jartrev
@kinvesaire
𝐯
Şu anda okuduğu kitaplar
komedi kant
geçen birinin felsefe sınav kağıdına yazdıklarını gizlice okurken alay ediyordum, ödev ahlakı bu kadar yüzeysel anlatılabilirdi diye düşünmüştüm fakat ironiktir ki kant’ın kendisinin de yüzeysel olduğunu düşünüyordum zaten, e ben de dürtüsel bir insan olduğumdan bir anda kitabı alma ve tekrar kişisel analiz sürecine girme kararı aldım. kant eylemi yapılırken eylemin somut sebep sonucundansa niyete odaklanıyordu ama şahsi fikrim teknik olarak tüm niyetler rasyonel olarak bakıldığında kişisel tatmine çıkmaktadır. hiçbir çıkar ve beklenti baz alınmadan yapıldığı düşünülen tüm eylemlerin aslında somut ya da soyut çıkarı vardır. yazısında çelişkilerden geçilmiyor, ahlaki konularda duygulardan uzak durulması gerektiğinden bahsediyor fakat bahsettiği “ahlak” tamamen toplumun fikir ve duygularından yola çıktığı rasyonellikten uzak hükümlerden ibaret. ödev ahlakı dediği saçmalık tamamen toplumsal normlar tabiri caizse süper ego,çıkarsız gibi görülen tüm eylemler zaten ya idine ya da süperegona hizmet eder. eylemlerin çıkar veya bir başkası için değil vicdanen yapılması gerektiğinden bahseder fakat vicdan
dediğimiz şeyde zihinsel ve duygusal çıkar içerir. kafasında bir ideal belirlemiş sonra duygularını karıştırmadan bu ideale uymanın rasyonel olduğundan bahsetmiş. herkes kendini kandırır fakat bu ekstra trajikomik. insana yardım etmekten bahseder ve çıkarla değil olması gerektiği gibi, topluma uygun yardım edildiğinde bunun iyi niyetle ödev ahlakına uygun olduğunu savunur fakat topluma uygun davrandığını düşünmekte zaten başlı başına bir tatmin içerir. demem o ki kimse kimsenin hayrına bir halt yapmaz, ne birine ne topluma. karşımızda bir başkasını ya da toplumu gözeterek verdiğimizi sandığımız her karar aslında sadece kendimize yöneliktir.pollyannalardan hep tiksinmişimdir
Reklam
7.dereceden memur ‘ispanya kralı ferdinand’ popriçinNikolay Vasilyeviç Gogol
gogol hiçbir zaman dostoyevski ya da tolstoy kadar bilinmese de, eleştiri ve alay söz konusu olduğunda akla gelen ilk isim odur. toplum ve insan ilişkileri içerisindeki acınası durumlar üzerine gözlemlerini tiksinti, alay dolu bir dille aktarmıştır. bu rastgele yazıda sadece “bir delinin hatıra defteri” adlı ‘oyunu’ yorumlayacağım, hatta sadece popriçin karakterini desek daha doğru olur. popriçin karakteri sadece bir karakterden ibaret değildir aslında, aynı zamanda bir ideolojiyi temsil eder bu hikayede. var olan sisteme, toplum etiket ve algılarına karşı çıkıştır bir nevi. toplumdaki ünvanlar, çıkar ilişkileri, burjuvaların abartı ve sahte yaşamlarını kabul edemez, tiksinir onlardan, alaya alır onları. hikaye boyunca kendini hiçbir yere, sıfata ait hissedemez, kendini 7.dereceden memur olarak kabul edemeyip toplumda kendini bir yere koyamamanın verdiği eksiklik duygusuyla savaşır. genel müdürün kızından hoşlanmaya başladığında var olan eksiklik duygusu daha da artar. işler tamda burda başlar aslında, popriçin köpeklerin konuştuklarına, mektuplaştıklarına inanır, niyeti bu mektupları ele geçirerek sophie hakkında bilgi toplamaktır. paranoyasının ilk filizlenmeye başladığı yerde burasıdır zaten. köpeklerin mektuplarına ulaştığında ise gerçeklerle yüzleşir, sophie’nin bir başkasına aşık olduğunu öğrenir ve kendini kıyaslamaya başlar, toplumdaki ünvanları, düzeni sorgulaması hat safhaya çıkar. aslında popriçin ‘çok düşünme, delirirsin’ sözünün de örneğidir. sophie’ye toplum algılarına göre layık olmadığı ve eksik hissettiği için kendini önemli biri olarak görmek, hissetmek, layık olmak istemiştir. aslında toplum etiketlemelerine, düzene ve her şeyin altındaki sahteliğe ne kadar karşı olsa tiksinse de, bir tarafı onlardan biri olmak
Bir Delinin Anı Defteri - Palto - Burun - Petersburg Öyküleri ve FaytonNikolay Gogol · Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları · 202538,5bin okunma