Metafiziksiz bir tarih anlatısı mümkün mü? Bir Medeniyet veya bir şehir inşası? Hayır, pek mümkün değil. İçinde insan var. İnsanın mevcud olduğu, olguların tamamı bundan bağımsız değildir. Çünkü insan bir irtibatın muhatabı ve mesuliyetin yüklendiği yegane olgudur.
Hodgson'un, İslâm'ın Serüveni adlı eserinde okurken dikkatimi çeken "dil barbarlığı" ifadesi bugün için çok manidar geldi.
*Marshall G.S. Hodgson, İslâm'ın Serüveni, Phoednix Yayınevi.