Türkiye’nin İstiklal Marşı, Mehmet Akif Ersoy tarafından yazılmıştır.
İSTİKLÂL MARŞI
Korkma, sönmez bu şafaklarda yüzen al sancak;
Sönmeden yurdumun üstünde tüten en son ocak.
O benim milletimin yıldızıdır, parlayacak;
O benimdir, o benim milletimindir ancak.
Çatma, kurban olayım çehreni ey nazlı hilâl!
Kahraman ırkıma bir gül! Ne bu şiddet bu celâl?
Sana olmaz dökülen kanlarımız sonra helâl...
Hakkıdır, Hakk’a tapan, milletimin istiklâl!
Ben ezelden beridir hür yaşadım, hür yaşarım.
Hangi çılgın bana zincir vuracakmış? Şaşarım!
Kükremiş sel gibiyim; bendimi çiğner, aşarım;
Yırtarım dağları, enginlere sığmam, taşarım.
Garb’ın âfâkını sarmışsa çelik zırhlı duvar;
Benim iman dolu göğsüm gibi serhaddim var.
Ulusun, korkma! Nasıl böyle bir îmânı boğar,
“Medeniyet!” dediğin tek dişi kalmış canavar?
Arkadaş! Yurduma alçakları uğratma sakın;
Siper et gövdeni, dursun bu hayâsızca akın.
Doğacaktır sana va’dettiği günler Hakk’ın...
Kim bilir, belki yarın, belki yarından da yakın.
Bastığın yerleri “toprak!” diyerek geçme, tanı!
Muazzez ilmiye Çığ/Gılgameş(Bilgameş) Destanı
Muazzez ilmiye Çığ/Gılgameş(Bilgameş) Destanı
Destan, insanlığın bilinen en eski yazılı edebiyat eseri olma özelliğini taşır
Bugünkü standartlaşmış versiyonu Akadca olarak yazılmış günümüze ulaşmıştır.
Britanya Müzesi'ndeki Asurolog George Smith tarafından 1872'de çevrilmişti
Eser ,yalnızca bir kahramanlık hikâyesi değil; ölüm, dostluk, iktidar ve insanın anlam arayışı üzerine derin bir düşünce metnidir
Temel Konu ve Yapı
Destan, Uruk kralı Gılgamış’ın yolculuğunu anlatır. Başta zalim ve ölçüsüz bir hükümdardır. Bir gün Avcılar ormanda hayvanlar gibi davranın bir insan bulurlar bu Gılgameşe eşdeğer bir canlıdır, sonra tapınak fahişeler tarafından eğitilir insan gibi konuşmayı öğretilir ve Enkidu adını verirler Gılgamış’ın karşına çıkarılır, gılgamış‘ta bir kavgaya tutuşur ama hiçbiri birbirini yenemez böylece Gılgamış’la dost olurlar
Bu iki karakterin dostluğu, hikâyenin kırılma noktasıdır.
Destan 12 tabletten oluşur
1. Tablette Gılgamış’ın kral olması nasıl kral olduğu anlatılır
2. Tablette Enkidu bulunması
3. 4. 5. Tablette Gılgameş ve Enkidu’ nun maceraları 6. Bölümde Enkidunun hastalanması, tanrıça inannanın Gılgamış’ı aşkını ilan etmesi Gılgamış’ın onu reddetmesi üzerine gök boğa‘nın gönderilmesi
7. Tablette Enlidu’nun önümü
8. Tablette Gılgamış’ın yazısı ve Gılgamış’ın tanrılara yalvararak, Enkidu’nun bir günlüğüne dirilmesi , ve yeraltı dünyasını Gılgamış’a anlatması
9. -10. Ve 11. Tablette Gılgamış’ın ölümsüzlüğü araması Utnapiştim’e ulaşması ve bu ölümsüzlük yolculuğunda farklı temaların işlenmesi, Gılgamış’ın sürekli sorgulaması
12. Tablette Utnapiştim’in tabi tuttu testi geçememiş ölüm gerçeğini kabullenmesi
Özellikle Enkidu’nun ölümü, Gılgamış’ı sarsar. Burada destanın en güçlü sorusu ortaya çıkar:
İnsan ölümlü olduğunu
Reklam
Gılgameş Destanı, Sümürlerden kalan 12 tablet aracılığıyla günümüze ulaşmış tabletlerin bir kısmı okuyamaz durumda ama yine de destan anlaşılıyor. Destana göre Gılgameş ve Arkadaşı Engidu beraber katran dağına giderek orada Humbaba adlı ejderhayı öldürüyorlar. Daha sonra Engidu hastalanıp ölmüş. Bir tanrıça Gılgameş'le evlenmek ister ama Gılgameş kabul etmez . Bu tanrıça gökten bir boğa indirmiş ama Gılgameş boğayı da öldürmüş. 11. Tablette de bir tufan olduğu ve bir gemi yapılıp insanların bir kısmının bu gemi ile kurtulduğu anlatılır. Kitabın bir kısmında Gılgameş Destanı ile Dede Korkut Hikayeleri'nin benzer olduğu yorumu yapılmış özellikle Deli dumrul Hikayesine benzediği iddia ediliyor ama bir benzerlik göremedim. Fena bir kitap değil. Başka bir kaynaktan daha geniş halini okuyacağım bu destanın ...
8/10
2026 23. kitabı
Dünya edebiyatının bilinen en eski metinlerinden biri olan Gılgamış Destanı, insanın ölümlülüğü, dostluk ve anlam arayışı gibi evrensel temaları işleyen güçlü bir eserdir. Uruk kralı Gılgamış’ın yolculuğu, başlangıçta gücüne güvenen bir hükümdarın zamanla hayatın gerçeklerini öğrenmesini anlatır. Enkidu ile kurduğu dostluk ve onun ölümünden sonra ölümsüzlüğü araması, destanın en etkileyici bölümlerini oluşturur. Bu yönüyle eser, insanın kendi sınırlarını kabul etme sürecini anlatan derin bir metindir.
Gılgamış Destanı, kökeni Mezopotamya’ya (Sümer-Akad kültürüne) dayanan ve yaklaşık MÖ 2000’lere uzanan kil tabletlerden derlenmiş bir eserdir. Başkahraman Gılgamış’ın dostu Enkidu ile kurduğu bağ ve onun ölümünden sonra ölümsüzlüğü arayışı, destanın ana eksenini oluşturur. Ölüm korkusu, insanın sınırları, dostluk, güç ve bilgelik gibi temaları işleyen destan, tufan anlatısı gibi bölümleriyle daha sonraki mitleri ve dini metinleri de etkilemiştir.
Destanı Türkçede okurken Sait Maden’in çeviri ve düzenlemesinin katkısı açıkça hissediliyor. Hem şair hem de çevirmen kimliğiyle Maden, destanın epik atmosferini Türkçede güçlü bir şekilde yansıtmış.Onun çalışması, metni yalnızca anlaşılır kılmakla kalmıyor; aynı zamanda kadim ve şiirsel ruhunu da koruyor.
Okuma deneyimimi İstanbul Devlet Opera ve Balesi’nin sahnelediği Gilgameş
Destanı uyarlamasıyla tamamlamak, eseri farklı bir açıdan görmemi sağladı. Sahnedeki müzik, dekor ve dans unsurları destanın mitolojik dünyasını daha somut ve etkileyici hale getiriyordu. Özellikle karakterlerin duygularının müzik ve hareketle ifade edilmesi, zihnimde okurken canlandırdığım sahneleri daha güçlü bir şekilde hissettirdi. Böylece metnin epik yapısı sahnede daha dramatik bir boyut kazandı.
Sonuç olarak, Gılgamış Destanı hem okuma hem de
Bugünü yarım kalan kitapları bitirme günü ilan ettim ve bir haftadır süründürdüğüm bu kitabı da bitirdim. Spinoza’nın Ethica’sı ölmeden önce okunacaklar listemin en önemlilerinden biri ama bir türlü cesaretimi toplayıp başlayamıyorum. Daha önce iki kitapta (Gılgameş ve İlyada) kullandığım taktiğimi kullanarak kendimi hazır hissedene kadar ön okumalar yapıyorum. Bu Spinoza ile ilgili okuduğum 3.kitap, sade ve akıcı dilini beğendim. Yazar Spinoza’nın hayatını kısaca özetlemiş ama daha çok Tanrı ve insanı anlayışı üzerine odaklanmış. Kitabı okumadan öncesinden bi tık daha fazla bilgi sahibi olduğum için başarılı buldum. Ama Ethika’ya hala hazır hissetmiyorum. Çileci filozoflara karşın “güzel ve mutlu bir hayat yaşayarak hakikati arama” düşüncesini benimsemeye çalışıyorum. Bunun dışında “kadınlar ve çocuklar tabiat olarak birdir bu yüzden kadınlar oy kullanmamalıdır” demesinin dönemindeki kadınlar kapalı kapılar ardında ve dünyayla izole yaşadığı için adamın kadınları tanımıyor olmasından dolayı olduğunu düşünüp kendimi sakin tutmaya çalışıyorum.
Kitabın 2 farklı versiyonunu bitirdim hangisi daha orijinaldir bilemiyorum ancak Gılgamış Destanı okunmaya değer.
Destanı okuduğunuzda Büyük Tufan hikayesinin 4 büyük dinin kitapları ortaya çıkmadan önce Gılgamış Destanı'nda yer aldığını görebilirsiniz bu da ilginç bir durum.
Uruk'un Ölümsüz Kralı Gılgameş 
Robert Krugmann
Uruk'un Ölümsüz Kralı Gılgameş Robert KrugmannReklam
Reklam