akşamlar bir roman gibi biterdi
jezabel kan içinde yatardı
limandan bir gemi giderdi
sen kalkıp ona giderdin
benzin mum gibi giderdin
sabaha kadar kalırdın
hayırsızın biriydi fikrimce
güldü mü cenazeye benzerdi
hele seni kollarına aldı mı
felâketim olurdu ağlardım
Bazı kitaplar vardır; sadece bir hikâye anlatmaz, insanın içindeki merak duygusuna dokunur. Balonla Beş Hafta benim için biraz böyle bir kitaptı. Jules Verne’in yazdığı dönemi düşününce, kitabın arkasında çok güçlü bir hayal gücü ve keşfetme isteği olduğunu fark ediyorsunuz. Ama kitap aslında sadece Afrika üzerinde yapılan bir yolculuk değil; insanın bilinmeyene doğru yürüyebilme cesaretiyle ilgili.
Okurken şunu düşündüm: İnsan çoğu zaman alıştığı sınırların içinde yaşamaya razı oluyor. Bildiği şehirler, bildiği yollar, bildiği hayat. Ama bazı insanlar vardır ki o sınırlar onlara yetmez. Verne’in karakterleri de tam olarak böyle. Onları harekete geçiren şey sadece macera değil; merak. Belki de insanı ileriye götüren en güçlü duygulardan biri bu.
Kitapta dikkatimi çeken şeylerden biri de yolculuk fikrinin kendisi oldu. Çünkü yolculuk dediğimiz şey aslında sadece bir yerden başka bir yere gitmek değildir. İnsan bazen bir yolculuğa çıktığında kendisiyle de karşılaşır. Korkularıyla, cesaretiyle, sabrıyla… Bu yüzden kitabı okurken balonun gökyüzünde ilerlemesi bana biraz da insanın kendi sınırlarının üzerine çıkma çabası gibi geldi.
Verne’in dünyasında teknoloji ve hayal gücü de ilginç bir şekilde iç içe. Bugün bize sıradan gelebilecek bazı fikirler, yazıldığı dönemde neredeyse imkânsız gibi duruyordu. Ama bu da bana şunu düşündürdü: Belki de insanlık birçok şeyi önce hayal ederek başardı. Hayal edilen şeyler zamanla gerçek oldu.
Kitapta en hoşuma giden taraflardan biri de, bütün bu maceranın içinde insan ilişkilerinin sıcaklığının kaybolmamasıydı. Zorlu şartlar, tehlikeler ve belirsizlikler içinde bile insanlar birbirine tutunabiliyor. Belki de yolculukları mümkün kılan şey sadece cesaret değil, aynı zamanda birbirine duyulan güven.
Genel olarak Balonla Beş Hafta bana