Gönderi

Bir kez doğuracağıma, üç savaşta savaşmayı yeğlerdim!
10/10
·79 syf.··
2024 10. kitabı
Medea Euripides Euripides tarafından ilk kez M.Ö 431 yılında "Büyük Dionysia" bayramında sahnelenen oyun, Medea'nın kocası İason'un Korent Kralı Kreon'un kızıyla evlenmeye karar vermesi üzerine Medea'nın içinde çocuklarının katlini de barındırdığı korkunç intikamını anlatır. Medea İason ile birlikte olabilmek için babasına ihanet ederek Kolkhis’ten Korinthos’a, yabancı olduğu bir yere, geliyor ve hem memleketi hem de yuvası için dövünüyor. Efsaneye göre Medea, Güneş'in oğlu Kolhis Kralı Aietes ile Eidyia'nın kızıdır. Büyücülük sanatını bulduğuna inanılan Ay Tanrıçası Hekate bazı kaynaklarda halası bazı kaynaklarda ise annesi olarak geçmektedir. Aynı zamanda büyücü Kirke'nin ise yeğenidir. Medea, altın postu ele geçirmesi için kocası İason'a yardım eder ve Kolhis'ten kaçmaya başlarlar. Kralın emriyle donanmanın peşine düşen Kolhis ordusu donanmayı yakalamak üzereyken İason, Kolhis Prensini sırtından hançerleyerek öldürür. Ayrıca efsaneye göre Medea'nın İason'dan olma iki oğlunu Yunan'ların intikam almak için öldürdüğünü söyler. Euripides tragedyasını daha güçlü kılmak için kardeşini de Medea'ya öldürtmüş ve onun öfkesini ve acımasızlığını vurgulamak için oğullarını da kendisine katlettirmiştir. Euripides'in Medea'sı efsanedeki gibi çok güçlü, zeki ve bilge bir kadın olmasının yanı sıra acımasız, kocasının ihanetiyle öfkeden deliye dönünce gözünü kırpmadan çocuklarının bile canına kıyabilecek bir cani olarak işlenmiştir. Baş kadın karakterin bu kadar kötü gösterilmesinde Euripides'in 2 başarısız evlilik yapması ve kadınlara karşı tutumunun olumsuz olmasının yanı sıra ataerkil düzene sahip Yunanların Medea gibi toplumda ve yönetimde bu derece söz sahibi olan kadınları istemediklerinden Medea ve halası Kirke gibi güçlü kadın tanrıça modellerini manipüle edip onları mitlerinde kötü göstermeleri yer alır. Hatta bilinen başka bir rivayete göre Yunanların Euripides'e 15 gümüş para rüşvet vererek çocuklarını Yunanların değil de Medea'nın kendisinin öldürdüğünü yazmasını sağlamışlardır. Oyundaki dizilerden de Medea kendi varlığının bilincine varmış, toplumdaki kadını ve erkeği konumlandırıldıkları yerleri görmeyi başardığını anlıyoruz. Ataerkil düşünce yapısının hakim olduğu antik Yunanda kadınların zeki olmalarının kötülükle eşdeğer olması Medea tragedyasında olduğu gibi diğer bir çok zeki kadın karakteri de kötü göstermiştir. Euripides'in izinden giden diğer yazarlarla birlikte Medea Yunan mitolojisinin en kötü karakterlerinden biri haline gelmiş. Efsaneye göre sevdiği adam ve çocukları için her türlü fedakarlığı yapan zeki ve bilge Medea, çocuklarına bile acımayan bir caniye dönüştürülmüş. Yine de Euripidies'in hakkını yememek gerek bunu Medea'ya karşı kör bir suçlamayla yapmamış oyunda aldatmanın sadece kadın için değil erkek için de çok alçaltıcı bir durum olduğunu göstermiş ve Medea'nın öfkesindeki haklılığı ve İason için yaptığı fedakarlıkları hakkıyla yansıtmış. Hatta öyle ki İason'u Medea'nın yardımları olmasaydı hiçbir şey beceremeyen bir aciz ve bulduğu ilk fırsatta kurtarıcısına ihanet eden bir alçak olarak göstermiş. Son olarak, benim de favori tiyatro oyunlarım arasına giren bu muhteşem tragedyayı okumanızı öneriyorum. Ve bütün kız kardeşlerime sesleniyorum hepimiz Medea'yız, Medea hepimizin içinde. Ah Medea bütün öfken ve acımasızlığınla bile yüreğimin derinliklerinde hissediyorum seni...
Edebiyat
MedeaEuripides · Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları · 20192,452 okunma
·
122 Gösterim
2 Yorum
Lütfen giriş yapınız.
👏🏻