Türk tarihinde Memlük asırları, klerin uunya hakimiyetinin ayak seslerinin duyulduğu çağdır...
Türk kültürü bu çağlar boyunca özündeki tohumları farklı coğrafyalara saçtı, buralarda muhtelif renklerde çoğaldı. Mısır'ı siyasi, iktisadi ve kültürel bakımdan Islam aleminin en medeni ve en müreffeh bir ülkesi haline getiren Türkler, aynı zamanda milli
tarihlerinin en müstesna devirlerinden birini de bu coğrafyada yaşadılar. Bir Arap tarihçinin tabiriyle Türkler Mısır'ın tuzu oldular.
Türk tarihinin en ehemmiyetli ve renkli dönemlerinden birini temsil eden Memlükler, Haçlı Seferleri ve Moğol saldırılarının ağır baskısı altında bulunan bugünkü Orta Doğu'nun merkez coğrafyasında iç karışıklıkları aşarak, kurdukları muntazam devlet mekanizması ve güçlü askeri sistemle iç ve dış saldırılarla baş etmeyi başardıkları gibi Türk kültürünün bu coğrafyadaki ölümsüz eserlerinin vücuda gelmesini de sağladılar.
Memlüklerin temsil ettiği bu yapı, İslam medeniyetinin merkezi kurumlarının, Türkistan merkezli bir siyasetin, Selçuklular devrinde yaşadığı dönüşümün Mısır-Suriye merkezinde devamı niteliğindedir. Osmanlılarla bayraklaşan bir süreçte İslam'ın temsilini ve Türk kültürünün yayılmasını devam ettiren Memlükler, bu çabalarının sonucunda yerleştikleri coğrafyanın kudretli, değerli ve önemli bir parçası olarak tarihe mal oldular.
Alandaki sayılı uzmanlardan Prof. Dr. Altan Çetin, bu eserinde, Memlüklerin askeri ve idari teşkilatlarından kültürel yaşamlarına kadar ayrıntılı bilgiler sunuyor. Okuyucuların yoğun ilgisini çekecek bu eser, literatürdeki eksiklikleri kapatarak tüm tarih okurlarının başvuracağı
temel kaynaklardan biri olacak...
Kevser havuzu veya nehrinin önemi...Din İslam
Kevser havuzu veya nehrinin önemi... "Benim havuzum, bir aylık yürüyüş mesafesi kadar büyüktür. Suyu sütten daha beyaz, kokusu miskten daha hoştur. Bardakları da semânın yıldızları gibi çoktur. Kim ondan içerse, bir daha ebediyyen susamaz.". "İşte kardeşlerimiz de abdestten dolayı yüzleri nurlu, el ve ayakları parlak olarak geleceklerdir. Ben, önceden gidip havuzumun başında ikram etmek için onları bekleyeceğim. Dikkat edin! Birtakım kimseler, yabancı devenin sürüden kovulup uzaklaştırıldığı gibi, benim havuzumdan kovulacaklardır. Ben onlara "Buraya gelin!" diye nidâ edeceğim. Bana: "Onlar senden sonra hâllerini değiştirdiler, (senin sünnetini terk edip başka yollara saptılar!)" denilecek. Bunun üzerine ben de: "Uzak olsunlar, uzak olsunlar!" diyeceğim.
Bu çalışma, Memluklar devri tarihçilerinden İbn İyas olarak bilinen Zeyneddin Muhammed bin Ahmed'in (öl. 1523 civarında) Bedâyiü'z-Zühür fi Vekayii'd-Dühür adlı Mısır tarihinin dördüncü cildinin tercümesidir. Eser, Kansu Gavrïnin saltanatı dönemine, 906-921/1501-1516 yiılları arasında Memluklar Devleti'ne ışık tutmaktadır. Artık bu devirde Memluklar Devleti idarî, malî ve askerî bakımdan tam bir çöküntü içindedir. Sultan Gavrî, istemeyerek, ağlayarak sultan olmuştur. Defalarca memluklar tarafından isyanla tehdit edilmiştir. Ümit Burnu yolunun keşfi ve Portekiz tehdidi yüzünden baharat yolu işlememektedir. Devlet birkaç Portekiz gemisiyle baş edemez hâle gelmiş, Portekizliler Cidde'ye dayanmış, Kahire yönetimi Osmanlı Devleti'nden yardım istemek zorunda kalmıştır. Öte yandan Safevî Devleti, Memlukları da tehdit edecek şekilde hızla büyümektedir. Yavuz Sultan Selim ile Şah İsmail arasındaki rekabet, Sultan Gavrînin de kaderini tayin edecektir. İbn İyas, eserinde bütün bu siyasi ve askerî konuların yanı sıra, sultanın, büyük emirlerin, memurların günlük faaliyetlerini, tayin ve azilleri, idamları, insanların gündelik yaşantısını, emniyetle ilgili olayları, vergileri, fiyat hareketlerini, Nil'in taşma düzenini, hava durumunu, depremleri, salgın hastalıkları, hemen hemen tarihçileri ilgilendiren her şeyi nakletmektedir. Yazar, bir tarihçi olarak olaylara günü gününe yakından şahit olmuştur. Devri için en teferruatlı, sağlam kaynaktır.
