İnternet Öldü, El Fatiha!
Bir zamanlar internet bir keşif alanıydı. Forumlarda kimseyi tanımazdın ama herkes gerçekten oradaydı. IRC odalarında, bloglarda, sözlüklerde bir “insan sesi” yankılanırdı. Yazım hatalarından, düşüncelerdeki girintilerden, duygulardaki iniş çıkışlardan insanı anlardın. Oysa bugün… klavyenin ucundaki kim? Ya da daha doğrusu, “ne”? “Ölü İnternet Teorisi” denen fikir tam da bu sorunun çevresinde döner. Bu teoriye göre günümüz internetinin büyük bir kısmı artık gerçek insanlar tarafından değil, botlar, otomatik içerik üreticileri, algoritma motorları ve yapay zekâlar tarafından işletilmektedir. Haberler, yorumlar, videolar, trendler; hepsi ya yapay olarak üretilmiş ya da sistemli biçimde manipüle edilmektedir.
İnternetteki içerik üretim hızı, artık bir insan topluluğunun doğal olarak kaldırabileceğinden çok daha fazladır. Dev platformlar tarafından işletilen algoritma motorları da bu yapıyı daha da güçlendirmektedir. YouTube’un öneri sistemi, X’in “For You” sekmesi, Instagram Reels algoritmaları… Hepsi birer motor hâline gelmiştir. Bu motorlar insan ilgisini ölçmek için değil, onu yönlendirmek için çalışır. 2025 yılı itibarıyla bu motorlara yeni ve güçlü oyuncular eklenmiştir. Bunların başında Sora2, Veo3 ve Nanobanana gibi sistemler gelir.
Sora2, metin komutlarıyla ultra gerçekçi videolar üretebilen bir modeldir. Bu sistemle üretilen sahte videoların gerçeklerle ayırt edilmesi artık neredeyse imkânsızdır. Bir olay videosu gördüğünde “acaba gerçek mi?” diye sormak zorundasın. Veo3 ise Google’ın ileri düzey video modeli olarak sosyal medyada sahte belgeseller, kurgusal haber yayınları üretmek için kullanılmaktadır. Nanobanana ise daha sessiz ama sinsi bir oyuncudur. Küçük çaplı ama kitlesel şekilde otomatik içerik üreten bu yapay ağlar,