Kenan Akyüz

Kenan Akyüz

YazarÇevirmen
8.7/10
38 Kişi
·
131
Okunma
·
5
Beğeni
·
694
Gösterim
Adı:
Kenan Akyüz
Unvan:
Türk Edebiyat Tarihçisi ve Yazar
Doğum:
Yanya, 1911
Ölüm:
İstanbul, 1996
Kabataş Erkek Lisesi'nden mezun olmuştur. Yüksek öğretimini İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı bölümünde 1934'de tamamlayıp üniversite diploması almıştır. Sonra 1934-1944 yıllarında Kenan Akyüz, Kars, Sivas, Yozgat liselerinde edebiyat öğretmenliği yapmıştır. 1944'de Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi'nde yeni kurulan Türk Edebiyatı bölümünde doçentlik görevini almıştır. 1954′te profesörlüğe yükselmiştir. 1982 yılında emek­li olmuştur. 1996'da İstanbul'da ölmüştür.

Türk edebiyat tarihiyle ilgili araştırma ve incelemeleri bulunan Akyüz, özellikle 19. yy'dan sonraki dönemi konu alan çalışmalarıyla tanınır. Tanzimat yazarlarının kimi yapıtlarının yeni basımlarını hazırlamış, 1964'te yayınlanan Fundamenta'nın Modern Türk Edebiyatı bölümünü yazmıştır.
Yiyin, efendiler, yiyin; bu hân-ı iştihâ sizin;
Doyunca, tıksırınca, çatlayıncaya kadar yiyin!
...
Kenan Akyüz
Sayfa 283 - Kültür Bakanlığı-Tevfik Fikret, Hân-ı Yağma
Eşi yok bir güzeli sevdi beğendi gönlüm
Kıskanır kendi gözümden yine kendi gönlüm
Gahi hasret iken ol sineye sinem kavuşur
Sanma gönlümde olan derd-i muhabbet savuşur
...
Kenan Akyüz
Sayfa 14 - İnkılap Yayınları - Şinasi
Tanzimât hareketi -bir anlamda- bir "halka iniş" hareketi olduğu için,edebiyatta "halkın anlayabileceği bir dil" üzerinde direnilmesini de tabiî karşılamak gerekir.
Asırlarca süren mutlakıyetçi bir yönetimden sonra Türkiye'de meşrutiyet yönetiminin kurulması, çağdaşlaşma yolunda, çok büyük bir olaydı. Çünkü çağdaşlaşmanın hızını kesen birçok engeller, ferdlerin hürriyetlerindeki kısıtlamalardan doğuyordu. Tanzimât Fermanı'nın vaat ettiği ferd hak ve hürriyetlrri tam olarak gerçekleşmeden henüz uzaktı. Suçu mahkemece sabit görülmeden hiç kimsenin cezalandırılmayacağı vaad edilmişken, mahkemeye sevk edilmeden ve suçları sabit olmadan, doğrudan doğruya hükümetçe cezalandırılanlar çoktu.
Gerek şekil ve gerekse şiir anlayışı ve muhteva bakımından Divân nazmının bütün özelliklerine ve hatta o zamanlar Divân nazmını sürdürenlerce büyük bir rağbet gören tasavvuf felsefesine de uygundur. Ancak, kendinden çok daima çevresine yönelik ve kayıtlardan asla hoşlanmayan yaratılışı, onun ne Divân şiirinin müsamahasız kaidelerini ve ne de bu felsefeyi samimiyetle ve uzun süre benimsemesine elverişli değildi.
...Bu muhtevalarına rağmen, "harc-ı âlem fikir" unsuru ile ilgili bulundukları için, onlara "hikemî" yahut "hakîmâne" vasfını vermeye de imkân yoktur. Bu kasidelerde fikrin üstünde hâkim kılınan unsur "akıl"dır. Fransız klasiklerinin tesirinde bulunan, aklın prensiplerine sıkı bağlılığı ve lirizmden yana fakirliği ile Boileau'ya çok benzeyen Şinasi, Tanzimât'tan sonraki Türk edebiyatında akılcılığın da ilk temsilcisidir.
Zevk-i vaslınla geçen demlerimi yâd edeyim
Bırakın ağlayayım halime feryâd edeyim
Aşk ile âh edeyim şöyle ki tesirinden
Beni bin nâre yakan gönlümü berbâd edeyim
...
Kenan Akyüz
Sayfa 68 - İnkılap Yayınları - Namık Kemal
Devlet, asker toplamada da sıkıntı çekiyordu. Çünkü İstanbul'daki Türk halkından asker alınmadığı gibi, Müslüman olmayan teb'adan ve Araplardan da alınmamakta idi. Gelenek böyle idi. Böylece,savaşların her türlü yükü Anadolu ve Rumeli'deki Türklerin üzerinde idi. Asırlarca süren bu gelenek, Türk nüfusu iyice eritmişti.
Batılı roman yani -o devir için- Fransız romanı hakkında ilk gerçek bilgiyi veren tercümeler arasında Türk aydınlarına en geniş tesiri yapan romanlar ise; Victor Hugo'nun Sefiller'i, Daniel Defoe'nun Robinson Crusoe'u, Alexandre Dumas Pére'in Monte Kristo'su, Chateaubriand'ın Atala'sı ve Berndrdin de Saint-Pierre'in Pol ve Virjini'si gibi bütün dünyaca tanınmış romanlardır.
148 syf.
·2 günde·9/10
Akif Bey ile birlikte en çok sevdiğim eseriydi. Hatta Gülnihal açık ara önde diyebilirim. Olayların akışı, karakterlerin konuşmaları hepsi gerçekçiydi. Özellikle altı çizilesi tiratlarla olaylar zenginleşmiş. Herkese tavsiye edeceğim Namık Kemal’in bu tiyatrosunu.
500 syf.
·Puan vermedi
Fuzuli, aşkın, ayrılığın, hasretin, yakıcı bir sevdanın şairidir. Güçlü söyleyişini ahenkli anlatımıyla süsler. Yalnızlığı yaşatmakla kalmayıp tekrar tekrar okutur şu beytinde: “Ne yanar kimse bana âteş-i dilden özge/Ne açar kimse kapım bâd-ı sâbâdan gayrı” Bildiğimiz, tattığımız, yaşadığımız duygulara onun dilinden yeniden şahit oluruz. Sembolik anlatımı ve felsefesi de Fuzuli’nin derinliğinde kaybolmak isteyenler için anlaşılması gerekenler arasında yer alır.
Menice
Menice Modern Türk Edebiyatının Ana Çizgileri'ni inceledi.
270 syf.
Yazar bütün edebi dönemleri enfis bir şekilde dile getirmiş. Başta anlaşılması zor gibi görünse de aslında çok sade, anlaşılır ve pürüzsüz bir dil kullanmış. Kafamızı karıştıran diğer anlatılar gibi değil tam tersi bir okuyuşta anlayabileceğimiz bir anlatimla yazılmış. Bu edebi dönemler hakkındaki bilgileri yerine tam oturmamış kişilere şiddetle tavsiye ederim. Okuyunca yapboz parçalarının tek tek yerine oturduğunu bizzat farkedeceksiniz zaten. Faydalanmanız dileğiyle...
Berol
Berol Modern Türk Edebiyatının Ana Çizgileri'ni inceledi.
270 syf.
·Puan vermedi
Lisans ve yüksek lisans sürecimde ayrıca mesleğimde defalarca kere faydalandığım kitap. Her ne kadar ders kitabı gibi algılamış olsak da Batı etkisindeki Türk edebiyatına ilgi duyanlar, merak edenler Tanzimat'tan Cumhuriyet'e kadar Türk edebiyatı dönemleri, sanatçıları, eserleri hakkında dil ve anlatımı anlaşılır, akıcı, insanı ağır kelimelerle bunaltmayan, kolay anlaşılır bir kaynaktan bilgi almak isteyenler için idealdir.
432 syf.
·Beğendi·10/10
Oldukça etkilendiğim bir edebi eser. Kültürel olarak yok edilmek istenen bir milletin, edebiyatı kuşanarak direnmesi adeta. İnce bir dile sahip. Hem nasihat eder tıpkı bir baba ya da dede gibi, hem ders verir.
314 syf.
·8/10
Ahmet Mithat Efendi okumak osmanlı dönemi kültürüne cumburlama.atlamak gibi. Hasan Mellah ilk eserlerinden.Yıllardır okucam niyetiyle rafta duran kitabı bu karqntina günleti vesilesiyle başladım.MEB 1000 temel eser kapsamında bastığı iki cildi de bitirdim ve denizci Hasan'ın başından gećenleri o döneme göre baya bayağı ekşın :)
Bir de yazarın nasihatları da iyi gidiyor romanın arasında. Hareketli bir şekilde eser bitti tabi yer yer yok artık reis ya sakin de dediğimiz de oldu tabiki.
Mini analizi bitirecek olurken eserin 3. Cildi de var bu arada yarım kalmış karakterlerin hayat hikayesini anlatan.
270 syf.
·Puan vermedi
Kitap ders kitabı niteliğinde olup Tanzimat ve onu doğuran şartlardan itibaren sırasıyla Fecri Ati edebiyatımıza kadar işlemektedir. Dönemi sebep sonuç ilişkisi içerisinde işlemesi bakımından oldukça faydalı olduğunu düşünüyorum.
270 syf.
·46 günde·Beğendi·10/10
Üniversite yıllarımda ders kitabı olarak takip ettiğim eser sanılanın aksine akıcı ve pürüzsüz anlatımıyla sade bir dille kaleme alınmıştır. İslam etkisindeki edebiyattan sıyrılıp Batı etkisindeki edebiyata geçişi tarihi, siyasi ve dönemsel olaylarla bağlantılı bir şekilde kaleme alması çok başarılı sadece eğitmenlerin değil her edebiyat aşığının elinin altında bulunması gereken bir şaheser.

Yazarın biyografisi

Adı:
Kenan Akyüz
Unvan:
Türk Edebiyat Tarihçisi ve Yazar
Doğum:
Yanya, 1911
Ölüm:
İstanbul, 1996
Kabataş Erkek Lisesi'nden mezun olmuştur. Yüksek öğretimini İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı bölümünde 1934'de tamamlayıp üniversite diploması almıştır. Sonra 1934-1944 yıllarında Kenan Akyüz, Kars, Sivas, Yozgat liselerinde edebiyat öğretmenliği yapmıştır. 1944'de Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi'nde yeni kurulan Türk Edebiyatı bölümünde doçentlik görevini almıştır. 1954′te profesörlüğe yükselmiştir. 1982 yılında emek­li olmuştur. 1996'da İstanbul'da ölmüştür.

Türk edebiyat tarihiyle ilgili araştırma ve incelemeleri bulunan Akyüz, özellikle 19. yy'dan sonraki dönemi konu alan çalışmalarıyla tanınır. Tanzimat yazarlarının kimi yapıtlarının yeni basımlarını hazırlamış, 1964'te yayınlanan Fundamenta'nın Modern Türk Edebiyatı bölümünü yazmıştır.

Yazar istatistikleri

  • 5 okur beğendi.
  • 131 okur okudu.
  • 8 okur okuyor.
  • 128 okur okuyacak.
  • 4 okur yarım bıraktı.