Tüm dünyada büyük yankı uyandırıp, tüyler ürperten, tutsaklığa ve sürgünlere karşı umudun her daim diri tutulduğu bir meydan okuyuşun kitabı olan Gün Olur Asra Bedel, Kırgızistan'daki Sarı-Özek bozkırındaki insanların acılarına ve sevinçlerine ayna tutar.
Komünizmin gölgesinde geleneklerini korumaya çalışan insanların kutsal saydığı değerlerinin yok sayılması ve Sovyetler Birliği döneminde yaşanan sosyo-kültürel sorunların bir özeleştirisini ihtiva eden, gerçeklik ve bilim kurgunun iç içe geçtiği, mankurtlaşan insanlar ile adetlerine sıkı sıkıya bağlı insanların hikâyesine değinen kitabımız, "mankurtlaşma" mefhumunu da mercek altına alır.
Eski Türklerde ve Moğollarda görülen, başları traşlanarak deve derisinden yapılmış bir başlık geçirilen insanların güneşte bırakılıp zamanla kuruyan deve derisinin kafalarına sıkıca yapışması ile yeniden uzayan saçların kendilerine yer bulamayıp kafanın içine (beyine) doğru ters yönde uzayıp batması ve kişinin zaman içerisinde hafızasını kaybederek yaşayan bir robota dönüşmesini teşkil eden Mankurtlaşma, kişiyi anne ve babasını dahi tanımaz hâle getirerek, kendisine yöneltilen her şeyi sorgusuz sualsiz kabul edeceği bir kölelik hâlidir.
Öte yandan kişiyi kendi toplumuna ve kültürüne yabancılaştırma, bilinçsizleştirme, sömürüye açık hâle getirip, sömürgecilerin zihinsel esiri durumuna getirmek için kendi değerlerine düşman etmeyi anlatan sosyokültürel bir kavramdan ileri gelmektedir.
Derya deniz olan kitabımız Gün Olur Asra Bedel, bir bilim kurgu kitabı olmasının hakkını da son kerteye değin vermektedir. Öyle ki, Amerika ve Rusya’nın birlikte yürüttüğü ve "Demiburg" adını verdikleri projeleri doğrultusunda bir uzay istasyonu kurulmakta olup, uzaya gönderilen iki astronotun "Orman Göğsü" denilen gezegene ayak basmaları ile Orman Göğüslülerin savaş, devlet ve para gibi kavramları bilmiyor oluşları kitabımızda dikkatleri celbeden bir husus olmuştur. Dünyadaki insanların ilgisizliği ve savaşlar, Orman Göğüslüleri hayrete düşürmekte, iletişimin olduğu yerde insanların her şeyi savaşla çözmeye çalışmaları onlara dehşet salmaktadır. Bunun yanı sıra Amerikan ve Rus yetkililer, Orman Göğüslülerin yaşayış biçimleri itibari ile kendi egemenlikleri adına bir tehlike oldukları kanaatine varırlar. Çünkü Amerika ve Rusya için ideal ve elzem olan, savaşsız bir dünya görüşünün aksidir.
Orman Göğüslülerin niteliklerine bakacak olur isek şunu çok net olarak görmekteyiz ki, boyları 4-5 metre ve tenleri de mavi renkte olup, Avatar filmindeki canlıların esin kaynağının bu kitaptan alındığı görülmekte, bununla birlikte Türk Yakut destanı olan Olonho'nun esintileri sezilmektedir.
Tarihe farklı bir nazarla bakmayı sağlayan, Kırgız kültürü hususunda bilgi edinip, entelektüel birikimi geliştiren Gün Olur Asra Bedel, Cengiz Aytmatov'un "Cengiz Han'a Küsen Bulut" adlı eseri ile devam etmektedir. Bu kitapların sırası ile okunması gerekmekte olup, çağdaş romancılığın en güzel örneklerini biz okurlara sunmakta, Aytmatov'un kalemine bir kez daha hayran bırakmatır.