraz araştırdıysanız- kendisini "ben sosyalistim" diye tanımlayan birinin, hayatı boyunca kendi ideolojileriyle her daim örtüşmese bile haklının, doğrunun peşinden koşuyor olması ve bu kitabında da Stalin'in hakkını gözetiyor olması.
Kitabı yazdıktan sonra, Çapski adlı bir arkadaşının II. Dünya Savaşı sırasında Stalin'in göstermiş olduğu cesarete vurgu yapması üzerine, kitapta çok ufak bir kelime düzeltmesinde bulunuyor yazarımız. Çiftliğe insanlar tarafından saldırı yapıldığı anı konu alan kısımda "...bütün hayvanlar kendilerini karınüstü yere atıp yüzlerini kapattılar." şeklinde geçen ifadeyi, George Orwell, sırf Stalin'in cesareti konusunda ona haksızlık etmemek adına: "Napoléon dışında bütün hayvanlar kendilerini karınüstü yere atıp yüzlerini kapattılar" şeklinde düzeltiyor. Bu bile onun hak ve haklı konusunda ne kadar hassas bir kişiliğe sahip olduğunun bir göstergesi...
Velhasıl kelam, yazarına ayrı eserine apayrı saygı duyduğum bir incelemeydi. Biraz uzun oldu lakin buna değdiğini düşünüyorum. Herkese iyi okumalar! (:
16 Yorum
Lütfen giriş yapınız.
Kitabi okumamin uzerinden 7 yil gecti. Kitapla ilgili en net hatirladigim şey uğruna savaştığı seylere sahip olunca kinadiklari gibi olmalari idi.
Bizim için sayfaları sayman kısmında takıldım hâlâ ağlıyorum dostum lanet olsun! Ha bir de Troçki’ye ağlıyorum dostum.. Stalin’e de lanet olsun!
Recep KAYABAŞI
Gönderi Sahibi
Ahanda şimdi dikkat ettiğim bi husus daha var, olur da sana hak veren insanlar olursa, "Yaşasın öndersiz fikirler!" akımının önderi sen olmuş olucaksın! :D fak dı sistım :D
Çok güzel bir inceleme fakat bir hatanızı uyarmadan edemeyeceğim. Orwel gerçekten sosyalisttir (ki bunun için gönüllü olarak Birleşik Krallık hükümetine bile karşı gelerek İspanyol İç Savaşı'na bile katılmış, hatta boğazından vurulmuştur) kitapta sosyalizimi yeriyor demek muhafazakar partiyi eleştiren birine "Bu adam demokrasiyi yeriyor" demeye benzer. Anlatmak istediğim şu ki sosyalizim dediğimizde bu doğrudan belli tek bir ideoloji değil. Aksine renk renk fikirlerin içine farklı tonlarda serpiştirilmiş bir boya gibi. Hatta Atatürk'ün ilkelerinde bile "halkçılık" bulunur. Yani daha çok sanayi devrimiyle çıkan bir felsefi düşüncedir. Tam düzgün bir yazı olmadı farkındayım umarım kendimi ifade edebilmişimdir.
Recep KAYABAŞI
Gönderi Sahibi
Yorumu yeni gördüm kusura bakmayın. Ben yazarın sosyalist olmadığını iddia etmedim. Kitapta sosyalizmi yeriyor hiç demedim. Aksine kendisinin sosyalist olduğunu ve kitabın sosyalizme karşı değil doğrudan Stalin'e karşı yazıldığını belirttim. Hatta o kadar hakkaniyetli ki Stalin'in cesur biri olduğunu öğrenince kitabında revize bile yapmış dedim. Farklı incelemelerde kitabın sosyalizmi hedef alan bir kitapmış gibi algılandığını farkettiğimden bahsettim. Yorumunuz için teşekkürler.
Okudum ama çok beğenmedim . Yaşar Kemal'in filler sultanı kırmızı sakallı topal karınca hemen hemen aynı konular a sahip ve hayvan çiftliğinde daha güzel . Bence
Recep KAYABAŞI
Gönderi Sahibi
Bazı şeyler de zevk ve tercih meselesi tabii ki. Farklı alternatifler sunduğunuz için de teşekkür ederim (: İyi okumalar...
Reklam
Bir ekte daha bulunacağım bakın hayvanlar arasında domuzların seçkin olmasında da bir gönderme var tabi ki şöyle ; bakın her otoriter rejimde devlet -parti bütünleşmesine gidilir ve yine her otoriter rejimde parti üyeleri her zaman bir adım öndedir ,domuzlar burda Bolşevik Parti üyesi ya ya yoneticileridir . Zekaları ve ayrıcalıklı olmalarının sebebi budur . Teşekkürler 🖐
Recep KAYABAŞI
Gönderi Sahibi
Doğrudan, tüm yazdığınız değerli yorumlara buradan cevap vermiş olayım. Öncelikle yorumlara bakan ziyaretçiler için, bu denli aydınlatıcı bilgiler aktarmanız takdir edilesi. Her şeyden öte, incelemeyi böylesine ciddiyetle ele alıp, böylesine de güzel noktalara değindiğiniz için teşekkür ederim. İncelemede veyahut okumam sonucu zihnimde canlanan yargılarda eksiklikler olması pek muhtemeldir. Bahsettiğiniz bazı noktaları, incelemenin daha fazla uzamaması adına es geçtim fakat bazı noktalar bende de bir ışık yaktı. Es geçtiğim detaylar da sayenizde buradan irdelenmiş oldu (: Çok teşekkür ediyorum tekrar. İyi çalışmalar, iyi okumalar! (: