Reklam
Okurken çok zorlandığım bir kitap oldu. Ancak bunun nedeni konusunda emin değilim. Kitabın çevirisi çok tatmin edici değildi. Belki akıcı okumanın önüne geçen bir etken de bu oldu ama Wells'in çoğu kitabını okumuş biri olarak, yazıldığı dönem için oldukça ilgi çekmiş olduğu söylenen bu kitabın hikayesinin bilimkurgu açısından eskidiğini ve günümüz okuyucusunu artık kucaklayamadığını düşünüyorum.
Farklılıkların ve İnsan Doğasının İzinde
Bilimkurgu edebiyatının ustası Ursula K. Le Guin, Karanlığın Sol Eli ile bizi yalnızca farklı bir gezegene değil, insan doğasının özüne ve toplumsal cinsiyetin derin köklerine bir yolculuğa çıkarıyor. Gerek içerdiği güçlü temalar gerekse yazarın hayal gücünün derinliği ile okuruna sıradan bir bilimkurgu romanından fazlasını sunuyor.
Kış (Gethen) adlı aşırı soğuk bir gezegende geçen hikayede, en dikkat çekici detay, gezegen halkının cinsiyetsiz olması. 26 günlük ay döngüsünde yalnızca 4 ila 6 gün boyunca bir cinsiyete evrilen bu halk, cinsiyet üzerinden yapılan üstünlük veya zayıflık tanımlarını geçersiz kılıyor. Bu fikir, okuyucuyu cinsiyetin olmadığı bir toplumda insan ilişkilerinin nasıl olacağını düşündürüyor.
Romanın merkezinde, başka bir gezegenden Gethen’e gelen elçi Genly Ai yer alıyor. Ai, hem kendisine hem de gezegene yabancı. Gethen halkını anlamaya çalışırken, kendi dünyasının önyargıları ve cinsiyet odaklı algılarıyla sık sık çelişiyor.
“Cazibe, nezaket ve hoş görünme kadınlara aitken; güçlü bir duruş ve sert mizaç erkeklere mi aittir?”
Gethen’in soğuk, karlı iklimi; gezegenin halkının dayanıklılığını ve uyum kabiliyetini belirlerken, aynı zamanda sosyal yapının merkezinde yer alıyor. Sıcaklık eksikliği, insani sıcaklığın önemini vurguluyor.
Cinsiyet ayrımının olmadığı bu dünyada savaşın da olmadığı gerçeği, belki de en düşündürücü unsurlardan biri. Ancak bu, siyasi çekişmelerin olmadığı anlamına gelmiyor. Bu çekişmeler, insan doğasının bazı yönlerinin cinsiyetten bağımsız olduğunu hatırlatıyor.
Le Guin epik anlatımıyla, bilimkurguyu bir araç olarak kullanarak, derin bir sosyal, kültürel ve felsefi tartışma yürütüyor.