Insanin ruhu ne garip ve komik bir sahneydi. Orada ayni kişinin birbirinden değişik durum ve halleri, birbiriyle çatişma haline gelen duygulara göre ayri ayri durumlar aliyor, görev yapiyor, küçük oyunlarini oynuyorlardi. Ve bu sahnede göze görünmeyen karanliklarinda oynaniyordu. Ruhun denetim ve gözlem altina alinamayan başka gizli oyuncularinca da oyun oynaniyor, asil gerçekleşecek olan sonuç ne ise, ne olmasi alna yazimişsa, sahnenin arkasinda o meydana geliyordu. Şu halde azim ve irade, herşeyi disiplin ve boyun eğdiriş altinda tutarak akil ve düşünce temellerinin işaretine göre yönetip harekete getiren güç, o nerdeydi ?