Yusuf Kenan GÖK
@ykenangk
Loading World
Machinist
M.Kemal Üniv.
Çukurova
10 okur puanı
Şubat 2022 tarihinde katıldı
Evrenin sırrı, elmaİnsan ve Hayat
Ne zamandir araştırdığım, elma kelimesini paylaşmaya başlıyorum evet en baştan, Kutsal metinlerde, masallarda, halk hikayelerinde sembolik olarak kullanılan simgesel meyve elma (alma) neyi simgeliyor? Elma ile ne anlatılmak isteniyor? Neden hep Elma kullanılmış? Bu soruların cevabını merak eden belki az belki çok kişidir belkide aman ne farkeder elma olsun armut olsun diyen kesimde az değildir. Elma altında yatan sır aslında bilinenden hatta tahmin edilecekten çok daha fazla derin bir anlam içeriyor gelin elma kültürünün ne olduğunu inceleyelim….
Elmanın tarihçesine baktığımızda, Kuzey Anadolu, daha sonra Kafkaslar, Orta Asya ve Rusya taraflarında ortaya çıktığı sanılmaktadır. Açıkçası Orta Asya’dan tüm dünyaya yayılmıştır. Türkçe ismi Alma’dır. Kırmızı olduğundan dolayı ismi Al(kırmızı)ma’dan gelmektedir. Bilinen 1000 farklı türü vardır. Yüksek besin değerine sahiptir.
Elma birçok iklim kuşağına adapte olup kolayca yetişen bir meyvedir. Elma fiziksel ve kimyasal olarak genel “meyve” tanımın bir çok üyesinin ortak yönlerinin temsilcisi. Bu ortak yönler örneğin muz, portakal, karpuz için veya üzüm için çok daha az…
Yaratılış efsanelerinde, insanın cennetten kovulmasının nedeni olarak gösterilen yasak ağaçtan yedikleri yasak meyvedir. Birçok literatürde memnu meyve olarak geçer. Bu meyve çoğu bilgilerde Elma olarak bahsedilir.
Yusuf Kenan GÖK
Türklerde elma, Türk ve Altay halk inancında ve mitolojisinde kutlu bir meyvedir. Alma, Olma, Ulma, Ulmo olarak da söylenir. Moğolcası Alıma (Alımah)’dır. Meyvelerin anası ve atası olarak kabul edilir. Ağacının çiçekleri pembe veya beyaz açar. Çekirdekli türlü renklerde meyvası olan bir ağaçtır. Aksakallı kocanın elinden aldığı elmanın kabuğunu yiyen kısır kadın ikiz doğurur. Kızılelma için ordulara kıtalar aşmıştır. Masallarda hep büyülü elmalar vardır. Gizemli bahçelerden hep o çalınmış, üzerine türküler yakılmış, yavuklunun yanağı ona benzetilmiştir. Dünyada en çok türü olan ağaç elmadır. En çok yetiştirilen ve en çok yenen meyve de odur. Kazakistan’ın başkenti Almatı’nın eski adı Alma Ata’dır ve elmanın dünyaya buradan yayıldığına inanılır. Pek çok uygarlıkta elma ile ilgili söylence ve masallara rastlanır.
Kızıl Elma, Türkler tarafından değişik şekillerde tasvir edilmiş olup bazen bir belde, bazen bir taht, bazen de dünya hakimiyetini temsil eden som altından yapılma kızıl renkli bir küre olmuştur. Bazen fethedilmesi gereken illeri ifade eder, çoğu kez ise bütün Türklerin, tek bayrak altında toplandığı devletin simgesidir.
Bu altın top bazen zaferin işareti, bazen hakimiyetin sembolü, bazen de fethedilmek üzere hedef seçilen yerin sembolü olarak ifade edilmiştir. Çok eski bir Türk inanç ve töresi olan Kızıl Elma, Türkistan’dan Hazar Denizi’nin doğusundan gelen Oğuzların, Hazar kağanının ipek çadırının üzerinde hakimiyetinin ifadesi olarak bulunan altın topu yani Kızıl Elma’yı ele geçirmeyi ülkü edinmişlerdir.
Reklam
Evrenin sırrı, elmaİnsan ve Hayat
Ne zamandir araştırdığım, elma kelimesini paylaşmaya başlıyorum evet en baştan, Kutsal metinlerde, masallarda, halk hikayelerinde sembolik olarak kullanılan simgesel meyve elma (alma) neyi simgeliyor? Elma ile ne anlatılmak isteniyor? Neden hep Elma kullanılmış? Bu soruların cevabını merak eden belki az belki çok kişidir belkide aman ne farkeder elma olsun armut olsun diyen kesimde az değildir. Elma altında yatan sır aslında bilinenden hatta tahmin edilecekten çok daha fazla derin bir anlam içeriyor gelin elma kültürünün ne olduğunu inceleyelim….
Elmanın tarihçesine baktığımızda, Kuzey Anadolu, daha sonra Kafkaslar, Orta Asya ve Rusya taraflarında ortaya çıktığı sanılmaktadır. Açıkçası Orta Asya’dan tüm dünyaya yayılmıştır. Türkçe ismi Alma’dır. Kırmızı olduğundan dolayı ismi Al(kırmızı)ma’dan gelmektedir. Bilinen 1000 farklı türü vardır. Yüksek besin değerine sahiptir.
Elma birçok iklim kuşağına adapte olup kolayca yetişen bir meyvedir. Elma fiziksel ve kimyasal olarak genel “meyve” tanımın bir çok üyesinin ortak yönlerinin temsilcisi. Bu ortak yönler örneğin muz, portakal, karpuz için veya üzüm için çok daha az…
Yaratılış efsanelerinde, insanın cennetten kovulmasının nedeni olarak gösterilen yasak ağaçtan yedikleri yasak meyvedir. Birçok literatürde memnu meyve olarak geçer. Bu meyve çoğu bilgilerde Elma olarak bahsedilir.
Yusuf Kenan GÖK
ÜÇ GÜZELLER MASALI
Peleus’la Thetis’in Olympos’ta kutlanan bir düğününe Fesatlık Tanrıçası Eris davet edilmemiş… fesatlık bu ya boş durur mu, düğüne davetsiz gelip masanın ortasına altın bir elma atıvermiş, elmanın üzerinde “en güzele” yazıyormuş. Bütün kadınlar elma benim, bana yakışır diyerek elmayı sahiplenmeye kalkmışlar, bunun üzerine en güzeli Tanrılar Tanrısı Zeus seçsin denmiş, ama Zeus elmayı karısı Tanrıça Hera’ya verse diğer Tanrıçalar kıyameti koparacaklar, başka Tanrıçalara verse bu sefer de karısı ortalığı kaldıracak, Zeus bu işi başından savmak için Kaz Dağlarının yakışıklı çobanı Paris’i elmayı en güzele vermesi için görevlendirmiş. Bu karmaşadan sonra ortada en güzelim diye üç Tanrıça kalmış. Zeus’un karısı Hera, Akıl Tanrıçası Atena, Güzellik ve Sevgi Tanrıçası Venüs. Bu üç Tanrıça, yakışıklı çobanın karşısına çıkmışlar. Çobanın elinde “en güzele” diye yazan altın elma, karşısında yürekleri heyecandan çarpan üç Tanrıça…
Tanrıçalar başlamışlar akıllarına gelen vaatlerle çobanı etki altına almaya. Atena; ün, şan vaat etmiş, Hera; zenginlik ve kuvvet. Venüs ise, dünyanın en güzel kızını vaat etmiş. Atena ve Hera en güzel elbiselerini giyip, en süslü mücevherlerini takmışlar, oysa güzellik örtü istemez, güzellik onun örtüsü diyen Venüs bunların hiçbirini yapmamış. Paris’in altın elmayı tutan eli kımıldamış… herkes heyecan içinde ve el geniş bir kavis çizerek Venüs’e doğru uzanmış. Paris üzerinde “en güzele” yazan altın elmayı Venüs’e vermiş…
Evrenin sırrı, elmaİnsan ve Hayat
Ne zamandir araştırdığım, elma kelimesini paylaşmaya başlıyorum evet en baştan, Kutsal metinlerde, masallarda, halk hikayelerinde sembolik olarak kullanılan simgesel meyve elma (alma) neyi simgeliyor? Elma ile ne anlatılmak isteniyor? Neden hep Elma kullanılmış? Bu soruların cevabını merak eden belki az belki çok kişidir belkide aman ne farkeder elma olsun armut olsun diyen kesimde az değildir. Elma altında yatan sır aslında bilinenden hatta tahmin edilecekten çok daha fazla derin bir anlam içeriyor gelin elma kültürünün ne olduğunu inceleyelim….
Elmanın tarihçesine baktığımızda, Kuzey Anadolu, daha sonra Kafkaslar, Orta Asya ve Rusya taraflarında ortaya çıktığı sanılmaktadır. Açıkçası Orta Asya’dan tüm dünyaya yayılmıştır. Türkçe ismi Alma’dır. Kırmızı olduğundan dolayı ismi Al(kırmızı)ma’dan gelmektedir. Bilinen 1000 farklı türü vardır. Yüksek besin değerine sahiptir.
Elma birçok iklim kuşağına adapte olup kolayca yetişen bir meyvedir. Elma fiziksel ve kimyasal olarak genel “meyve” tanımın bir çok üyesinin ortak yönlerinin temsilcisi. Bu ortak yönler örneğin muz, portakal, karpuz için veya üzüm için çok daha az…
Yaratılış efsanelerinde, insanın cennetten kovulmasının nedeni olarak gösterilen yasak ağaçtan yedikleri yasak meyvedir. Birçok literatürde memnu meyve olarak geçer. Bu meyve çoğu bilgilerde Elma olarak bahsedilir.
Yusuf Kenan GÖK
Mitolojide elma;
Herakles’in Altın Elma’sı:
Herakles’e, “dünyanın ucunda, güneşin battığı yerde, Atlas’ın gök kubbeyi taşıdığı yerde bulunan bir bahçedeki ağaçtan elma alıp gelme görevi” verilmişti. (Heraklesin 12 ödevinden biri) Herakles “Akşam Kızlarının Bahçesi – Bir tür cennet betimlemesidir ” denen bu yere gelmiş ve bahçeyi koruyan yüz başlı ejderle savaşmıştır. Atlas’ı ikna ederek bu bahçeden 3 elma alabilmeyi başarıp dönmüştür.
Altın Elmalar veren elma ağacını diken ve yetiştiren toprak tanrısı Gaia’dan başkası değildi. Bu ağacı Zeus ve Hera’nın evlilik törenlerinde çifte hediye olarak altın bir saksıya koyarak verdi. Ağaç, Gaia sayesinde kısa sürede çok dallı budaklı, gösterişli oldu ve meyve vermeye başladı. Hera, altın elma veren ağacı çok beğendi ve Olympos’tan uzak bir yere dikmeyi düşündü. Ağacı dünya denizlerinin en batısındaki ıssız bir yer olan Hyperborea bölgesine dikti ve ağacı Hesperidler olarak bilinen akşamın üç kızına teslim etti. Dünyayı sırtında taşıyan bir titan olan Atlas’ın kızları Aigle (parlak), Erythie (kırmızı) ve Hesperarethousa ismini taşıyordu. Bakire periler ara sıra ağaçtan kendilerine de elma kopardıklarından Hera duruma el koyarak ağacın yanına uyku uyumaz, yüzlerce başı olan korkunç bir ejder olan Ladon’u görevlendirdi. Böylece periler dahil kimse ağaca yaklaşmaya cesaret edemedi.
Herakles, 11. görevi gereği altın elmaları almak üzere uzun bir yolculukla bu bahçeye geldi. Atlas’ı kandırarak altın elmaları çaldı sonra da Typhon’un çocuğu ejder Ladon’u öldürüp kaçtı.
Yunan Mitolojisi;
Evrenin sırrı, elmaİnsan ve Hayat
Ne zamandir araştırdığım, elma kelimesini paylaşmaya başlıyorum evet en baştan, Kutsal metinlerde, masallarda, halk hikayelerinde sembolik olarak kullanılan simgesel meyve elma (alma) neyi simgeliyor? Elma ile ne anlatılmak isteniyor? Neden hep Elma kullanılmış? Bu soruların cevabını merak eden belki az belki çok kişidir belkide aman ne farkeder elma olsun armut olsun diyen kesimde az değildir. Elma altında yatan sır aslında bilinenden hatta tahmin edilecekten çok daha fazla derin bir anlam içeriyor gelin elma kültürünün ne olduğunu inceleyelim….
Elmanın tarihçesine baktığımızda, Kuzey Anadolu, daha sonra Kafkaslar, Orta Asya ve Rusya taraflarında ortaya çıktığı sanılmaktadır. Açıkçası Orta Asya’dan tüm dünyaya yayılmıştır. Türkçe ismi Alma’dır. Kırmızı olduğundan dolayı ismi Al(kırmızı)ma’dan gelmektedir. Bilinen 1000 farklı türü vardır. Yüksek besin değerine sahiptir.
Elma birçok iklim kuşağına adapte olup kolayca yetişen bir meyvedir. Elma fiziksel ve kimyasal olarak genel “meyve” tanımın bir çok üyesinin ortak yönlerinin temsilcisi. Bu ortak yönler örneğin muz, portakal, karpuz için veya üzüm için çok daha az…
Yaratılış efsanelerinde, insanın cennetten kovulmasının nedeni olarak gösterilen yasak ağaçtan yedikleri yasak meyvedir. Birçok literatürde memnu meyve olarak geçer. Bu meyve çoğu bilgilerde Elma olarak bahsedilir.
Yusuf Kenan GÖK
Tevratta Elma:
RAB Tanrı Aden bahçesine bakması, onu işlemesi için Adem’i oraya koydu. Ona, “Bahçede istediğin ağacın meyvesini yiyebilirsin” diye buyurdu, “Ama iyiyle kötüyü bilme ağacından yeme. Çünkü ondan yediğin gün kesinlikle ölürsün (Yar.2: 15-17)
Tanrı biliyor ki, o ağacın meyvesini yediğinizde gözleriniz açılacak, iyiyle kötüyü bilerek Tanrı gibi olacaksınız.” (Yar.3: 5) diyor. Kadın ağacın güzel, meyvesinin yemek için uygun ve bilgelik kazanmak için çekici olduğunu gördü. Meyveyi koparıp yedi. Yanındaki kocasına verdi, o da yedi. İkisinin de gözleri açıldı. Çıplak olduklarını anladılar. Bu yüzden incir yaprakları dikip kendilerine önlük yaptılar. (Yar.3: 6-7)
Derken, günün serinliğinde bahçede yürüyen RAB Tanrı’nın sesini duydular. O’ndan kaçıp ağaçların arasına gizlendiler. RAB Tanrı Adem’e, “Neredesin?” diye seslendi(Yar 3:8-9)
Adem, “Bahçede sesini duyunca korktum. Çünkü çıplaktım, bu yüzden gizlendim” dedi. RAB Tanrı, “Çıplak olduğunu sana kim söyledi?” diye sordu, “Sana meyvesini yeme dediğim ağaçtan mı yedin?” (Yar.3: 10-11)
Evrenin sırrı, elmaİnsan ve Hayat
Ne zamandir araştırdığım, elma kelimesini paylaşmaya başlıyorum evet en baştan, Kutsal metinlerde, masallarda, halk hikayelerinde sembolik olarak kullanılan simgesel meyve elma (alma) neyi simgeliyor? Elma ile ne anlatılmak isteniyor? Neden hep Elma kullanılmış? Bu soruların cevabını merak eden belki az belki çok kişidir belkide aman ne farkeder elma olsun armut olsun diyen kesimde az değildir. Elma altında yatan sır aslında bilinenden hatta tahmin edilecekten çok daha fazla derin bir anlam içeriyor gelin elma kültürünün ne olduğunu inceleyelim….
Elmanın tarihçesine baktığımızda, Kuzey Anadolu, daha sonra Kafkaslar, Orta Asya ve Rusya taraflarında ortaya çıktığı sanılmaktadır. Açıkçası Orta Asya’dan tüm dünyaya yayılmıştır. Türkçe ismi Alma’dır. Kırmızı olduğundan dolayı ismi Al(kırmızı)ma’dan gelmektedir. Bilinen 1000 farklı türü vardır. Yüksek besin değerine sahiptir.
Elma birçok iklim kuşağına adapte olup kolayca yetişen bir meyvedir. Elma fiziksel ve kimyasal olarak genel “meyve” tanımın bir çok üyesinin ortak yönlerinin temsilcisi. Bu ortak yönler örneğin muz, portakal, karpuz için veya üzüm için çok daha az…
Yaratılış efsanelerinde, insanın cennetten kovulmasının nedeni olarak gösterilen yasak ağaçtan yedikleri yasak meyvedir. Birçok literatürde memnu meyve olarak geçer. Bu meyve çoğu bilgilerde Elma olarak bahsedilir.
Yusuf Kenan GÖK
İncilde Elma;
8 RAB Tanrı doğuda, Aden’de bir bahçe dikti. Yarattığı Adem’i oraya koydu.
9 Bahçede iyi meyve veren türlü türlü güzel ağaç yetiştirdi. Bahçenin ortasında yaşam ağacı ile iyiyle kötüyü bilme ağacı vardı.
15 RAB Tanrı Aden bahçesine bakması, onu işlemesi için Adem’i oraya koydu.
16 Ve ona, “Bahçede istediğin ağacın meyvesini yiyebilirsin” diye buyurdu,
17 “Ama iyiyle kötüyü bilme ağacından yeme. Çünkü ondan yediğin gün kesinlikle ölürsün.”
18 Sonra, “Adem’in yalnız kalması iyi değil” dedi, “Ona uygun bir yardımcı yaratacağım.”
21 RAB Tanrı Adem’e derin bir uyku verdi. Adem uyurken, RAB Tanrı onun kaburga kemiklerinden birini alıp yerini etle kapadı.
22 Adem’den aldığı kaburga kemiğinden bir kadın yaratarak onu Adem’e getirdi.
25 Adem de, karısı da çıplaktılar, henüz utanç nedir bilmiyorlardı.
(İncil yaradılış/ Bölüm 2)