Büyük Taarruz, gerçekten iyi planlanmış bir muharebedir. Karşıdaki ordunun ne yapacağı tahmin edildiğinden tam anlamıyla bir kurmaylar muharebesi olduğu söylenir. O planın içinde sadece tek kumandan, tek görüş yoktur; birçok kumandan birçok görüş vardır.
Üç yıl içinde işgalin karanlık günleri bitmişti. İkinci yılda asrın zaferi (Sakarya) tamamlanmıştı. Üçüncü yılda Kurtuluş Savaşı Mudanya'da zaferle sona erdi ve saltanat lağvedildi. Türkiye tarihi yine hızlı bir tempoyla kendi çizdiği kader doğrultusunda ilerledi. Herkes kendi kaderinin mimarıdır.
30 Ekim 1920'de Kars anavatana dahil oldu. Türk askeri tarihinin en gözde komutanlarından, entelektüel kişiliğiyle dikkat çeken Kazım Karabekir Paşa, Doğu Cephesi Komutanı olarak Kars'ı Türk anavatanına yeniden kazandırdı.
Bu vahşi, kıran kırana hayatta kalma mücadelesinde kalıcı bir şeylere sahip olmak ister, bu yüzden de yerimizi koruyabilmeye dair aptalca bir umutla kafamızı binbir türlü zırvayla ve doğruyla doldururuz.