Aslında bu millet, kendisine yüzyıllarca yasaklanan hak ve özgürlükleri kazanabilmek, çağı yakalayabilmek için evrensel eğitim ve felsefe atılımını Cumhuriyet'i kurarak yaptı. 1923 ve takip eden yıllarda son dört yüzyılda itilip kakılmasını, yenilgileri nedeniyle kırılan onurunu büyük ölçüde onardı.