Burcu
@burcucus
691 okur puanı
Haziran 2018 tarihinde katıldı
Bazı hikâyeler tam tahmin ettiğin gibi ilerler. Bazılarıysa son sayfada tüm bildiklerini sorgulatır. 🤯
Ters köşeleri seviyorsan, seni sonuna kadar merakta bırakacak 3 kitap önerisini keşfetmeye hazır ol!
Demokratikleş(tir)me eğilimi, otoriter rejim koşullarına bakıp gözden kaçırılmaması gereken bir sualtı akıntısıdır: Saltanat ve hilafetin kaldırılması ve cumhuriyet ilânı, ulusal egemenlik ilkesinin merkezî değeri, parlamentolu rejime bağlılık, askerî otoritenin sivil iktidara bağımlılığı, eğitim ve öğretimde demokrasi kavramına verilen önem, kadınların kamusal ve siyasal yaşama katılımları vb. Bütün bunlar Türkiye'de bir "siyasal devrim" yaşandığının kanıtıdır.
1924 AnayasasıTarih
Birtakım hak ve özgürlüklerin öznesi olarak geçen "Türkler" ya da "Türk" kimdir bölümünün son maddesi bunun yanıtını veriyor: "Türkiye ahalisine din ve ırk farkı olmaksızın vatandaşın itibariyle Türk itlak olunur" (denir) (md. 88). Anayasa, dinsel ve ırksal farklılıkların bulunduğunu ancak, "Türk"lük sıfatının dinsel ve ırksal bir anlam taşımadığını, coğrafi (“Türkiye ahalisi") ve siyasî ("vatandaşlık" bağı) anlama geldiğini vurgulamaktadır. Mustafa Kemal de aynı yıllarda, "Türkiye Cumhuriyetini kuran Türkiye halkına Türk Milleti denir" şeklindeki tanımıyla, aynı yaklaşımı bir başka düzlemde formüllendirmişti. Dolayısıyla "milliyetin esası ırk değil, siyasal sadakattir."
1937 senesinde Ankara'yı ziyaret eden, Romanya'nın Dış İşleri Bakanı Antonesko ile Ankara Palas'ta yaptığı hususi bir hasbihalde Atatürk milletleri idare edenler için çok yüksek bir siyasi ahlâk dersi teşkil eden kanaatlerini şöyle ifade etmişti:
"Milletler gam ve keder bilmemelidirler; vaktiyle kitaplar karıştırdım: hayat hakkında filozofların ne dediklerini anlamak istedim; bir kısmı, her şeyi kara görüyordu; madem ki hepimiz sıfıra varacağız, dünyadaki muvakkat ömür esnasında, neşe ve saadete yer bulunmaz diyorlardı. Başka kitaplar okudum, bunlan daha akıllı adamlar yazmışlardı; diyorlardı ki, madem ki hayatın sonu nasıl olsa sıfırdır, bari yaşadığımız müddetçe şen ve şatır olalım. Ben kendi hareketlerim itibariyle, ikinci hayat telâkkisini tercih ediyorum; fakat şu kayıtlar altında: İnsanlığın bütün varlığını kendi şahıslarında gören adamlar bedbahttırlar, besbelli ki o adamlar fert sıfatıyla, mahvolacaklardır. Herhangi bir şahsın yaşadıkça memnun ve mesut olması için lazım gelen şey, kendisi için değil, kendisinden sonra gelecekler için çalışmaktır. Makül bir adam, ancak bu suretle hareket edebilir. Hayatta tam zevk ve saadet, ancak gelecek nesillerin şerefli varlığı ve saadeti için çalışmakla bulunabilir; her insan böyle hareket ederken, benden sonra gelecekler acaba böyle bir ruhla çalıştığımı fark edecekler mi diye düşünmemelidir. Hatta en mesut olanlar, hizmetlerinin bütün nesillerce meçhul kalmasını tercih edecek karakterde bulunanlardır: ancak bu tarzda düşünen ve çalışan adamlardır ki, memleketlerine, milletlerine, bunların istikbaline faydalı olabilirler. Bir adam ki memleket ve milletinin saadetini düşünür, o adamın kıymeti birinci derecedir; esas kıymeti kendine veren, mensup olduğu millet ve memleketi ancak şahsiyetiyle kaim gören adamlar,
"Şimdi mevzuun asıl ince noktasına geliyorum; Beyefendi; içeride ve dışarıda şahsıma karşı suikastler tertip edilmesinin sebep ve hikmeti nedir, hiç düşündünüz mü? Bu tertiplerin peşinde koşanların benimle şahsi bir alıp verecekleri mi vardır? Hayır! İntikam hissiyle mi hareket ediyorlardır? O da değil. O halde neden beni ortadan kaldırmak istiyorlar?
Cevap vereyim; çünkü, inkılapçı Türkiye Cumhuriyeti'nin benimle kaim olduğunu, ben gidince yıkılacağını, bu suretle haince emellerine kavuşacaklarını vehmediyorlar da ondan. Sizin sözlerinizin de onların sakat muhakemesine uygun olduğunu bilmem fark ediyor musunuz?
Çok rica ederim Beyefendi, eğer samimi iseniz; bu fikri kafanızdan çıkarınız. Hatta böyle düşünenlere rastlarsanız, onlara da aynı şeyi ihtar ediniz. Herkes milli vazife ve mesuliyetini bilmeli ve memleket meseleleri üzerinde o zihniyetle, düşünüp çalışmayı itiyat edinmelidir."
Sonra sofradakilere döndü:
"Efendiler;" dedi; "size şunu söyleyeyim ki, inkılâpçı Türkiye Cumhuriyeti'ni benim şahsımla kaim zannedenler çok aldanıyorlar. Türkiye Cumhuriyeti; her manası ile büyük Türk Milletinin öz ve aziz malıdır. Kıymetli evlatlarının elinde daima yükselecek, ebediyen payidar olacaktır. Şimdi rica ederim artık bu bahsi kapayalım, bir daha da tekrar etmeyelim."