Gizem Mışraklı
@Calvero
Makinenin kapitalist kullanımı, işçinin makinenin uzantısı olmasına yol açar. İşçinin payına, tekdüze, güçten düşürücü bedensel çalışmadan başka bir şey düşmez. Kafa emeği bir grup özel insanın–mühendisler, teknikerler, bilim adamları– imtiyazı olur. Bilim, emekten ayrılır ve sermayeye hizmet eder. Kapitalizmde kol ve kafa emeği arasındaki zıtlık gittikçe derinleşir.
Reklam
Meta fetişizmi, parada özellikle berrak bir şekilde ortaya çıkar. Para, meta iktisadında sahibine diğer insanlar üzerinde iktidar sağlayan muazzam bir güçtür. Parayla her şeyi satın almak mümkündür. Sanki bu her şeyi satın alabilme yeteneği, altının doğal bir özelliğiymiş gibi bir görünüm ortaya çıkar; oysa bu, gerçekte belirli toplumsal ilişkilerin sonucudur.
İlkel toplumda, bir devletin varolduğunun işaretleri henüz görülmez. Geleneklerin egemenliğini görüyoruz, soy birliğinin en yaşlılarının tattığı otoriteyi, saygıyı ve iktidarı görüyoruz, bazen iktidarın kadınlara tanındığını görüyoruz- kadının o zamanki durumu, bugünkü haktan yoksun, ezilen konumuna benzemiyordu, ama hiçbir yerde, diğerlerini yönetmek ve yönetimin çıkarları ve amaçları uğruna belirli bir cebir aygıtını, bir zor aygıtını planlı ve sürekli olarak elinde bulundurmak için belirlenmiş özel insan kategorisi görmüyoruz.
İnsanlar maddi varlıkların üretimini, yani doğayla savaşımı tek tek varlıklar olarak değil, tersine ortaklaşa, gruplar halinde, toplumlar halinde yürütürler. Dolayısıyla üretim, daima ve bütün koşullar altında toplumsal üretimdir, ve çalışma toplumsal insanın faaliyetidir.