Aysel TAN
@AyselTAN
Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesinden 2002 yılında mezun oldu. 2017 yılında aynı üniversitede yüksek lisans yaptı. Fırat Üniversitesinde 2017 yılında başladığı doktora eğitimine devam etmektedir.
Düşünce tarihinde Tanrı kavramına karşı eleştirel olarak gördüğümüz pek çok düşünürün gerçekte Tanrı ile değil, Tanrı adına hareket eden, O’nu kullanan ve baskı unsuru haline getiren kişi veya kurumlarla uğraştıkları görülecektir. Nietzsche ve Marks bunların başında gelmektedir.
…
Aysel TAN
Yanlış önerme. Tanrı kavramına karşı eleştirel bakanları sadece Nietzsche ve Marks ile sınırlandırırsak böyle bir sonuca varabiliriz. Ama sadece bunlar Tanrı kavramına eleştirel bakmamış yüzyıllar boyunca her devirde ve dönemde Tanrı hakkında akıl yürüten, olmadığını ispat etmeye çalışan ve maddenin sonsuzluğunu kabul eden düşünürler olmuştur. Eski Yunan felsefe geleneğinde bunun örneklerini gördüğümüz gibi, islam medeniyetinde de ateist düşünürleri görmemiz mümkündür. Ateizm sadece Tanrı adına konuşanlara karşı bir mücadele olmamış bizzat Tanrı ile mücadele biçimine de dönüşmüştür.
Reklam
…çünkü bu yaklaşımda -varoluşçulukta- akıl dışı olan Tanrı yine akılla bilinemez. Diğer bir deyişle Tanrı nesnel olarak kavranamaz, dolayısıyla inanılması gerekir.
…
Bilinmeyen (Tanrı) ile ilgili bilgi üretmek, O’nun varlığını -veya yokluğunu- kanıtlamaya çalışmak, trajik, sonu olmayan bir işe koyulmaktır.
Aysel TAN
Yani dinin 'felsefesini" yapamazsınız diyor kısaca. Nedenmiş o? Elbette Tanrı hakkında bilgi üretilebilir ve onun varlığı/yokluğu kanıtlanabilir. çünkü insan 'aklı' olan bir varlıktır ve soyut düşünme becerisine sahiptir. Tanrı hakkında akıl yürütebilir, soyut argümanlar ileri sürebilir. Tıpkı soyut matematik önermeler hakkında 'sezgisel' akıl yürütmeler yaptığı ve akli sezgiyle bazı doğrulara ulaştığı gibi. Aydın hocanın fikirlerine katılmıyorum.
John Wisdom yazmış olduğu “Gods” adlı makalesinde Tanrı’nın varlığını bilimsel bir sorun olarak görmemiş, bu nedenle teist ile ateistin arasında gerçekte bir fark bulunmadığını belirtmiştir. Ona göre farklılık dünyaya karşı bir tutum ve davranış farkıdır, yani duygu ve anlamdadır. Bu kişiler, yani teistle ateist, Wisdom’a göre aynı tabloya bakan, ancak onu farklı yorumlayan kişilerdir. Teist duygularını “harika”, “çok güzel”, veya “mükemmel” gibi terimlerle ifade ederken, ateist ise aynı tablo karşısında “bir şey göremiyorum” diyebilmektedir. Tanrı’ya inanan kişi ötekini körlükle suçlarken, inanmayan da diğerini hayalcilikle suçlamaktadır. Halbuki bu kişiler Wisdom’a göre aynı şeyi görmektedir. Aralarında da şu doğru bu yanlış gibi bir hükme varılamaz.Dolayısıyla teistik hükümler tecrübî doğrulamanın alanına girmez.
…
Aysel TAN
Teistik hükümler elbette tecrübi doğrulama alanına girer. Tanrı bir şeyi emreder ve insan onu uygular. Ve bu şekilde 'dini tecrübe' ile emri ve emredeni doğrulamış olur. ve elbette teist ile ateist arasında fark vardır. İkili ayırımları reddetmek demek bilgi ve anlam alanının zeminini tamamen kaydırmak veya kaygan zemine oturtturmak demektir. Bu tür 'herşey birdir' lafları mistik zihniyetin ürünüdür ve zihinsel gerileme sonucu oluşur.