Knut Hamsun, Benoni’de, Açlık’taki tırmanışı -dipten orta direğe- bir adım ileri -orta direkten zenginliğe- taşıyor. Bu tırmanış Açlık’taki gibi ağır aheste değil, paldır küldür gerçekleşiyor. Aylar süren olayların bir çırpıda geçilmesi eşine az rastlanır bir hız.
Anlatılmak istenen, her ne kadar Benoni bir eşek değil değerli bir insan olsa da, klasik bir ‘eşeğe altın semer vurmuşlar’ fikridir. Fikrini hem fakir ama hırslı Benoni, hem de diğer karakterler üzerinden tasdik eder. Kitabın en sivrildiği noktalardan birisi kesinlikle ortamıdır. Çok az kitapta bu kadar nadide bir ortam -İskandinav fiyortları- bu kadar verimli biçimde aktarılabilir. Okurken fiyortlarda gezindim.
Anlatım yönünden derin, debdebeli bir eser olmasa da, okuması son derece kolay ve keyifli. Yazın sahilde okumalık.
Ben 2. Kitabın da olduğunu bilmeden okudum o yüzden hikaye yarım kaldı şuan için. Okuduğum kadarıyla kitapta Benoni öylesine biriyken şansı yaver gidiyor ve önemli biri oluyor ama bütün bunlar olurken Benoni hep etrafında ki insanların ne dediğiyle ne düşündüğüyle çok ilgiliydi yani aşağılık kompleksi de vardı biraz. Ortalama bir kitaptı benim için.
Hangi tür kitapları seviyorsun?
🔎 Polisiye
💕 Romantik
🚀 Bilim Kurgu
🏰 Fantastik
📖 Klasik
🧠 Kişisel Gelişim
🏛️ Tarih
😱 Gerilim
Benoni her çağın girdabı yoksulluk ve zenginlik arasında gidip gelen ama hep kedi kalan … ahhh Rosa’m her çağın kadını ,pakete aşık ama içerikle karşılaşınca yıkılan . Hey Rosa yanlış tercih ! Hala tek değilsin :)))
Benoni’yi okurken büyük bir olay, çarpıcı bir kırılma beklemedim. Zaten kitap da böyle bir şey vaat etmiyor. Hamsun, küçük bir kasabada, kimsenin pek ciddiye almadığı bir adamın hayatını anlatıyor. Ama sayfalar ilerledikçe şunu fark ediyorsun: mesele Benoni değil, ona bakan gözler.
Benoni başta saf, biraz gülünç, kolay yönlendirilen biri. Güçlü değil, iddialı hiç değil. Ama para ve statü devreye girdiği anda, aynı insan birdenbire “saygın” sayılmaya başlanıyor. Benoni’nin karakterinde büyük bir değişim yok; değişen, kasabanın ona yüklediği anlam. Bu bana rahatsız edici derecede tanıdık geldi. İnsanların kim olduklarından çok neye sahip olduklarıyla ölçüldüğü bir düzeni anlatıyor Hamsun, üstelik bunu bağırmadan yapıyor.
Kitabın beni en çok düşündüren yanı, Benoni’nin iradesizliği oldu. Hayatının öznesi gibi değil de, başkalarının elinde şekillenen bir figür gibi duruyor. Ne yaptığını tam bilmiyor ama yaptıkları sonuç doğuruyor. Hamsun burada insanın kendi hayatında ne kadar söz sahibi olduğu sorusunu sessizce ortaya bırakıyor. Cevap vermiyor; sadece bakmamızı istiyor.
Kasaba ise başlı başına bir karakter gibi. Ahlaklı değil, tutarlı hiç değil. Güçlü olana yanaşan, zayıfı görmezden gelen bir düzen var. Benoni yükseldikçe sevilmiyor; kabul ediliyor. Aradaki fark çok ince ama çok sert.
Benoni, büyük laflar etmeyen ama içten içe kemiren bir roman. Modernleşmenin, paranın, statünün insan ilişkilerini nasıl dönüştürdüğünü gösteriyor ama bir çözüm önermiyor. Belki de bu yüzden etkisi uzun sürüyor. Kitabı bitirdiğimde Benoni’yi değil, onu mümkün kılan düzeni düşünüyordum. Ve bu düzenin hâlâ ne kadar tanıdık olduğunu.
Arzuları, hayalleri, önyargılarıyla insan
Puan vermedi·240 syf.·
2025 197. kitabı
Benoni, Knut Hamsun'un çalışmaları arasında özel bir yere sahip. Buram buram Norveç, Nordland'ın kendine has doğası, ormanları, faunası ve florası, denizi, parlak yaz geceleri, ağır kış günleri var bu romanda... Ve tıpkı bu doğanın bir yansıması olarak insanları var: Önyargıları, çekingenlikleri, alçak sesli cümleleri, kısıtlanmışlıkları, arzuları ve hayalleri. Behçet Necatigil'in şiirli çevirisiyle taçlanan bir hikâye...
Knut Hamsun’un Benoni ve ardından gelen Rosa kitapları aslında tek bir büyük hikâyenin iki parçası.
Hamsun’un kuzey kasabalarının gündelik hayatından doğurduğu karakterler, göründüklerinden çok daha fazlasını taşır. Benoni’de sıradan, hatta biraz da alay konusu olan bir adamı sahneye çıkarır; ama onun gözünden hayatın kırılganlığını, hırsı ve sevgiyi gösterir. Devam kitabı Rosa ise bu hikâyeyi derinleştirir; yalnızca Benoni’nin değil, kasabanın bütün insanlarının iç dünyasına ışık tutar.
Hamsun, büyük anlatılar kurmak yerine, küçük hayatların içindeki dramatik ve ironik anları öyle bir incelikle yakalar ki, okur kendini Norveç’in sert doğasında, o küçük köyde yaşıyor gibi hisseder.
Birini okuduğunuzda diğeri eksik kalıyor; Benoni’yi okuyan mutlaka Rosa ile tamamlamalı. İkisi birlikte, Hamsun’un insan ruhunu anlama gücünü belki de en yalın hâliyle ortaya koyuyor.
