Gruşenka - Ferapont - AlyoşaDuygu ve Düşünce
Eğer o odaya Alyoşa değil de Ferapont girseydi, Gruşenka'nın yüzüne tükürür, ona "şeytan" der ve kadının içindeki o nefreti daha da büyütüp onu tamamen cehenneme yollardı.
Ama o odaya giren Alyoşa oldu. Alyoşa, Zosima'nın "Aktif Sevgi"sini uyguladı.
Çamurun içine (bir fahişenin evine) girdi, çamurdan iğrenmedi, kuralları/usulü bir kenara bıraktı ve o çamurun içindeki ilahi kıvılcımı bularak kadını rehabilite etti.
Zosima - MutasavvıfDuygu ve Düşünce
İslamiyet'teki tam karşılığı Tasavvuf'tur (Özellikle Vahdet-i Vücud felsefesi).
Zosima; Yunus Emre'dir, Mevlana'dır. Kuralların değil, ilahi aşkın ve evrensel birliğin peşindedir. "Herkes herkesten sorumludur" derken, aslında her insanın içinde ilahi bir parça olduğunu, kötünün içindeki o parçayı bile sevmek gerektiğini (yaratılanı severim yaratandan ötürü) savunur. Bu, ana akım hukukun değil, mistik bir aşkınlık halinin tezahürüdür.
Reklam
Ivan - Zosima ÇatışmasıDuygu ve Düşünce
İvan rasyonel bir bireycidir. "Ben o çocuğu dövmedim, ben kimseye zulmetmedim. Neden başkasının günahının olduğu bir sistemin faturasını ben ödeyecekmişim? Kendi biletimi alıp bu saçma tiyatrodan çıkıyorum." der. İvan'ın adaleti, sınırları çok net çizilmiş bir Kişisel Ceza Hukuku'dur. Suçun şahsiliği ilkesini savunur.
Zosima: "Herkes, herkese karşı, her şeyden sorumludur."
Bir yerlerde bir cinayet işleniyorsa, birileri kancıklık yapıyorsa, sen de suçlusun. Çünkü eğer sen yeterince aydınlık olsaydın, etrafına yeterince sevgi ve doğru örnek yayabilseydin, belki o karanlık adam o suçu işlemeyecekti. Senin eksikliğin, onun suçuna zemin hazırladı.
Ben burada Zosima gibi düşünüyorum.
Olanın olmayana bilenin bilmeyene borcu vardır.
Zümer Suresi 9. ayet: Hiç bilenle bilmeyen bir olur mu?
Komşusu açken tok yatan bizden değildir düşüncesi.
yani illaki kişi maddi anlamda açlık çekiyor olamaz ki her zaman
kimisi özgürlüğe kimisi adalete sevgiye ilgiye anne babaya akla gelebilecek türlü manevi gıdalara da aç olabilir.
ve bu konularda tok olanlar, aç olanların taleplerine cevap vermek zorunda.
Zosimaya katılıyorum bu noktada.
Ivan, olaylara 3. kattan bakıyorsa Zosima 30. kattan bakıyor ve haklı olan da Zosima
İvan'ın isyanıDuygu ve Düşünce
İşkenceci cehennemde yansa bile, bu o çocuğun çekmiş olduğu acıyı geriye döndürmez. Çekilen acı, verilen cezayla silinemez.
İvan matematiğin tutmadığını, sistemin iflas ettiğini görür ve Tanrı'nın mahkemesini reddeder.
İvan insanların "bayağı, korkak, nankör ve zalim" olduğuna inanır.
İvan'a göre bu çürük insan malzemesinden "özgür irade" beklemek Tanrı'nın en büyük hatasıdır.
İnsanlar özgürlük değil, karın tokluğu ve onları hizaya sokacak bir otorite isterler.
Zosima insanların ne kadar iğrençleşebileceğini İvan'dan daha iyi bilir (çünkü manastırda her gün en ağır günahları dinlemektedir). Ama o, insanın bu çamurunun içinde saklı olan ilahi kıvılcıma odaklanır. İvan iğrenerek sırtını dönerken, Zosima çamura ellerini daldırır.
Hiyerarşik çarpışmaDuygu ve Düşünce
Toplumun büyük çoğunluğu (dindar olsun ya da olmasın) Ferapont'un zihin yapısındadır. Sadece kurallara uyar, kendi ibadetini veya görevini yapar, kapısını kapatır ve "Ben iyiyim, dışarıdakiler kötü" diyerek sahte bir vicdan rahatlığı yaşar.
Zosima ise sorumluluk almanın o ezici yükünü sırtlanır.
Ferapontlar her yeri sarmışlar, soyları tükenesiceler.
Reklam
Reklam