Bir kadın düşünün, varlığından kimsenin haberdar olmadığı. Bir kadın düşünün ömrünün altmış bir yılının kapalı kapılar, camlar ardında geçirmiş.
Iris Lochart bir gün bir telefon alır. Telefonun ardındaki kişi, akrabası olan Euphemia Lennox'un artık taburcu olacağını bu konuyla ilgilenecek kişinin kendisi olduğunu söyler. Iris için kalan hayatını sorgulamasına neden olacak bu telefon büyük şok etkisi yaratır.
Aile sırrını çözmek için Alzheimer hastası olan babaannesinden ve hastanedeki görevlilerden bilgi almaya çalışır. Bir şekilde bu sırrı çömelidir.
Euphemia, babaannesinin ele avuca sığmayan kız kardeşidir. Dönemine göre asi sayılabilecek davranışları sebebiyle dışlanmış olan Esme, Kitty için planlanmış bir evliliğin ihtimalini de ortadan kaldırınca bütün gözleri üzerine çekmiştir. Annesinin elbisesini de denemesi bardağı taşıran son damla olmuştur. Ailesi bu yaşadıklarını normal kabul görmeyerek o dönemin zengin ama başa bela olacak kişilerinin kapatıldığı bir akıl hastanesine yatırma kararı alır. Bu sırada Kitty başka bir evlilik yapar. Esme akıl hastanesinde ilaçların etkisindeyken, ablası bambaşka bir yola girer. Artık hayatın akışı kardeşler için tamamen değişmiştir.
Hamnet 'in yazarından okuduğum bu kitap akıcı ve sade bir dil ile kaleme alınmıştır. Geçmişe gidişlerin olduğu, karakterlerin kendi bakış açılarının da yer aldığı kitap, gel gitlerden oluşsa da okudukça akışına uyum sağlıyorsunuz. Sadece kitabın sonunun biraz açık uçlu kaldığını düşünüyorum. Belki de yazarın bizim tamamlamamız için bıraktığı bir boşluktur bu. Okurken çok keyif aldığım, güzel bir kitap oldu kendisi.
Joseph Roth // Hileli Tartı
Joseph Roth’un oldukça kısa ama yoğun bir anlatıma sahip olan #hilelitartı adlı eseri, Avusturya-Macaristan İmparatorluğu’nun uzak bir sınır kasabasında geçen bir hesaplaşma hikâyesidir.
Romanın merkezinde, disiplinli ve dürüst bir "ölçü ve ayar memuru" olan Anselm Eibenschütz yer alır.
Geçmişte ordu mensubu olan, ancak eşinin istekleri doğrultusunda bu görevinden ayrılıp sivil hayata atılan Eibenschütz, ruhunu ve dürüstlüğünü korumaya çalışan bir adamdır.
Yeni görevinde kasabadaki tüm esnafın ticaretlerinde kullandıkları ölçü aletlerini denetlemekle yükümlüdür.
Ancak Eibenschütz, kasabanın yozlaşmış atmosferinde, eşinin ilgisizliği ve sadakatsizlikleri ile çevresindeki toplumsal çürüme karşısında derin bir yalnızlığa itilir. Bu kasvetli ortam, kolera salgınının kasabayı etkisi altına almasıyla daha da karamsar bir boyuta ulaşır.
Karakter, kendi içindeki sarsılmaz dürüstlük ilkesi ile etrafını kuşatan hileli düzen arasında sıkıştıkça, "Themis”terazisinin ayarı da bozulmaya başlar. Zira hayat; rakamlara, ağırlıklara ve ölçülere sığmayan hırslar, ihanetler ve kaçınılmaz yıkımlarla doludur.
Eibenschütz’ün ahlaki çöküşü, aslında temsil ettiği İmparatorluğun bürokratik ve vicdani çözülüşüyle eşzamanlı ilerler. Sistem “hileli bir tartıya" dönüştüğünde, dürüst kalmaya çalışan bir memurun ayarının bozulması da kaçınılmazdır -olmaması gereken bir durum olsa da.
Euphemia ile kurduğu karmaşık ilişki, onu devletin temsil ettiği adaletten kopararak kendi vicdanının karanlık sularına sürükler.
Roth’un zaman zaman tekrarlara düşen üslubuna rağmen eser, edebiyatın en dokunaklı "vicdan muhasebesi" metnidir ve anlamak isteyene çok şey anlatır.
ESME LENOUX NASIL YOK OLDU
Bazı kitapların kapağını kapandığında neden diye sorarsın ya bu kitapta o kitaplardan. Esme’nin tek suçu kalıplara sığmamak, biraz uçarı olmaktı. Sanki içinde olduğu zamana değilde geleceğe doğmuştu o.
1930’lu yıllarda başlayan hikayemiz 2000 li yıllara kadar uzanıyor. Hindistan ve İskoçya arasında gidip gelerek anlatıyor yazar hikayeyi. Anlatırken zaman mekan karışıyor anlatıcı değişiyor konu bir anda kopup gidiyor ama bir tek Esme’ye ne oldu sorusu kafalarda hep kalıyor.
Gencecik bir kız ne yapmış olabilir de hayatından 61 yıl çalınabilir?
Hep en büyük darbeler en sevdiklerimizden mi gelir?
Bir gün çalan bir telefonla İris’in hayatı değişiyor. Akıl hastanesinde yatan büyük teyzesini hastaneden çıkarması gerektiği söylenir. Ne? Büyük teyze? Akıl hastanesi?
Euphemia Lenoux? İris bunların hepsine yabancı. Babası ve kendi gibi babannesi de tek çocuk değil miydi? Peki babaannesi bu soruları yanıtlamaya hazır mı?
Hem bu soruların cevapları hem de Lenoux ailesinin sırlarının artık gün yüzüne çıkma vakti gelmiştir.
Kitapta bölüm yok ve kitabı üç kadının ağzından okuyoruz İris , Esme ve Esme’nin ablası Kitty. Bir anda anlatıcı değişiyor, konu değişiyor tekrar başa dönüyor. O yüzden okunması için çok kolay diyemem. Çok çarpıcı içine çeken bir kitap. Severek okudum.
Yazarın kalemiyle çok sevdiğim, kalbimde sızı bırakan #hamnet kitabı ile tanışmış ve tüm kitaplarını okumaya karar vermiştim.
Okuduğum ikinci kitap olan "Esme Lennox Nasıl Yok Oldu" da kapağını kapayınca kalbimde derin bir sızı bıraktı.
Kitabı okurken aklımda yine hep çok severek ve üzülerek okuduğum #sanagülbahçesivadetmedim vardı. Ana konu benzerlik gösteriyordu.
Bu kitaba nasıl yorum yazarım inanın bilmiyorum, spoi vermekten korkuyorum. Bu kitabı spoi vermeden anlatmak imkansız Sadece ana hatları verdim diğer iç parçalayıcı detayları okuyanlar öğrensin
1930'lu yıllar, Edinburg... Lennox ailesinin iki kızından küçüğü olan Esme(Euphemia) ailenin uçarı kızı, söz dinlemeyen, yerinde duramayan, aslında olması gerektiği gibi bir çocuk. Tabii o zamanlarda kız çocuklar küçük yaşlarda evlendirilip, küçük kadınlar olmak için yetiştiriliyor. Ablası Kitty tam ailenin istediği gibi aklı başında, hanım hanımcık bir kız... 16 yaşındaki Esme artık genç kızlığa adım atarken, evde kimse yokken annesinin turkuaz rengi ipek geceliğini denerken babasına yakalanıyor. Ve ailenin kararıyla akıl hastanesine kapatılıyor. O dönemlerde erkekler bu kadar rahat şekilde eşlerini, kızlarını akıl hastanesine kapatabiliyorlarmış.
Esme orada tam tamına 61 yıl, 5 ay, 4 gün geçiriyor.
Aile onu yok hükmünde görüyor.
Günümüzde Iris Lockhart isimli genç bir kadın var, bir gün ona gelen bir telefonla, varlığından bile haberdar olmadığı büyük teyzesi Esme Lennox'un taburcu edileceğini ve evraklarda vasi olarak kendisinin bulunduğunu iletiyorlar.
Tabii ironi bitmiyor taburcu olma nedeni hastanenin kapatılacak olması, yoksa belki orada ölecek birçok kayıp kadın ve kız gibi....
Esme'nin hikâyesi gerçekten içler acısı, peki ablasının ona yaptığı kötülük affedilir mi?
Bir anne-baba çocuğunu söz dinlemiyor
ESME LENNOX NASIL YOK OLDU-MAGGIE O’FARRELL,200 sayfa,
Bir kadının hayatının elinden alınışının ,ailesi tarafından 61 yıllık bir esarete mahkum edilişinin hikayesi…
Hindistan ile İskoçya, 1930lu yıllarla günümüz arasında gidip gelerek, toplumun dışladığı, yakınlarının unutmayı tercih ettiği, akıl hastanesine kapatılmış ve hayatı elinden alınmış bir kadın…
”Yalnızca bir elbise denedi diye kilit altına alınan on altı yaşındaki bir kızdan bahsediyoruz,bütün hayatı boyunca hapsedilmiş bir kadından bahsediyoruz…”
Esme…ele avuca sığmayan bir kız,yerinde duramayan,kıpır kıpır.Tam bir çocuk yani,olması gereken davranışlar,çocuklara has …Ama ailesine göre tam bir utanç kaynağı,Esme ile yaşadıkları sorunların sonu gelmiyor…Gayet normal,çünkü yıl 1930’lar.Kız çocuklarının küçük kadınlar olması istenen yıllar…Esme’nin bu davranışlarının ailesi tarafından kabul edilmesi mümkün değil…Ablası Kitty ne kadar da hanım hanımcık,ailesinin sözünden çıkmayan,erkek çocukları olan ailelere tanıtılan ve tercih edilen bir genç kız.Neden Esme de ablası Kitty gibi olamıyor,niye bu kadar dik başlı?Bağımsızlığına düşkün olduğundan mı,okumak, üniversiteye gitmek istemesinden mi?..Olur mu hiç?..Kızların okuması, hele de para için çalışması olacak iş mi?..Hem de tanınmış ailelerin kızları için iyi bir evlilik yapıp çoluk çocuğa karışmak varken …
Eski moda giyim mağazası olan İris Lockhart bir gün bir telefon alır. Bir akıl hastanesinden aramaktadırlar.Hastanenin kapatılacağı,hastaların başka yerlere nakil edilmesi için yer ayarlanmaktadır. Akrabası Euphemia Lennox’u -Esme- taburcu edeceklerdir,yanınıza alabilir misiniz? diye sorarlar.İyi de kimdir ki bu Esme? Büyük teyzesi, babasının teyzesi olarak tanıttıkları kadının varlığından bile haberi yoktur.Çünkü babaannesi Kitty kendini tek çocuk
2025’in ilk kitabı
Bir evlat ailesinin utanç kaynağı olmak için ne yapmış olabilir?
Bir evlat ailesinin yapısına ve normlarına uymadığı için ömür boyu tımarhaneye terk edilebilir mi?
Gerçekler bir gün açığa çıkmayacak mı?
O evlat bir gün taburcu olup geçmişin perdesini aralamayacak mı?
Kim bu Euphemia Esme Lennox?
Ömrünü tımarhanede geçirmesine neden olacak ne yaptı?
Bir insan ailede hiç var olmamış gibi nasıl yok sayılabilir?
Aileden biri kıskançlığı sebebiyle kan bağını nasıl silebilir?
Yok saysa bile zihninden o bağı silebilir mi? 
Esme Lennox Nasıl Yok Oldu
Esme Lennox Nasıl Yok Oldu