'' Şu dünyada herkes bir şey olmaya çalışırken sen hiç ol.. Menzilin daima yokluk olsun. İnsanın bir çömlekten farkı olmamalı. Çömleği sağlam tutan dışındaki şekil değil, içindeki boşluktur. İşte tıpkı bunun gibi insanı da insan yapan şey, benlik zannı değil, hiçlik bilincidir.."
-Şems-i Tebrizi-
'' Vaktiyle bir hoca, yıllarca yanında yetiştirdiği öğrencisini sınava çekmek ister. Öğrencinin eline altın renkli parlak bir taş verir. "Oğlum" der. "Bunu al, sağda solda esnafa göster, kaç para vereceklerini sor, sonra da bir kuyumcuya götür. Taşı kimseye satma. Sadece kimin ne fiyat biçtiğini öğren, gel, kafi."
Öğrenci aldığı ödevi yerine getirmek için çarşıda dolaşmaya başlar. Önce bir bakkal dükkanına girer ve "Bu taşa ne fiyat biçersin efendi? diye sorar. Bakkal parlaklığından pek etkilendiği bu taşı eline alır ve dikkatle evirip çevirir. Sonra da " Buna bir lira veririm" der. "Benim oğlanın çok hoşuna gider."
Öğrenci, bakkaldan sonra bu kez terziye yönelir. Terzi de parlak bir boncuğu benzettiği taşı eline alıp "Güzel bir şeye benziyor bu" der. "Ben bunu hanımlara yaptığım bir elbisenin üzerinde kullanabilirim. Sana yirmi lira vereyim" der.
Öğrenci çok şaşırır. Bakkalın bir lira fiyat biçtiği taşa, terzi tam yirmi katını ödemeyi teklif ediyordu. Öğrenci terziye teşekkür eder çıkar. Doğruca bir kuyumcuya gider. Kuyumcu öğrencinin elindekini görünce yerinden fırlar.
"Bu kadar değerli bir mücevheri nereden buldun sen?" diye sorar hayretle. "Buna kaç lira istiyorsan söyle?"
Öğrenci ne diyeceğini bilemediğinden "Siz ne fiyat biçersiniz?" diye sorar. Kuyumcu derhal atılır. "Ben buna yüz bin lira veririm" der. "Hatta sen bunun için ne istiyorsan onu da veririm."
Öğrenci satamam deyince kuyumcu ısrar eder. "Bu taşı bana sat. Dükkanımı, evimi hatta arsamı bile vereyim."
Öğrenci bu taşın bir emanet olduğunu, maalesef satmaya yetkisinin olmadığını açıklar.
Taşı alıp kuyumcudan ayrılan öğrencinin kafası iyice karışmıştır. Hemen hocasının yanına döner. Yaşadıklarını olduğu gibi anlatır.
Bunu üzerine hoca sorar:
"Anlat bakalım, tüm bunlardan ne çıkardın?"
"Çok şaşkınım