(...) burada da her iki metodu uygulayalım: Metafizik bakımdan, toplumda her zaman zenginin ve fakirin bulunduğu iddia edilir. Büyük bankaların, büyük fabrikaların varlığı tespit edilir, kapitalist toplumun ayrıntılı tasviri yapılır, bu toplum eski toplumlarla karşılaştırılır (feodal toplumla, kölelik toplumuyla). Bunlar arasında benzerlikler ve farklar araştırılır ve sonunda kapitalist toplum kapitalist toplumdur, denir.
Diyalektik açıdan incelediğimizde, kapitalist toplumun her zaman bugün olduğu gibi olmadığını görürüz. Geçmişte başka toplumların bir zaman için yaşadıklarını tespit etmemiz, kapitalist toplumun, bütün diğer toplumlar gibi ebedî olmadığı, değişmez temelleri bulunmadığı, tam tersine, kapitalist toplumun bizim için geçici bir gerçek olduğu, geçmiş ile gelecek arasında bir geçişi temsil ettiği sonucunu çıkarmamıza imkân verir.
Bu bir iki örnekten çıkardığımız sonuç şudur ki, şeyi diyalektik açıdan görmek, her şeyi geçici, bir geçmişi ve geleceği bulunan, bir başlangıcı ve kaçınılmaz bir sonu olan bir şey olarak görmektir.