İnce Memed 1-2-3-4;genel değerlendirmesidir..·639 syf.··Edebiyat
10/10
Beğendi
·2020 67. kitabı
·6 günde okudu
·Okunma: 19 Mayıs 2020 02:20
·İlk incelememi;benim için kaçınılmaz bir şekilde en sevdiğim ve hayran olduğum yazarların başında gelen Yaşar Kemal'in;Yaşar Kemal denildiğinde belki de akıllara ilk gelen eseri İnce Memed ile yapmak istedim.
Daha önce okumama rağmen, serinin tamamını kütüphaneme alınca tekrar okuduğum((güzel bir zorunluluktu bu hissettiğim, ayrıca kitap tamamen bana aitti artık:)) efsanevi seri. Bitmesini hiç istemedim, bu yüzden önce serinin ilk ikisini;araya başka kitaplar ekledikten uzun bir zaman sonra da diğer ikisini okuyup bitirdim.
Naçizane fikirlerimi sunduğum incelememe gelecek olursak...
32 yıllık uzun bir zaman diliminde yazılan, geçmişten günümüze resmen ayna tutan;umudun,umutsuzluğun, insanlığın, Anadolu'nun, bizlerin hikayesi, üzücü kaderi(!)... Ağalar, ağazadeler, açlık, fakirlik, emek, sömürü, dayak... Ve bunlara kendi de maruz kalıp daha fazla dayanamayan;ezilen, hor görülen, türlü işkence ve dayaktan geçen halkın hakkını, kendi hakkını savunmaya çalışan;bu yolda ağaları vuran, sonrasında savaşa eşkıya olarak devam eden bir İnce Memed ve daha nice İnce Memedler... Öyle bir İnce Memed ki görenlerin asla eşkıya olup adam vurduğuna inanmadığı, "Böyle İnce Memed mi olur, bu daha çocuk!" diye söylendiği, yeri geldiğinde bir çocuk kadar ürkek olan, utanan;zenginden alıp "Halkın hakkı bu!" diye halka dağıtan İnce Memed...
Kitabı okuduğumda;bu çarpık düzen mi İnce Memedi İnce Memed olmaya zorladı, yoksa İnce Memed olmak zaten İnce Memedin içinde mi vardı? diye kendi kendime çok sordum. Halk, köylü bu kadar ezilmeseydi İnce Memed olur muydu yine? Veya "Bir ağa gidiyor bin ağa geliyor!" diye düşünüp vurmaktan vazgeçtiğinde;köylünün "Sen İnce Memed olmaktan vazgeçersen, biz yine mahvoluruz!" diye diye İnce Memede bağlanıp ondan umut beslemeleri mi İnce Memedi İnce Memed yaptı?İnce Memed olmayanları bile, İnce Memed olmaya zorlayan,"Ben neymişim be?" diye İnce Memede bile sorduran hikayeleri, ona olan sevgileri, umutları, o var diye rahat nefes almaları, gülmeleri, eğlenmeleri... Hangisi veya hangileriydi İnce Memedi İnce Memed yapan?Bilinmez. Belki cevap hiçbirinde değil, belki de cevap hepsi...
Peki İnce Memedin içinde, İnce Memed olmaya zorlayan o ışık olmasaydı ;her şeye rağmen yine olur muydu İNCE MEMED?
Son seriye gelene kadar, "İnce Memed İnce Memed olmaya zorlandı. Bu düzen böyle olmasaydı olmayacaktı!" diye kendi kendime söylenirken son seride; "E, İnce Memedlik zaten içinde varmış İnce Memedin, niye başka bir cevap bulmaya çalışıyorum ki?" oldum. Öyle olmasa Çukurova'ya gidip kurduğu düzenini, evini, barkını bırakıp da tekrar gider miydi savaşmaya? Zaten var olan ışık; olaylar, halkın sevgisi ve daha nice şeyle sönmeyecek bir hale geldi diye düşünüyorum. Zincir gibi birbirine bağlı aslında...
Ağalar, ağazadeler, savaş, sömürü, ezme, ezilme... İnsanlık var oldukça belki de hep var olacak olan şeyler. O zaman ağaydı eziyet eden, şimdi sadece ağanın adı değişti. Zulmeden yine zulmedip duruyor... Ne diyelim? Umarım bir gün İnce Memedlere ihtiyaç duymayacak şekilde;düzen, adalet gerçekten yerine gelir. Bunlar (gerçekten!) olmadığı için İnce Memed İnce Memed olmadı mı?İnce Memedlere bu kadar bel bağlarken,umut beslerken onlara da büyük haksızlık etmiyor muyuz sizce? Tamam zaten içinde vardı da, olaylar da bunu beslemedi mi?
Ya Anadolu'nun içinden, hepimizden birer parça olan kahramanlar, köylüler... Sadece Hürü Ananın feryat figanları,o yerin dibine sokacak kadar sövüp durmaları, diğer yandan sevdi mi de göğe çıkarır derecesinde sevmeleri...Evlerine gelen misafiri en güzel şekilde ağırlamak için uğraşmaları,yemeklerini kendileri aç kalacak şekilde önce misafire ikram etmeleri... Misafirperverlikleri... Her şey bu kadar mı tanıdık gelir, bu kadar mı Anadolu kokar, bu kadar mı bizlerden olur? :)
Bitirmeye doğru yol alırken, Yaşar Kemal'e olan hayranlığımı ve saygımı bir kere daha belirtmeden geçemeyeceğim. Öyle ki ;bu upuzun serüvende bizleri de İnce Memed ve diğer herkesle birlikte Çukurovada, Toroslarda, dağda, bayırda,köyde dolaştırıp gezdirmedi mi?Sofraya oturtup yemek yedirmedi mi, bizim de ayağımıza yeri geldiğinde diken batırmadı mı?... Bu kadar canlı yazabilmek hayranlık duyulacak bir yetenek değil de nedir?
Son olarak, incelememi koca serinin içinde en sevdiğim yerlerden bir cümleyle bitirmek isterim;
"Demir olsaydım çürürdüm, toprak oldum da dayandım, toprak oldum da dayandım,toprak oldum da..."
KİTAPLA KALIN...
·
40 Gösterim
1 Yorum
Genel değerlendirmeni çok beğendim. Ancak bu kadar güzel tasvir edilebilirdi diyorum kendi kendime. Hatta geleceğin bir köşe yazarı, dergi editörlüğünü görüyorum sende nacizane fikrimce. Diğer kitaplarda da böyle değerlendirmeni, derine inmeden sade bir üslupla anlatmanı bekliyor olacağım. Teşekkür ederiz bu değerlendirmen için.
Yorum yapabilmeniz için giriş yapmanız gerekmektedir.