Okuyan Adam
@beledi
Öğretmen
Aklının hayrını görmek isteyen kimse, öncelikle kendisine rağmen düşünebilmek zorundadır.
📚🔔 Tatil zili çaldı!
Bir yıl boyunca verilen emeklerin ardından şimdi dinlenme, keşfetme ve yeni maceralara atılma zamanı. 🌞
Bu yaz bol kahkahalı, bol anılı ve elbette bol kitaplı geçsin. Tüm öğrencilere keyifli tatiller diliyoruz! 💙📖
Zira yaratılmış olan akıl, ancak kendisi gibi yaratılmışları kuşatabilir. Yaratıcısını asla kuşatamaz.
İslam tefekkür geleneğinde aklın (akl-ı mead) ana ışlevi ise, sebepleri keşfetmekten ziyade hikmeti ortaya çıkararak, bilgide ve eylemde doğruyu yanlıştan, hakkı batıldan ayırt edip manevi arınmışlığa uzanmaktır.
Hâliyle Batı aklının ilk merak konusu, ele aldigi sistemin işleyişini çözebilmek uğruna "Nasıl?" sorusuna bulunacak cevaplarla ilgilidir.
Oysa Müslüman akıl öncelikle "ilim" yani "iyiliğin ve kötülüğün bilgisi" nazarında "Hangisi?" sorusunun cevabına yoğunlaşır. Ardı sıra "irade" açısından "Ne(ye binaen istiyorum)?" diye sorar. Nasıllıgın sorgulaması ancak üçüncü aşamada yani "kudret'' planında devreye girer.
Aklın varlığıyla işlevi arasındaki ilişki; bizi "ilim-irade-kudret" kavram üçlüsünü idrake de yönlendirir. Asgari kelimelerle ifade etmeye çalışırsak; "ilim", insana iyinin ve kötünün bilgisini sunar. Lakin ahlâkî-irfânî-kültürel planda
hangisinin seçilip uygulanacağı ancak "irade" ve devamında gelen "kudret" sayesinde ortaya çıkar.
Buna gore "ilim", eylemeyı bilmektir. "irade" eylemeyi istemek, "kudret" ise eyleyebilmektir. Hâliyle vahiyde sıklıkla yinelenen, "Akletmiyor musunuz" ikazı, bir açıdan da "Bildiğiniz hâlde neden istemiyorsunuz?" ve "Bilip İstediğiniz hâlde niçin yapmıyorsunuz?" misali detay sorgulamalar içerir.
Bahse konu sorgulama, "akl" kökünde gizlenen "bağlamak" mânâsına atıfla; "Bilginizi iradeye, iradenizi kudrete bağlayın!" vaazıdır aynı zamanda.
Herkes konuştuğu dilin evladıdır.
Hz.Ali (kv)