Zola, Germinal'in merkezine yerleştirdiği madeni, dünyayı yeme arzusu ile dolu ve kesinlikle doymayan bir canavara benzeterek kapitalizmin yıkım potansiyelinin altını çizer. Bununla da kalmaz madenine açgözlülüğü imleyen Le Voreux ismini verir. Topraklar kızıldır Germinal evreninde, bir türlü aydınlanamayan gökler de öyle. Paris Komünü'nün külleri hala sıcaktır çünkü Zola kalemi eline aldığında, kömürün karası elbette en çok kan kırmızısını yakışır. Yalnızca mekanlar ve imgelerle değil karakterlerle de sosyalist okumalar için ışıklar yakar okuruna. Rusya'dan gelen bir fırtına gibidir Souvarine, teoriden çok eyleme inanır, onun için yok etme tutkusu yaratıcı bir dürtüdür. Nihayetinde Souvarine, Zola'nın prizmasından geçmiş Mikhail Bakunin'dir, romanın anarşist nabzının can damarı. Baş karakterimiz Étienne ise sosyalisttir, revizyonların gücüne inanır. Ve sarkacın en ucunda da Rasseneur yer alır, Adam Smith'in yankılarıyla seslenir: Bırakınız yapsınlar! Bir adım geriye çekilince Germinal'in bu çağ yangınlarından yükselen tuvalinin anlattıkları daha da netleşir. Zola işçilerin ara sıra üstün geldikleri sınıf savaşımlarının tarihini anlatırken Komünist Manifesto'nun Avrupa'ya korku salan o heyulasının mirasını edebiyat tarihine natüralizmini taraflı hale getirmek pahasına kızıl-kara harflerle nakşeder. Bu evren-tuval elbette Marksist feminist bir gözlükle de okunmayı da gerektirir: Catherine'nin ve nice Montsou kadınının portrelerini Marx'ın Kapital'deki Viktoryen ahlakçı problematik kodları ile resmeder Zola. "Kaba kapitalist özgürlük" rüzgarında "feminenliğini kaybeden" kadınların "karakter yozlaşmaları" Kapital'in kadınların özgürleşmesi meselesine yaklaşımındaki ekonomik determinizme sıkışıp kalmış o gizli patriyarkal mirasçı doğasının ikircikli harabeleridir. Son tahlilde Zola, yolların çoklu doğasını doğrusuyla yanlışıyla bir klasik edebi yapı-dökümüne çevirir. Topraktan biten insanların, topraktan çatlayacak gelecek yüzyılların ürünleri için boy attığı Germinal bugün de hala Marksist okumalarla zihinlerimizi aydınlatmak için bir madenci fenerine selam verircesine soluk almaya devam ediyor. Ve Zola, kızıl ışığın Lucifer'i olarak sonsuzluğa karışıyor.
·
102 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.