Körlük
2014’te almış olduğum kitabı yaşadığımız bu dönem içinde karantinada okumak çok farklı bir okuma deneyimi oldu. Kitapların zamanı olduğu düşüncem doğrulandı bir kere daha. Kitabı okurken sabah uyandığımda yatağımda gözlerimi açtığımda gözlerim görse de ruhumda körlük etkisini, karanlığın ağırlığını hissettim.
Okurken durmadan duraksamadan akan bir metinlesiniz. Konuşma çizgisi ve noktalama işaretleri kullanılmamış sadece virgül ve nokta kullanılmış. Üstelik nokta da çok az kullanılmış. Konuşanın kim olduğu, sözün kime ait olduğu belirtilmeden karşılıklı konuşmalar virgüllerle tek bir cümle ve konuşma gibi verilmiş. Bir bütünmüş gibi farklı karakterlerin oluşturduğu bir bütünlük, bunun neden böyle olduğunu karakterlerle ilgili kısma geldiğimizde göreceksiniz. Metnin genel yapısına dönersek ilk bölümden sonuna kadar bundan sonra ne olabilir, ne olacak şimdi, ne yapabilirler ki duygusu (çaresizlik, umutsuzluk) duygusu hep var. Bu duygu içinde yazar şaşırtıcı gelişmeleri çok güzel bir kurguyla veriyor. Bitti, en kötüsü budur(bazı insanların kötülüğünün sınırı yoktur. s.352), daha ne olabilir ki, son nokta dediğiniz yerde hep devam eden gelişen bir kurgu var ve yazar okuyucuya bunu gerçekten yaşıyormuş gibi hissettiriyor. Son gecenin karanlığı içinde bile her şeyin yeniden başlayacağını, insanın kendini var edişini gösteriyor. Çok etkileyici bir okuma süreci geçirince yazmadan duramadım.
Körlük bu dünyada mutlak olarak hiçbir şeye sahip olmadığımızın bir göstergesidir. Beyaz bir körlüktür yaşanan salgındaki körlük. “Körlük onlar için sıradan karanlıklar içinde değil, görkemli bir ışık içinde yaşamaktı. (s.116)”.
Bu görkemli yanılgılar, farkında olmayışlar dünyası olan gerçek dünyanın körlükle yok olmasıyla kör olan kişi kendi iç dünyasını ve var oluşunu, bizi biz yapan şeyin ne olduğunu görebiliyor.
“Belki de her şey gerçek kimliğine körler dünyasında kavuşur, dedi doktor” (s.146)
Kör olmuş bir göz doktorunun körlük üzerine bu sözleri, mesleki bilgilerinin hiçbir önemi ve işlevi kalmamışken bu değerlendirmesiyle önemli bir karakter olduğunu gösterir. Körler dünyasında kör olmayan ve salgın süresince körlere yardım eden doktorun karısı da diğer önemli karakterdir. Ancak en kötüsü ve en zoru da onun durumudur. Gerçek dünyanın en iğrenç, en dayanılmaz yönlerini körler görmediği halde o görür.( kocasının başka birinin yatağına gitmesini bile) üstelik kör olmadığını da diğer körlerden saklamak zorunda kalarak, kocasının yanında olabilmek için.
Karakterlerin özellikleri çok önemli. Yazarın sorgulamaları, felsefi boyutunda irdelemeler, konuşmalar ve kimi yerde doğrudan yorumlarıyla vermeye çalıştığı düşünceler, duygular, karşıtlıklar karakterlerin yaşadıkları ve hissettikleriyle, sözleriyle görünür oluyor somutlaşıyor.
Körler dünyasında ve aslında gerçek dünyada da var oluşumuz, görünür bir kimliğe kavuşmanın yolu insanlar için onları gören göz, gören bir insandır. Duygularımız ve hatta ruhumuz da görmemizin verdiği şeylerdir. Kör insanlar da yeni duygular, ruh ve yeni bir yaşam düzeni oluşturmak gerektiği kararını verirler. Karakterlerin varoluşu da birbirlerine bağlıdır. Gözyaşı yalayan köpek bile sokakları arkadaşlarını bırakır ve onu gören Doktorun karısını takip eder, onu korur, bir aile gibi olan grubun üyesi gibi hisseder. Karakterlerin oluşturduğu bütünlük sonuna doğru tek bir insanmış, bir insanın parçalarıymış gibi görünüyor. O yüzden farklı karakterlerin karşılıklı konuşmaları tek bir kişinin cümleleri gibi.
İnsanın iç dünyasını duygularını derinlemesine ve somut bir şekilde anlatmış yazar. Karakterlerin özellikleri, yaşadıkları ve isimleri de burada işlevseldir. Doktor, doktorun karısı, birinci kör, birinci körün karısı, gözü siyah bantlı yaşlı adam, koyu renk gözlüklü genç kız, şehla gözlü çocuk, taksici...
“Körlerin adı olması gerekmez, beni hançeremden çıkan ses olarak düşünün gerisi o kadar önemli değil.”(s.329)
Kitapta felsefi açıdan ele alınan insan yaşamındaki önemli kavramlar ise şöyle sıralanabilir:
Varoluş
Gerçeklik
Ahlak, etik
Özgürlük
Güç
Güven
Fedakarlık-bencillik
Umut
Yaşamın anlamı
Kadın-erkek
Doğadaki varlıklar(hayvanlar, bitkiler, cansız varlıklar)
Doğru-Yanlış
Ayrıca yazar kadının duygularını, dünyasını da çok başarılı anlamış, hissetmiş, hissettirmiş. Söylemek istediğim, yorumlamak istediğim çok ayrıntı var ama sizin de okumanızı ve keşfetmenizi, gerçekten kendinizin GÖRMESİNİ isterim.
·
13 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.