Beni en çok etkileyen kitaplar arasında ilk 3 de yer almakta.
Felsefeye ilgi duymayanların "bulantı" duyacağı bir kitap olabilir. :)
Antonio Requentin, varlıktan, kendinden herşeyden bunalan, bulantı duyan bir baş kahraman. Bazen engozi halini aliyor. Ki bunu Cemil Meriç biraz incelemiş. Beni bu kitaba yönelten o olmuştur. Kitabın tamamına yakını varlığı sorgulama ile geçiyor. Nihayetinde yine bulantı... Bu kısır döngünün sebebini vermek istediği mesaja biraz da yazarın inançsızlığına bağlayabiliriz diye düşünüyorum. Özellikle inançsızlar bu "varlık saçmalığını" bulantı verici bulur. Zira inanç yoksa "kutsal bir amaç ve sebep" de yoktur. Fakat burada şu ayrımı yapmak da gerekli. İnançlı inançsız her insanın bazen hayatın monotonluğu , sıradanlığı hasebiyle kendini, varlığı gereksiz lüzumsuz veya can sıkıcı bunaltıcı bulduğu olmuştur. İşte başkahramanımızda bu tavan yapan bir durum.
Kitabın dörtte biri yaşadığı yerle ilgili tarihçeyle geçiyor. Resmen gezdiği müzede
sanki siz geziyorsunuz. Fransız tarihine dair araştırmalara itiyor.
Özellikle üzerinde durmak istediğim birkaç husustan bazıları ise;
1- Yaşanmışlık denilen tecrübenin insan bakışına nasıl bir sıradanlık kattığını gördüm kitapta ve buna bayıldım da. Kendimce kurduğum cümle tecrübe dediklerimiz bizim önyargımız olabilir. Zira hikayevi algılama olarak anlatılanların ile aslında yaşananların arasındaki farka güzel değinmiş.
2-Baskahramanın hümanizm üzerine konuştuğu kısımda gerçekten hümanizmi insanların sütten çıkmış ak kaşığa çeviren kutsal bir akım olduğuna ve bütün pislikleri yaşatıp/yaşayıp sonra hümanist kesilenlerin bu düşünce dünyasını kalkan olarak kullandıklarından, kirlettiklerinden ötürü humanizmin beş para etmez olduğunu ortaya koymuş. Zaten bu kitabı okuyan hümanistler yazarı bir süre ağır eleştirilerde bulunmuş.
3-Bence varlık bunaltısı, sıkıntısı ; yokluk bilincinin ne olduğunun(bilinemez) bilinç düzeyinde algılanamayacağından ötürü asla bilinemeyecek ve bu sorun aşılamayacak. Sartre daha sonra bu bulantıyla karşılaşanlara "varlığı olduğundan farklı algılayarak kurtulabilicegini " söyler. Bu işe yaramakla beraber kesin bir çözüm değildir.
Jean-Paul SartreBulantı
BulantıJean-Paul Sartre · Can Yayınları · 202128,1bin okunma