Özellikle Selçuklular döneminde, Anadolu’nun Müslümanlaşması ve Türkleşmesinde, Anadolu’ya Müslüman Türk toplumunun yerleşmesinde tasavvuf okulları, organizatör rol oynamışlardır. Anadolu’ya İslâm mührü, onlar sayesinde vurulmuştur. Boş arazi ve köylere yerleşip buralarda dergâh ve tekkeler kuran mutasavvıflar, kısa sürede sosyo- ekonomik etkinlikler gerçekleştirmeye başlıyor; Anadolu’ya yerleşmekte olan Türk toplumun ekonomik ihtiyaçlarını karşılamak için üretim yapıyorlardı. Sûfiler ve onların bağlı olup, ayakta tutmaya çalıştıkları kurumlar, yolculara ve muhtaçlara barınma, beslenme gibi yardımlarda bulunuyor, bunu ibadet olarak kabul ediyorlardı. Böylelikle çok yönlü ve karşılıksız bir toplum hizmeti ifa ediyorlardı. Biryandan da gaza ve cihad ideali aşılanan bu kişiler, fetih faaliyetlerine de katılıyor ve devletin askerine/ orduya, gerek silahlı olarak gerekse lojistik destek sağlıyorlardı.