Better Caul Saul Jimmy İkna TaktikleriDizi/Film
1. Taktik: "Bilişsel Aşırı Yükleme" (Cognitive Overload)
Akademik Temel: İnsan beyni aynı anda sınırlı sayıda veriyi işleyebilir (Miller Yasası).
Jimmy'nin Tekniği: Jimmy asla susmaz. Hızlı konuşur, araya anekdotlar sıkıştırır, konuyu değiştirir.
Mekanizma: Karşı tarafın beyni (Mantıksal/Sistematik Düşünme - System 2) kelimeleri işlemekle meşgulken yorulur ve devre dışı kalır. Karar mekanizması duygusal ve dürtüsel tarafa (System 1) geçer.
Uygulama: Birini ikna ederken boşluk bırakma. Detayları, sayıları ve hikayeleri ardı ardına sırala. Karşı taraf "Dur, düşüneyim" diyemesin. Onu bilgi selinde boğ, can simidi olarak senin teklifine sarılsın.
2. Taktik: "Çerçeveleme Etkisi" (Framing Effect)
Akademik Temel: Gerçeklik yoktur, algı vardır. Bir olayın sunuluş biçimi, kararı değiştirir.
Jimmy'nin Tekniği: Jimmy için "yalan" yoktur, "alternatif gerçeklik" vardır. Yaşlıları dolandıran bir şirketi savunurken, olayı "yaşlıların özgür iradesi" olarak çerçeveler.
Uygulama: Asla savunmaya geçme, tanımı değiştir.
Hata yaptın mı? Hayır, "İnisiyatif alıp riskli bir strateji denedin."
Geç mi kaldın? Hayır, "En doğru zamanlamayı bekledin."
Kural: Olayın ismini sen koyarsan, kurallarını da sen koyarsın.
3. Taktik: "Uyumlanma ve Yönlendirme" (Pacing and Leading - NLP)
Akademik Temel: Nöro-Linguistik Programlama (NLP). İnsanlar kendilerine benzeyenlere güvenir.
Jimmy'nin Tekniği: Jimmy, Tuco Salamanca ile konuşurken vahşi bir sokak serserisi, yaşlılarla konuşurken şefkatli bir torun, hakimle konuşurken saygılı bir hukukçudur.
Uygulama: Önce karşı tarafın enerjisini, vücut dilini ve ses tonunu kopyala (Uyumlanma). Onlar seninle "aynı frekansta" olduklarını hissettiklerinde, yavaşça kendi istediğin yöne çek (Yönlendirme). O an senin fikrin, onların fikri gibi gelecektir.
4.
“AFEDERSİNİZ EFENDİM,
SON BİR ŞEY DAHA VAR!.”
Hani şu; pejmürde dedektif..
Eski püskü kılıklı, pardösülü.. Tek gözü takma..
Saç baş dağınık. Külüstür arabalı.. Elinde yanmayan purolu.. Unutkan.. "Kafası dağınık" görünümlü.. Hatta kendini "aptalmış gibi"gösteren.. Gerçekte çok zeki, dikkatli.. Soruşturma sırasında devamlı, “karım...” der, ama o da ortalarda görünmez..
Komiser Columbo..
1970’lerin, Peter Falk’ın canlandırdığı ünlü televizyon dizisiydi..
Tek kanallı Türkiye’de o da çok konuşulmuştu.. Her bölümü bir film kadar uzundu.. Klasik dedektiflik filmlerinden farklı idi.. İlk önce cinayetin işlenişi gösterilirdi. Suçluyu ve cinayeti nasıl işlediğini bilirdik, Columbo'nun bunu nasıl ortaya çıkaracağını ilgiyle seyrederdik.
Suçlular genellikle zengin ya da güç, mevki sahibi kişilerdi, Columbo'yu küçümser ve biraz da aşağılarlardı. Diziyi izlenir kılan; Columbo’nun kendisini ciddiye almayanların dahi hayranlıkla takip ettiği “akıl yürütme” süreciyle sonuca gitmesi, ilgisiz gibi duran delillerle cinayeti ustaca çözmesiydi. Suçluyu tahmin eder ama delilleri toplayıp köşeye sıkıştırmak için avıyla adeta oyun oynardı. Suçlulara karşı çok da kibardı.
İlginç sorgulama yöntemi dışında; sonunda her şey bitmiş gibi yapardı. Suçlunun yanından ya da olay yerinden ayrılırken dönüp, sanki o an aklına gelmiş gibi, son bir soru daha sorması ile meşhurdu. Suçluları adeta çıldırtırdı. Suçlu tam bir “ohh”diye derin nefes aldığında son sözü şöyleydi;
“Afedersiniz efendim..
Son bir şey daha var”
O söz, şüphelinin işinin bittiği, son darbeyi yediği andı.
O an hepimiz birer ‘Columbo’ gibi mutlu olur, o “mağrur suçluların” yakalanmasıyla içimiz rahat eder, hatta pek keyiflenirdik.. O da gerilerde kaldı..
O günlerde suçlular mutlaka yakalanır, cezaları verilirdi.
Nedense bu günlerde