Yazar:
Əzizə Cəfərzadə
Çevirmen:
Mustafa Öğünç
Tahmini Okuma Süresi:
6 sa. 34 dk.
Sayfa Sayısı:
232
Basım Tarihi:
15 Şubat 2022
Yayınevi:
Çıra Yayınları
ISBN:
9786258422252
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Yorumlar ve İncelemeler
Çox böyük həvəslə, gözləntilərlə almış olduğum "Eşq sultanı" Əzizə Cəfərzadənin sonuncu romanıdır. Əsərdə Məhəmməd Füzulinin bədii obrazı yaradılmışdır.
Kitabın Füzulinin həyat və yaradıcılığı haqqında yazılmış olduğunu öyrəndikdə elə böyük bir həvəslə almışdım ki... Ancaq təəssüf ki, oxuduqca xəyal qırıqlığına uğradım. Hətta Füzulidən soyudum desəm, yalan olmaz(əsər daxilində).
Kitabın sonunda müəllifin oğlunun qeydi var. Yazır ki, Əzizə xanım "Füzuli elə bir düha, elə bir dəryadır ki, ona böyük məhəbbət və səcdəmə baxmayaraq, onun haqqında yazmaq qədər məsuliyyətli bir işə qol qoya bilmərəm" deyirmiş. Kaş ki, elə qol qoymasa imiş...
Düzdür, kitabın yazılması Əzizə xanımın həyatının son dövrlərinə təsadüf etdiyindən çətin başa gəlib. Gözü artıq zəif gördüyü, əli qələm tutmadığı üçün səsini qeydə alıb kitab halına gətirmək də xeyli çətin olub. Yəqin, bu səbəbdəndir ki, üslub zəif, cümlələr, hissələr çox dağınıqdır. Fikir tam çatdırıla bilmir. Dəxli olmayan, yarımçıq qırılan, başqa bir yerdən davam edən hadisələr kitabın keyfiyyətini daha da aşağı salır. (Ancaq bunlara Əzizə Cəfərzadənin ilk romanı "Aləmdə səsim var mənim" əsərində də rast gəlmişdim, o zaman da ilk roman olması ilə əlaqələndirmişdim, ən son romanda da belə...)
Əsər boyu Füzuli haqqında gözlədiyim heç bir şeyi görmədim. Çox bəsit, mənasız gəldi mənə yazılanlar.
Kitabın yarısından sonra ancaq Sultan Süleyman haqqında oxumaq da çox sıxdı. Mənim fikrimcə, Füzuli haqqında yazılan əsər belə olmamalı idi - bu qədər bəsit, bu qədər mənasızlıqlarla dolu. Çox daha mükəmməl bir əsər oxuyacağımı düşünmüşdüm...
7/10
"Eşq sultanı" romanı Əzizə Cəfərzadənin son əsəridir. Romanda Azərbaycanın böyük şairi Məhəmməd Füzulinin ömür yolu fərqli bir üslubda qələmə alııb. Ə.Cəfərzadə bu əsərini Füzuli yaradıcılığının mayası olan eşq mövzusu üzərində ərsəyə gətirib. Yazıçı eşqin bəşəri sevginin duyğu qatından ilahi sevginin qüdsi məqamına ucalma yolunu ifadə etməklə böyük ustadın eşq dünyasının sirlərini açmağa çalışıb. Romanda M.Füzuli türk dünyasının böyük söz ustadı kimi dövrünün bir çox tanınmış şəxsiyyətləri ilə görüşdürülür. Bu görüşlər fonunda aparılan söhbətlərdə eşq şairinin kamil şəxsiyyəti tərənnüm edilir.
Reklam
Yazar Hakkında
Əzizə CəfərzadəYazar · 12 kitap
29 Aralık 1921 tarihinde Bakû’da doğan Caferzade, ilk ve orta öğrenimini tamamladıktan sonra, Azerbaycan Devlet Üniversitesi Filoloji Fakültesinde öğrenim görmüştür.
Azize Caferzade sırasıyla şu görevlerde bulunmuştur; 1944-1946 yıllarında Cafer Cabbarlı adına Azerbaycan film sinemasının senaryo şubesinin reisi; 1947-1949 yıllarında Tiyatro Okulunun müdürü; 1950-1956 yıllarında Pedagoji enstitüsünde doçent, 1957 – 1974 yıllarında İlimler Akademisinin elyazmalar şubesinde baş işçi ve şube müdürü olarak çalışmış, 1974 yılında da Bakû Devlet Üniversitesi’nde profesör olmuştur. 1974- 1989 yılları arasında Azerbaycan Devlet Üniversitesi Azerbaycan Tarihi bölümü ve Filoloji Fakültesi Folklor bölümünde çalışmıştır.
Azerbaycan Edebiyatı’nın tanınmış yazarlarından olan Caferzade’nin XX. Yüzyıl Azerbaycan edebiyatında kendine mahsus özellikleri ve yeri vardır. O, Azerbaycan halkının yüzyıllar boyu oluşturduğu millî ve manevî değerlerin korunması, kendilerine mahsus âdet, gelenek ve göreneklerin yaşatılması için ömrünün nerede ise tamamına yakın bir devrinde b u hususlar üzerine yazmıştır. Azerbaycan tarihinin farklı zamanlarda yaşadığı hâdiseleri, Azerbaycanlıların hafızalarında iz bırakan şahsiyetlere dair yazıları ve bu şahısların bıraktıkları eserlere yaklaşımı, yazarın çağdaş gençliğin hayatından bahseden roman ve hikâyeleri okuyucular tarafından alâka ile takip edilmesini sağlamıştır.
Azize Caferzade, aynı zamanda iyi bir tetkikatçıdır. Çünkü, onun kaleme aldığı klâsik Azerbaycan edebiyatının, özellikle sözlü edebiyatın öğrenilmesi hususundaki çabaları bu sahaya da merak uyandırmıştır.
Azize Caferzade’nin ilk yazısı 1937 senesinde, Edebiyat gazetesinde neşredilen Azrail olmuştur. Bu tarihten itibaren yazıları değişik yayın organlarında yayınlanmaya başladığı gibi, uzun müddet edebiyatın Azrail’i lakabıyla anılmıştır. 1946 yılında yayınladığı ilk kitabı olan Hikâyeler kitabı satışa çıkarılmadan toplattırılmıştır. Bu olaydan sonra da hikâye yazmaktan vazgeçmeyen Caferzade, kitap gibi hikâyeler yazmaya başlamıştır. Bunlar içersinde; Natevan Hakkında Hikâyeler (Bakû, 1963); Kızımın Hikâyeleri (Bakû, 1964); Sahipsiz Ev (Bakû, 1966); Ellerini Mene Ver (Bakû, 1969); Anamın Nağılları (1982); Sensin Ümidim (1985); Çiçeklerim (1988) vb. önemli yer tutmaktadır.
Ancak, Azize Caferzade’nin edebiyat dünyasında adını tekrar çok konuşturan eseri ise, Seyit Azim Şirvanî’nin hayatını romanlaştırdığı Âlemde Sesim Var Menim (1972) adlı eseri olmuştur. Aynı şekilde tarihî romanlar olarak değerlendirebileceğimiz eserleri ise sırası ile şunlar olmuştur: Vatana gayıt (1977); Yad et Meni (1980); Bakû (1981); Celaliyye (1983); Sabir (1989) Elden-ele (1992) gibi eserler kaleme almış, geniş bir okuyucu kitlesi tarafından dikkat ve merakla okunmuş, edebî-tarihî şahsiyetlerin hatırlanmasına vesile olmuştur.
Caferzade, ömrünün son döneminde ise, Gülistan’dan Önce (1996); Zerrintac – Tahire (1996); Bir Sesin Faciası (1997); Işığa Doğru (1998); Belâ (1999); Hazar’ın Göz Yaşları (2002) romanlarında da tarihî konular işlemiştir.
Azize Caferzade’nin ilmî hususlarda kaleme aldığı eserleri ise; Fatma Hanım Kemine (1971); Könül Çırpıntıları (1972); Azerbaycan’ın Âşık ve Şair Kadınları (1974); Şirvan’ın Üç Şairi (1976); Abdulla Padarlı’nın Seçilmiş Şiirleri (1979), Her Budaktan Bir Yaprak (1983). Yazarın, Azerbaycan Poeziyasında Halk Şiiri Üslubu adlı çalışması monografik tetkikatları çağdaş edebiyatşünaslık ve folklorşünaslığın önemli örneklerindendir.
Caferzade, hikâye, roman ve araştırmaları yanında Rus ve Türk dilinden Azerbaycan Türkçesine de tercümeler yapmıştır. O.S. Simirvov’dan Brest Kalesi’ni Rusçadan çevirmiştir. Türkiye Türkçesinden de; Ahmet Kabaklı’dan Ejderha Taşı; Sevinç Çokum’dan Bizim Diyar; Şemsi Belli’den Atatürk’ün Aşk Macerası’nı Azerbaycan Türkçesine aktarmıştır.
Caferzade’nin önemli eserlerinden biri de, Kızıl Sahile Seyahat (1968) adlı eseridir. Burada onun 1965 -1966 yıllarında yaşadığı hatıralar ele alınmıştır.
Azize Caferzade, İkinci Dünya Savaşında savaş pilotu olarak görev yapan Mehmet İbrahimov ile hayatını birleştirmiş ve üç çocuk annesi olmuştur.
Azize Caferzade, vefatından kısa bir süre önce dostlarına şu vasiyette bulunmuştur. Ben öldüğüm zaman ne Cumhurbaşkanlığı Sarayına, ne de Yazıcılar Birliğine haber vermeyin. Ben doğduğum kentte defn olunmak isterim. Yazarın bu vasiyeti üzerine cenazesi, Hacıgabul rayonunun Tağıllı kentinde defn olunmuştur.
Azize Caferzade 4 Eylül 2003 tarihinde hayata gözlerini yummuştur.
