eğer ütopyacı olmayan bir felsefe edinirseniz, hem gerçeğin olumlu yönleri üzerinde yoğunlaşıp bu yönleri en yüksek dereceye çıkarmaya çalışır, hem de gerçeğin olumsuz yönlerini tanıyıp bunları en aza indirgemeyi denersiniz. kısacası, ütopyacı olmayan bir görüş, dünyanın tümüyle iyi ya da tümüyle kötü değil, iyiyle kötünün bir karışımı olduğunun farkına varır.
ama insan hayatı bitmek bilmeyen iniş çıkışlardan ibaret. çıkarken çok eğleniyorsun da yokuşlardan aşağı gümbür gümbür yuvarlanırken işler pek öyle hesapladığın gibi gitmiyor. bu kadar engebeli bir zeminde, dengeyi tutturmak hiç kolay olmuyor.