“Biz aradık, o buldu.”Edebiyat
Kitabın yazarı İmâm-ı Gazalî’nin kardeşi Ahmed Gazalî’dir. Ahmed Gazalî (ö.1126) abisi kadar tanınmıyor. Bunun sebebi, kendisinin daha çok tasavvuf alanıyla ilgilenmiş olması ve abisi gibi ilmin her alanıyla meşgul olmamış olması. Mutlaka o da sağlam bir eğitim almıştır, ama daha sonraki hayatı tasavvuf sahâsında olmuştur.
Kitabın orijinal adı Sevânihu’l-Uşşâk. “Âşıkların Halleri” olarak çevrilmesi kitabın adının tam manâsını vermiyor, fakat işin isim kısmını uzatmayacağım. Sevânih ne demek, merak eden kendisi araştırabilir.
Ahmed Gazalî’ye dönelim. Abisi İmam-ı Gazalî’nin kardeşi hakkında “Biz aradık, o buldu.” dediği rivayet edilir. Yine İmam-ı Gazalî’nin tasavvufa kardeşi Ahmed Gazalî’nin etkisiyle girdiği söylenir.
Sevânih bir aşk risâlesidir. Aşk yolculuğuna (sülûk) çıkan sufîlerin (soyut) aşk makamlarında ilerlerken kalplerine doğan manâlardan bahseder. Genel anlamda konusu ilâhî aşk olsa da, ilahî aşk kendi bünyesinde mecâzî aşkı da barındırdığı için eseri okuyan kişi kendi potansiyeline ve kapasitesine göre okuduklarından bir manâ kapabilir. İsmâil Hakkı Bursevî’nin dediği gibi, “Önemli olan nakıştan Nakkâş’a erebilmektir.” Nakışta takılıp kalan ilerleyemez. Dâvûd-i Kayserî’nin dediği gibi “Sevgilerin hepsi, ister bilsinler ister bilmesinler, hakîkatte Allah Teâlâ’ya taalluk eder.”
O yüzden, ağacı da sevsen, insanı da sevsen, kalemi de sevsen, kitabı da sevsen; neyi seversen sev, müessir olan Allah’ın eserini sevdiğin için gerçekte o sevgi Allah’a yöneliktir. O yüzden, hayatın kendisi aşktır. Aşkın manası, ikili ilişkilere indirgenmeyecek kadar büyüktür.
Daha fazla yazmaya kendimi kaptırmadan burada kesiyorum :) Kısa ama anlaşılması zor bir eserdir. Ahmed Gazalî abisi gibi her konuyu ince ince detaylandırıp açan bir yazım tekniği kullanmıyor. Remizli kısa ve öz anlatımlardan manâyı kendimiz bulup çıkaralım istiyor.
·
1 +1'leme
·493 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.