KAFKA'DAN KURT WOLFF YAYINEVİ'NE
Prag, 15 Ekim 1915
"Son mektubunuzda bana, Ottomar Starke'nin Dönüşüm için bir kapak hazırlayacağını yazmışsınız. Bunu okuyunca küçük ama sanatçıyı " "Napolyon'dan tanıdığım kadarıyla, herhalde gereksiz bir korku uyandı içimde. Yani Starke gerçekten bir kitap resimleyicisi olduğundan, doğrudan böceğin resmini yapmaya kalkışabilir gibi geldi bana. Sakın yapmasın böyle bir şey, lütfen! Niyetim, böylece onun yetki alanını kısıtlamak değil, öyküyü doğal olarak daha iyi bildiğim için, kendisinden yalnızca bir ricada bulunuyorum. Böceğin resmi yapılamaz. Dahası uzaktan bile gösterilemez....."
Diyor yayınevine yazdığı mektupta sevgili Kafka...
Kapağında böcek bulunmayan bir Dönüşüm kitabı bulmak neredeyse imkansız gibi. Peki siz okuyucular yani Dönüşüm'ü okuyanlara soruyorum,
" Gregor Samsa bir sabah bunaltıcı düşlerden uyandığında, kendini yatağında dev bir böceğe dönüşmüş olarak buldu. Zırh gibi sertleşmiş sırtının üstünde yatmaktaydı ve başını biraz kaldırdığında bir kubbe gibi şişmiş, kahverengi, sertleşen kısımların oluşturduğu yay biçimi çizgilerle parsellere ayrılmış karnını görüyordu; karnının tepesindeki yorgan neredeyse tümüyle yere kaymak üzereydi ve tutunabileceği hiçbir nokta kalmamış gibiydi. Gövdesinin çapıyla karşılaştırıldığında acınası incelikteki çok sayıda bacak, gözlerinin önünde çaresizlik içinde, pırıltılar saçarak sallanıp durmaktaydı."
Siz bu satırları okuduğunuzda kafanızda bir böcek canlandırdınız mı? Elbette canlandırdım adam apaçık böcek tarifi veriyor mu diyorsunuz? İtiraf ediyorum ben de canlandırdım. Benim okuduğum kitap Can Yayınları,Ahmet Cemal çevirisi, kapağında da yazıyla oluşturulmuş bir böcek figürü var. Kitabın sonunda Kafka'nın Dönüşüm ile ilgili gerek yayınevi gerekse nişanlısına yazdığı mektuplar mevcut. Bu benim için büyük şans oldu. Zira girişte yazdığım mektubu okuyunca ben koltuğuma uzanıp ellerimi bağlayıp Kafka'yı düşündüm uzun uzun. Ve şu soruyu sordum.
--Bize ne anlatmaya çalıştın dostum?
-bir sabah bunaltıcı düşlerden uyandığında-
Hayatımızın türlü koşturmalarından, iş, ev, sorumluluklar, aşklar, arkadaşlıklar vs. tüm bunları bi şekilde kenara bıraktığında hepsinden sıyrıldığında....
- kendini dev bir böceğe dönüşmüş olarak buldu-
Kimsenin aynı ortamda bulunmayı yeğlemeyeceği bir mahluka...
-zırh gibi sertleşmiş sırtının üstünde yatmaktaydı-
Zırhımız bizi dış etkenlerden koruyan savunma mekanizmalarımız mesela öfkemiz, içe kapanıklığımız, sert mizacımız ya da dalgacı ciddiyetsiz tavrımız gibi bi şekilde ruhumuz....
-bir kubbe gibi şişmiş, kahverengi, sertleşen kısımların oluşturduğu yay biçimi çizgilerle parsellere ayrılmış karnı-
Her bir parsel bir sorun içimize attığımız sıkıntı, dert...
-karnının üzerindeki yorgan neredeyse tümüyle yere kaymak üzereydi-
Tüm kusurları ve rahatsızlıklarıyla öylece açıkta kalmış hissetme durumu...
-gövdesinin çapıyla karşılaştırıldığında acınası incelikteki çok sayıda bacak-
Gövdemiz, sorumluluklarımız, anne-babalık, evlatlık, kardeşlik, iş-mevki yükümlülükleri, bacaklar ise imkanlarımız bizi tüm bu ağır yüklerden alıp götürecek olan imkanlar para, enerji, vasıta vs. sayıları çok lakin yetersiz...
Her bir satıra sayfalarca anlam yükleyebilirim bu kısacık kitaba sayfalarca inceleme yazılabilir. Hepsi boşuna ve gereksiz olur. İncelemenin başındaki mektubu önce okuyup eseri sonra okumak ve kitabı elinden kenara bırakınca sen bana ne anlatmak istiyorsun diye Kafka'ya sormak kafidir. Zihninde çınlayan sesiyle size gereken cevabı verecektir.
Her bir satırı hassasiyetle okunup durup düşünülmesi gereken bu eseri bi çırpıda okuyup rafa kaldırmak istiyorsanız kitabın size katacağı fazla hatta hiçbir şey olduğunu düşünmüyorum.
Durun ve hayatınızı sorgulayın diyor sevgili Kafka. Kendi hayatınızın nersindesiniz, kendiniz için ne yapıyorsunuz, o bensiz yapamaz, ben olmasam mahvolurlar diye uğruna ömrünüzü harcadığınız insanların siz olmadan da rahatlıkla yollarına devam edebileceklerini ne zaman farkedeceksiniz diyor.
Oturup onlarca kişisel gelişim kitabı okuyacağınıza Dönüşüm okuyun ama yalnızca okumayın üstüne düşünün diyorum nacizane ben.
Yazılacak çok şey var kendisine doğru fırlatılan elmadan kopan küçük bir parçayla yaralanan, kabuğunda aldığı bu darbeye müdahale şansı olmayan -ki bazenn kendi kendimize yetemeyiz şefkatle bir dokunuş gereklidir- bu aldığı yara ve doğurduğu sonuç üzerine uzun uzun konuşulabilir, yazılabilir.
Kafamdaki penceresi hiç kapanmayacak olan bu eseri ben hala düşünmeye devam ediyorum. Gregorun pencereden dışarıyı uzun uzun seyredişindeki anlamı ve pek çok gizemi bir şifre gibi çözmeye çalışıyorum.
Keyifli okumalar diyemeyeceğim bol kafa yormalı okumalar size sevgili kitap severler.
··
134 Gösterim
2 Yorum
Lütfen giriş yapınız.
Dönüşüm defalarca okuduğum bir kitap. Her okuduğumda da farklı bir his uyandırır bende. Sanayileşmeyi, kapitalizmi, sömürüyü çok iyi anlatmıştır Kafka. İşe yaramıyorsan eğer, çocuğum bile olsan seni ayağımın altında ezerimi çok iyi betimlemiştir Dönüşüm ile. Kafka oldum olası babasıyla sorunlar yaşayan biri ve Dönüşüm’e de bunu yansıtmıştır. Kafka Müzesini gezme şansım olmuştu, o zaman da çok etkilenmiştim. Kitapta Samsa’nın kendine yabancılaşmasından bahseder, bu da Marx’ın kapitalist rejime olan bir özelliğidir aslında. İncelemeniz çok güzel olmuş. Böcek olasım geldi. Ellerinize sağlık :)
Elinize sağlık Fatma hanım. Dönüşüm gerçekten çok ilginç ve derin bir kitap. O talihsiz sabah Greogor Samsa’nın kapısını aralayıp bu manzarayı gören herkesin farklı bir değerlendirmesi oluyor:) İncelemeniz sayesinde kitabı tekrar karıştırma ihtiyacı hissettim.
Kitabın, gregor’dan ziyade ailenin diğer bireylerin dönüşümünü anlattığına dair bir yorum okumuştum. Özellikle kızkardeşinin dönüşümü gregor’unkinden daha çarpıcıdır. Elmaya yapılan atıfı ilk günah ve cennetten kovulmaya bağlarlar genelde ama sizin yorumunuz da hoş. Tebrikler ve teşekkürler.
FatmaYıldız
Gönderi Sahibi
Her satır derinlemesine düşünülüp yorumlanabilir Çetin Bey cidden derin bir eser teşekkürler bu güzel yorumunuz için.