Herhangi bir alanda başarı göstermeden, yani büyük devlet olmadan büyük devletmiş gibi davranmak Türkiye'yi beka sorunu yaşayan bir ülke haline getirdi. Bu badireyi atlatmanın tek yolu demokrasi, özgürlük, eşitlik, hukuk gibi evrensel değerlere dönmektir. Kimseye düşman gözüyle bakmayacak kadar özgüvenli, kimseye gavur demeyecek kadar da saygılı olmaktır.
Laiklik hiçbir inanca ters veya zıt değil. En kestirme yoldan söyleyeyim:Laiklik olmadı mı, din, inanç olmaktan çıkar. Laiklik olmadı mı dindarlık, ikiyüzlülük anlamına gelir. Laiklik olmadı mı, ilerleme durur. Dinin kötüye kullanılması kaçınılmaz hale gelir. Aksini ispat edebilmek için çok çabaladım, başaramadım. Siz eğer dini inançtan günümüzde siyasi, toplumsal, iktisadi, bilimsel, eğitsel... konularda iyiye gidişi mümkün kılan formüller çıkarılabileceğini söylüyorsanız, sizi can kulağı ile dinlemeye hazırım.
Allah inancı ve sevgisi psikolojik bir tıkaç diyebileceğimiz bir şeye dönüşüyor. Allah korkusu da ara ki bulasın. Yok. Hala tam çözemiyorum. Psikiyatr değilim. Hastalığı çok net görüyorum fakat adını koymak, ayrıntılarını tümüyle açıklamak beni aşıyor. Emin olduğum bir şey var, o da şu: Dincilik ile dindarlık birbirinden farklı olmanın ötesinde, birbirine zıt şeylerdir. Dincilikte inancın yeri pek az.