Martin Eden; yoksul ve eğitimsiz bir denizcinin aşkı uğruna kendini geliştirerek ünlü bir yazara dönüşmesini, ancak başarıya ulaştığında toplumun samimiyetsizliğiyle yüzleşmesini anlatan çarpıcı bir romandır.
Romanın ana fikri; bireysel başarının ve bilginin, eğer toplumsal bir bağdan ve samimiyetten kopuksa, kişiye mutluluk getirmeyeceğidir. Martin Eden, cehaletin mutluluğunu kaybetmiş ama bilginin getirdiği yalnızlığı da kaldıramamıştır. Ayrıca kitap, başarının "takdir edildiği" anın, başarının kendisinden ziyade o başarının getirdiği "etiketle" (ün, para vb.) ilgili olduğunu vurgulayarak sert bir toplum eleştirisi yapar.