Ekim Veyisoğlu
@ekimvysgl
41 okur puanı
Kasım 2018 tarihinde katıldı
"Eğer zaman ve uzay duyumları, insana biyolojik olarak yararlı bir yönelim verebiliyorlarsa, bu, yalnız insanın dışındaki nesnel gerçekliği yansıtmaları koşuluyla olur; eğer duyumları, insana, çevresi hakkında nesnel olarak doğru bir fikir vermeseydiler, insan, biyolojik olarak kendini çevreye uyumlayamazdı."
Reklam
"Eğer uzay kavramı bizim dışımızdaki nesnel gerçekliği yansıtmaksızın deneyden çıkarılmışsa, Mach'ın teorisi idealist bir teori olarak kalır. Doğanın, milyonlarca yıllarla ölçülen zaman içindeki, insandan ve insan deneyinden önceki çağlardaki varlığı, bu idealist teorinin saçmalığını ortaya koyar."
"... uzay ve zaman gerçek midirler, yoksa düşüncede midirler? Bizim uzay ve zamana değgin göreli anlayışlarımız, varlığın nesnel olarak gerçek biçimlerine yaklaşık mıdırlar? Ya da geliştirme, düzenleme, uyumlu kılınma vb. yolundaki insan düşüncesinin ürünlerinden başka bir şey değil midirler? İşte bu, yalnız bu, bilgi teorisinin temel sorunudur ve bu sorun üzerinde felsefenin gerçekten temel eğilimleri birbirinden ayrılırlar."
"Duyumlarımızla kavradığımız duyulabilir dünyayı nesnel gerçeklik olarak kabul eden Feurbach, doğal olarak uzay ve zamanın (Mach'ın kendi anlayışı diye adlandırdığı) görüngücü anlayışını, ya da (Engels'in ifade ettiği gibi) bilinemezci anlayışını da reddeder: nasıl ki şeyler ve cisimler basit görüngüler, duyum karmaşaları değil de, bizim duyu örgenlerimiz üzerinde etki yapan nesnel gerçeklikler ise, uzay ve zaman da, görüngülerin basit biçimleri değil, varlığın nesnel ve gerçek biçimleridirler. Evren hareket halindeki maddeden başka bir şey değildir ve bu hareket halindeki madde, uzay ve zamandan başka bir şeyin içinde hareket edemez. İnsanların uzay ve zaman hakkındaki fikirleri görelidir, ama bütün bu göreli fikirlerin toplamı mutlak gerçeği verir: bu göreli fikirler, gelişmeleri içinde, mutlak gerçeğe doğru yönelirler, ona yaklaşırlar. Maddenin yapısı ve onun çeşitli hareketleri hakkındaki bilimsel bilgilerimizin değişebilirliği, dış dünyanın nesnel gerçekliğini nasıl çürütmezse, insanların uzay ve zaman hakkındaki fikirlerinin değişkenliği de, ne birinin, ne de ötekinin nesnel gerçekliğini daha fazla çürütmez."
Reklam