Devrim Efsun Özgür
@Devrim18
Reklam
Nasıl usul usul ruhuma işledin sen,kibar kibar sızdın damarlarıma.
Nils Vik, Norveç'te bir fiyortta yolcuları tekne ile karşıya geçiren zarif,iyi bir adam. Sadece karşıya geçirmek ile kalmıyor bazılarını, hayatlarına dokunduğu da oluyor, farklı yüzler tanıyıp farklı deneyimler yaşadığı da.Vik'in son gününde geçmişine uzanıyor kitap. Teknesine binenlere bir "Merhaba." diyor, belleğin kutusu açılıyor, yolcular fırlıyor içinden.Her birinin hikayesi içten içe sesleniyor okura. Bir de Marta var ki,Vik'in karisiy, aşkın vücut bulmuş hâli, duygularını en gerçek hâli,sevginin kalpten kalbe sızan sıcaklığı.Bir veda, geçen bir ömre son bir bakış bu eser; minimalist cümleleri, hüzünlü ruhuyla,. İnsanlarla beraber yaşamın da binbir rengine dokunuyor eser Birçok farklı duyguyu çıkarıyor heybesinden..
Sakin,sessiz ilerliyor eser. Fiyortların puslu,sisli, büyülü atmosferi içine çekiyor okuru.Yalın bir dil,sade bir ruh, yavaş ama tılsımlı bir metin. Çok sade, doğal, dingin,duru. Çok sevdim .
Farklı bir eser. 1980 yılında Roland Barthes 'in Mitterand ile buluşmasından sonra bir kamyonetin altında kalmasıyla başlıyor. Sonra akıllara hemen bir soru geliyor:Ya bir kaza değilse?
Sonrasında olay olaylar hız kesmeyen bir ritimde akmaya başlıyor. Kovalamacalar, sorgulamalar, cinayetler... Mekandan mekana, ülkeden ülkeye sürüklüyor okuru. Umberto Eco,Foucault,Helene Cixous gibi yüzyılın ünlü düşünürleri, yazarları roman karakteri olarak çıkıyor karşımıza . Dil ve göstergebilim tüm haşmetiyle sızıyor satırlara, cinayetle bütünleşip gizemli bir kaosa sürüküyor okuru. Ve tüm sır perdesinin ardında dilin yedinci işlevi... Kusur kalmayan politikler ile bağlantısı.Ögretim Görevlisi Herzog 'un yardımı ile Müfettiş Jacques düşüyor sisler perdesinin peşine . Roman hem cinayetin izini sürüp,dilin yedinci işlevinin gizemini peşinde gezerken hem de felsefe ile harmanlıyor sürekli satırlarını. Ara ara dağıldığım yerleri oldu kitabı özgün ve güzel buldum. Edebiyatta değişik macera arayanlara...
Ünlü yönetmen Miguel Littin'in Pinochet rejimi ile kurşuna dizilmemek için ülkesinden kaçtıktan 12 yıl sonra, hâlâ kaçak bir sürgünken sahte pasaport ile ülkesine girip diktatörlük yönetiminde yaşamı çekmeye çalışmasının hikayesini Márquez'in tılsımlı kaleminden okuyoruz.
Sahte bir kimlik,sahte eş, bambaşka bir şekle bürünmüş tipi ile hasretini çektiği vatanında bir yabancı gibi dolaşıyor Littin. Márquez birinci kişinin ağzından anlatmış bu macera dolu film çekme hikayesini, dolayısıyla yönetmenin iç dünyasını da çok sahici yansıtmış bize.Üç ayrı film ekibini yönetiyor ama kendi de pek uslu durmuyor memleketinde.Bazen büyük riskler alıyor tanınma ihtimali olan yerlere gidiyor, yapmak istediği şeyleri cüretkarca yapıyor, tehlikeli olduğu hâlde annesini görmeye gidiyor mesela.Onun ağzından dinlediğimiz için Littin'in ruh halini fazlasıyla içselleştiriyoruz.Çember daraldıkça, baskılar arttıkça kitabı yüreğim ağzımda okudum , yakalanma korkusu ile kalp atışlarım hızlandı. Yine de Pinochet'in ofisinde bile çekim yapma cüret ve cesaretleri takdire şayandı. Çeşitli yerlerde çekim yapıyorlar, içi yozlaşmış rejimin ipliğini pazara çıkarmaya çalışıyorlar ama sürekli gözler üzerlerinde, sürekli ramak kalıyor yakalanmasına ama sinema aşkının büyüklüğü ile devam ediyorlar çekmeye,korkunun ecele faydası yok, diyerek.Belgesel soslu, akıcı romanı nefesimi tutarak okudum, fazlasıyla yaşadım. Çok sevdim. Ve yine en son"Kahrolsun diktatörlük, Kahrolsun faşizm!"diyesim geldi.
