Cegerxwîn

Cegerxwîn

Yazar
9.5/10
81 Kişi
·
159
Okunma
·
197
Beğeni
·
13805
Gösterim
Adı:
Cegerxwîn
Tam adı:
Şêxmûsê Hesarî
Unvan:
Şair, Yazar, Tarihçi, İmam
Doğum:
Batman, 1903
Ölüm:
Stockholm, İsveç, 22 Ekim 1984
Cigerxwin 1903 yılında Mardin'in (şimdi Batman'a bağlı) Gercüş ilçesine bağlı Hisar Beldesi'nde (Hesarê) Şehmus Hasan olarak dünyaya geldi. 1914 yılında I. Dünya Savaşı'nın başlaması sonucu ailesi ile birlikte Suriye'de bulunan Amude şehrine göç etti. Daha sonra bu ülkede 1921'de İlahiyat Fakültesi'ni bitirerek din görevlisi olarak hizmet etmiştir.

1946 yılında Kamışlı'ya geçen Cegerxwîn burada aktif politikaya atıldı. Aynı yıl Civata Azadî û Yekîtiya Kurd (Özgürlük Meclisi ve Kürt Birliği) adlı siyasi yapılanmanın başına getirildi. Kendisi 1948 yılında Suriye Komünist Partisine üye oldu. Altı yıl sonra Suriye Parlamentosu'na girebilmek için bu partiden mebus adaylığını ilan etti. 1957'de partisinden ayrılarak daha önce kurmuş olduğu Azadi (Özgürlük) örgütündeki kişilerle birlikte Suriye Kürt Demokrasi Partisi'ni kurdu. 1963 yılında siyasi düşüncelerinden ötürü Şam'da tutuklandı.

1969 yılında Kuzey Irak'a giderek orada bulunan Mustafa Barzani'nin ayaklanmasına destek verdi. 1973'te ise Lübnan'a geçerek şiir derlemeleri olan Kîne Em? (Biz kimiz?)'i yayımladı. 1976 yılında gizlice Suriye'ye giderek üç yıl boyunca İsveç'e kaçış planını hazırladı. Stockholm'e geldiğinde 76 yaşına giren Cigerxwîn burada diğer eserlerini yayımlamaya başladı. 81 yaşında burada hayatını kaybeden şairin cenazesi daha sonra Kamışlı'ya defnedildi.
Ez ji xew rabûm, gulfiroşek dî,
Pir gelek şa bûm, gul bi dil didî.
Gul bi dil didî.

Hebû me yek dil, tev jan û kul bû,
Ne bûme bawer, gul bi dil bidî.
Gul bi dil bidî.

Bazar me kir go, ser bi ser nadim,
Ê gulperest bî, can û dil didî.
Can û dil didî.

Min go kî didî, can û dil bi gul,
Go: ev bazar e, dil bi kul didî.
Dil bi kul didî.

Min can û dil dan, dil kiriye qêrîn,
Go ho Cegerxwîn, dil bi gul didî.
Dil bi gul didî.
Şêr û pılıng tev de çûn,
Rasti Serik penir bûn.
Vi jê xwar û wi jê xwar,
Yeki jı ê dî re got,
Her dû rabûn bûne cot.
Go em herin cem rovî,
Seydayê wehî û kovi.
Ewê me li hevdû bêni,
Çavê mêrik derêni.
Her dû çûne cem rovi,
Dûne derwêş û sofî.
Doza xwe jê re gotın,
Dıl û cergê wê sotın.
Rovi go de rabın zû,
Jı mı'r binın terazû.
Wan terazû ani ber,
Rovi penir dani ser.
Alik pir û yek sıvık,
Lekınek ya gıran bır.
Ew jı a di bû sıvıktır,
Gelı ev xwar û gelı ew xwar,
Heta ko ma ben û dar.
Çî bêjim ez mebê: NA na
Guhê min tim li ber "NA" ye
Bi ve " na" yê te şîşa sor
Di nêva dil da badaye

Tu zanî "NA" çi dijwar e?
Jî ber wê dil tijî ar e
Perîşan û giranbar e
Bihare dil çi "NA NA" ye?
"Ez ji xew rabûm, gulfiroşek dî,
Pir gelek şa bûm, gul bi dil didî.
_____________________Gul bi dil didî..."
____
"Uyandım, bir çiçek satıcısı gördüm,
Çok mutlu oldum, gülü kalbe değişiyordu.
______________________Gülü Kalbe Değişiyordu..."
Ey heval Robson dengbêjê cîhan
Paşmêrê selam zana û insan
Gernas û rênas, dijminê Dalas
Di ser ava re, di ser çiya re
Rengê te ê reş tê ber çavê me
Dengê te ê xweş xweş tê guhê me
Ev xebata te didî me hêrzan
Kêferata te didî me lerzan
Ev tevgera te ji bona insan
Pir jê ditirsin axa û dehqan
Xwedî sermiyan ji te ditirsin
Hemî xanedan ji hev dipirsin
Dibêjin reşik çawa şiyar bûn?
Destê hev girtin li ber me rabûn
Dalas ditirsî weke Mak-Arsî
Di ber piyan çûn pir tac û kursî
Xwedî sermiyan serê xwe hildan
Dibezin, dilerzin, dicivin, direvin
Ji meydan…
232 syf.
·5 günde·Puan vermedi
Cegerxwin en tanınmış kürt şairlerinden biri. 1903 tarihinde doğmuş 1984 yılında kamışlo da vefat etmiş. Kendisi de bir vakit imamlık yaptığı halde ağalara, Şeyhlere ve imamlara karşı çok sert bir dil kullanır. Bu kitabında özellikle doğuda çok yaygın olan ağalık düzenine, Şeyh ve imamların insanların dini duygularını sömürmesine karşı mücadele etmektedir. Onları yerden yere vurup, işçi ve çiftçilere de bu konuda uyarılarda bulunuyor.
81 syf.
·4 günde·Beğendi·9/10
Kürdler ve Acemler kardeştirler,
Düşmanlar yalnız kölecilerdir
Türkler ve Araplar arkadaştır.
Düşmanlar Seyit ve Bayar’dır.
Biz satılmışız, sopa ve dolar`a
Onların başı koparılmalıdır
İşçi ve köylüler tarafından...

Yazarın biyografisi

Adı:
Cegerxwîn
Tam adı:
Şêxmûsê Hesarî
Unvan:
Şair, Yazar, Tarihçi, İmam
Doğum:
Batman, 1903
Ölüm:
Stockholm, İsveç, 22 Ekim 1984
Cigerxwin 1903 yılında Mardin'in (şimdi Batman'a bağlı) Gercüş ilçesine bağlı Hisar Beldesi'nde (Hesarê) Şehmus Hasan olarak dünyaya geldi. 1914 yılında I. Dünya Savaşı'nın başlaması sonucu ailesi ile birlikte Suriye'de bulunan Amude şehrine göç etti. Daha sonra bu ülkede 1921'de İlahiyat Fakültesi'ni bitirerek din görevlisi olarak hizmet etmiştir.

1946 yılında Kamışlı'ya geçen Cegerxwîn burada aktif politikaya atıldı. Aynı yıl Civata Azadî û Yekîtiya Kurd (Özgürlük Meclisi ve Kürt Birliği) adlı siyasi yapılanmanın başına getirildi. Kendisi 1948 yılında Suriye Komünist Partisine üye oldu. Altı yıl sonra Suriye Parlamentosu'na girebilmek için bu partiden mebus adaylığını ilan etti. 1957'de partisinden ayrılarak daha önce kurmuş olduğu Azadi (Özgürlük) örgütündeki kişilerle birlikte Suriye Kürt Demokrasi Partisi'ni kurdu. 1963 yılında siyasi düşüncelerinden ötürü Şam'da tutuklandı.

1969 yılında Kuzey Irak'a giderek orada bulunan Mustafa Barzani'nin ayaklanmasına destek verdi. 1973'te ise Lübnan'a geçerek şiir derlemeleri olan Kîne Em? (Biz kimiz?)'i yayımladı. 1976 yılında gizlice Suriye'ye giderek üç yıl boyunca İsveç'e kaçış planını hazırladı. Stockholm'e geldiğinde 76 yaşına giren Cigerxwîn burada diğer eserlerini yayımlamaya başladı. 81 yaşında burada hayatını kaybeden şairin cenazesi daha sonra Kamışlı'ya defnedildi.

Yazar istatistikleri

  • 197 okur beğendi.
  • 159 okur okudu.
  • 2 okur okuyor.
  • 110 okur okuyacak.
  • 2 okur yarım bıraktı.

Yazarın sıralamaları