Dil Gerçeği

Ömer Asım Aksoy
Tahmini Okuma Süresi:
4 sa. 15 dk.
Sayfa Sayısı:
150
Basım Tarihi:
2006
Yayınevi:
Türk Dil Kurumu Yayınları
ISBN:
9789757495215
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Reklam

Yorumlar ve İncelemeler

Puan vermedi·150 syf.··
2022 13. kitabı
·
3 günde okudu
·
Okunma: 09 Aralık 2022 11:45
Kitabın siyasi bir görüşü var. Dil devriminin gerekliliği, bu mücadele uğruna her yolun mübah olduğu, dil devrimini desteklemeyen her tasarrufun eleştirildiği ve yer yer radikal solcu düşüncesinin övüldüğü bir kitap. Kitapta yabancı dillerden kastın sadece Arapça ve Farsça olduğunu bariz bir şekilde hissedebilirsiniz. Bütün katı tutumların ve devrimlerin, aslında Batı'ya benzemek üzere ortaya konulan birer çabadan ileri gitmediğini anlamak zor değil. Nitekim kendileri için de yabancı diller denilen İngilizce, Fransızca, Latince vb. dillerden millî denilen Türkçe'ye birçok kelime alındığı halde bu kelimelerin Türkçe bir öze kavuşturulmaları hususunda bir çaba sarfedilmemektedir. Ilımlılık devrimcilik ile bağdaşmaz. (Sayfa 50) Kesinlikle katılıyorum.
Dil GerçeğiÖmer Asım Aksoy · Türk Dil Kurumu Yayınları · 200610 okunma

Yazar Hakkında

Ömer Asım AksoyYazar · 9 kitap
5 Nisan 1898 tarihinde Antep’te doğdu. Babası Küllüoğulları’ndan Abdurrahman Efendi, annesi Bayramoğulları’ndan Fatma Hanım’dır. İlk öğrenimini Antep’te yaptı, ardından rüşdiyeyi bitirdi (1911). Talebelerine yurt severlik ve ilim sevgisi aşılayan rüşdiyedeki hocası İbrahim Hilmi’den (Konuralp) çok etkilendi. İdâdî tahsiline Antep’te açılan Aynülmaârif adlı özel bir okulda başladı, Antep Ticaret İdâdîsi’nden birincilikle mezun oldu (1916). Daha sonra Halep Posta ve Telgraf Başmüdürlük Kalemi’nde açılan imtihanı kazanıp memurluğa başladı. Bir yıl sonra Antep’e tayin edildi. Memurluk yanında Ticaret İdâdîsi’nde vekil olarak Türkçe öğretmenliği yaptı. 1919’da yüksek tahsil için görevinden istifa ederek İstanbul’a gitti ve Mekteb-i Tıbbiyye’ye girdi. 1920 ilkbaharında Millî Mücadele hareketleri genişleyip Antep’te Fransızlar’a karşı mücadele başlayınca ders yılı sonunu beklemeden beş arkadaşıyla birlikte Antep’e döndü. Antep Fransızlar tarafından işgal edildiği için Maraş’a geçti. 1922 Şubatında işgalin kalkması üzerine memleketine geldi. 1925 Eylülüne kadar Gaziantep Lisesi, Dârülhilâfeti’l-aliyye ve Amerikan Koleji gibi okullarda öğretmenlik, halk mektebinde müdürlük, Gazisancak ve Halk Dili gibi mahallî gazetelerde başyazarlık yaptı. Yüksek öğrenimini tamamlamak için 1925’te tekrar İstanbul’a gitti. Bu defa Mekteb-i Hukuk’a girdi ve 1928’de mezun oldu. Kasım 1928’de Nizip Cumhuriyet müddeiumumiliğine tayin edildi. 1931 yılının başlarında görevinden istifa etti ve 1935’e kadar Gaziantep’te avukatlık yanında Gaziantep Lisesi’nde Türkçe öğretmenliğinde bulundu. 1931-1936 yıllarında Cumhuriyet Halk Partisi il başkanlığını yürütürken 1932’de halkevini açtı. Halkevi yayınlarından çıkan otuzdan fazla eserin on biri Ömer Asım Aksoy tarafından hazırlandı. 1935’te Gaziantep milletvekili seçilince 1936’da Ankara’ya taşındı. 1950 yılına kadar dört dönem Cumhuriyet Halk Partisi’nden Gaziantep milletvekilliği yaptı. 1941’de Türk Dil Kurumu’nda filoloji kolu başkanlığı görevini yürüttü, Tanıklarıyla Tarama Sözlüğü onun kol başkanlığı döneminde hazırlandı. 1 Mayıs 1948’de ayrıldığı Türk Dil Kurumu’na Aralık 1949’da bilim kurulu üyesi olarak yeniden döndü. 1950’de emekliye ayrıldı. Türk Dil Kurumu’nda bir süre derleme-tarama kolu başkanlığı yaptı; ardından genel sekreter ve derleme-tarama kolu başkanı olarak çalıştıktan sonra 1976’da yaşının ilerlemesi sebebiyle görevinden ayrıldı. Dil çalışmalarını ölünceye kadar sürdüren Aksoy nikris hastalığına yakalandı ve 30 Ekim 1993’te Ankara’da öldü. Türkçe’nin özleşmesi yolunda hazırladığı kitapları dışında başta Cumhuriyet olmak üzere çeşitli gazete ve Türk Dili, Türk Dil Dergisi gibi dergilerde yazılar yayımlamıştır. Aşırı özleştirmeye karşı çıkan dil bilginlerinden özellikle Faruk K. Timurtaş ile kalem tartışmalarına girdi. İlk eserleri Gaziantep dili ve folkloru üzerine olan Aksoy deyim ve atasözlerini tesbit edip derleyerek kitap haline getiren ilk araştırmacılardan biridir. 1988’de Dil Derneği, 1992’de Edebiyatçılar Derneği kendisine onur üyesi pâyesi verdi. 1995 yılından itibaren Aksoy ailesinin katkılarıyla Dil Derneği tarafından Ömer Asım Aksoy ödülü verilmektedir. Kitapları ölümünden sonra Gaziantep Üniversitesi’ne bağışlanmış, hakkında bir armağan kitabı hazırlanmıştır (bk. bibl.). Resim yapmaya meraklı olan Aksoy şiir de yazmıştır.