Lilith Lilith
@Lilith26
Roman 1973'te yayımlanmış. 27 Mayıs 1960 darbesinden hemen sonra yazılmaya başlanmış. 1960'ın Ocak, Şubat, Mart, Nisan ve Mayıs ayları kitabın bölümlerini oluşturuyor. Her bölüm başında o döneme ait yayımlanmış ya da sansürlenmiş bir gazete haberi yer alıyor. Böylece gerçek haberlerle roman kişileri arasında bir bağ kurulmuş oluyor. Romanın gerçekliği ve inandırıcılığı da okumayı derinleştiriyor.
Romanda dönemin siyasi çalkantıları, Menderes iktidarı ile İnönü çekişmeleri, aydınlara yapılan baskılar, aydınların sürgüne gönderilmesi, gazete ve radyolara uygulanan sansür, sendikalaşmanın önüne geçilmesi gibi olayların en sonunda ülkeyi 1960 ihtilaline nasıl götürdüğü anlatılmış.
Romanın şiirsel bir dili var. Ancak bu bazı yerlerde anlamsız ve abartılı seviyelere gelmiş diyebilirim. Bazı yerlerde gözümde canlandırmamın mümkün olmadığı, anlamlandıramadığım örnekler vardı: "Şiş, adamakıllı solgun ve rezil beyazı yüzünde, bu sayılmazsa, tek aydınlık, o platin köpek dişinden dağılan üşütücü buğuydu. Çünkü, çizgili lacivert kravatının üstünde, paslı bir makas asılmış gibi loş loş parlayan gülümsemesini, dudaklarından eksik etmiyordu. Bu gülümseme, köse bir erkek gülümsemesinden farksızdı." gibi.
1950"lerde Vietnam'da Fransızların sömürgenliğine karşı komünistler başkaldırmıştır. Bir savaş durumu vardır. Bu sırada İngiliz gazeteci Fowler orada görev yapmaktadır. Phuong adında Vietnamlı bir sevgilisi vardır. Tamamen güvenliksiz bir ortamda yaşamaktadırlar. Bu sırada Pyle adında bir Amerikalı ile tanışırlar. Pyle görür görmez Phuong'a aşık olur. Olaylar ya da romandaki hareket de bundan sonra başlar. Pyle çevresinde "Sessiz Amerikalı" olarak tanınmaktadır.
Romanda ön planda üçlü aşk hikayesi anlatılırken arka planda da Avrupa ve Amerika'nın ülkeleri nasıl sömürdüğü, savaşa sürüklediği, savaşın acımasızlığı, kirliliği anlatılmış.
Hayatının bir döneminde ajan olarak da çalışan yazarın bu tür olayları ve olayların arka planını çok iyi bildiğini ve yansıttığını romanlarında görüyoruz.
Roman, Arif’in Huzur Pansiyon’a gitmesiyle başlıyor. Pansiyon’u işleten İnci’yle orada tanışıyoruz. Aslında pansiyon dediğimiz yer İnci’nin evi, bir apartman dairesi. İnci çalışmadığı için kiracı olarak oturduğu evin odalarını kiraya veriyor. Bu işten pek para kazanamıyor çünkü pansiyonerler çoğunlukla işi gücü olmayan İnci gibi tipler ya da İnci’nin takıntıları, tanıdıkları. Hemen hiçbiri para vermiyor. Arif düzenli kira veren tek kiracı durumunda. Eski bir öğretmen, şimdi bir kitapçı açmış.
Olayları Arif anlatıyor. İnci’yi onun gözünden görüyoruz. İnci elinden pek iş gelmeyen, cahil, bir dediği bir dediğini tutmayan, insanlara işine geldiği gibi davranan, para için her şeyi yapabilecek biri. Romandaki kişilerden biri Kemal, İnci’yi bu özelliklerinden dolayı küçük burjuva olarak nitelendiriyor. İnci bu isimdeki burjuvaya değil “küçük”e takılıyor. Bu yüzden Kemal’e kinleniyor. İnci’nin dengesiz ve pragmatist davranışlarını gösteren pek çok olay görüyoruz romanda.
“Küçük burjuva” İnci’yi anlatmak için yazılmış bir roman. Yazarın ilk romanıymış. Benim de okuduğum ilk romanı . Okuyucuyu sıkmayan bir tarzı var İrfan Yalçın’ın. Diğer romanlarını da merak ettim.
