Yaşım 16 bilmedin 17. Marlboro içmenin statü göstergesi sayıldığı zamanlar, cebimde sigara olmazdı. Ayda bir olurdu belki, Samsun 216. Lakabım 216 ya çıkmıştı. Tek sigarayı 6 kişi ortak içerdik. Sırayla çevirirdik sigarayı. Atma lan daha onda iki nefes daha var. Çoğu zaman aç gezer, bir simidi 3 e bölerdik.
Yazın kuytu köşelerde kışın ateş başında yada it gibi soğuk da titreyerek şarap içerdik. Ucuz en adisinden. Şişesi bile yoktu. Plastik 1,5 ltlik kaplarda satılırdı. Köpek öldüren bile denemez. İçtiğin en adi şarabı düşün, ondan daha adi.
Benim hiç param olmazdı. Benimle takılabilecek herkesi tanırdım. Herkesle yerdim içerdim. Hiç kimseden de bir sigara ver derken çekinmezdim. Adamın ederinin para dışında kriterlerle ölçüldüğü zamanlardı. Hiç bir şeyden korkmaz, hiç bir arkadaşımızı satmazdık.
Mutluyduk. Hayallerimiz, inançlarımız, değerlerimiz, samimiyetimiz vardı. Yediğimiz ekmeğin tadı, içtiğimizin şarabın lezzeti vardı. Sonra büyüdük cebimize para girdi, her şeyin büyüsü bozuldu. Hayatın gerçeğini yitirdik. Hayatın süssüz salt gerçeği yaşadığımız o yokluktaydı.
John Fante de Toza Sor eserinde hayatın gerçeğini anlatmış. Süssüz. Salt gerçek. Gerçek ne kadar sadeyse o kadar görünürdür. Gerçeğin yapmacığa ihtiyacı yoktur. Hayatın gerçeği ile edebiyatın gerçeği başkadır. Salt gerçeği edebiyat teknikleri ile anlatamazsınız. Anlatmaya kalktığınız zaman gerçek gerçek olmaktan çıkar başka bir şeye bürünür. Doğrudan, neyse o şekilde anlatılması gerekir.
Bunu biz de Nazım Hikmet, Orhan Veli ve Orhan Kemal-her ne kadar ajitasyona kaçsa da- çok iyi başarır.
John Fante'nin eserinin bir diğer yönü de en temel insani çelişkilerin eserde işlenmesidir. Bu çelişkileri bir sade bir dille anlatabildiğiniz zaman etkisi çok fazla artacaktır. İşte budur. Herkesin hisettiği, yaşadığı ancak bir türlü bir kalıba sokamadığı şey. Bunu da en iyi Bergman filmlerinde görürsünüz. O kadar basit bir şeydir ama sizi en derininizden vurur.
Toza Sor iyidir. Budur. Sanat kaygısı taşımadan okunduğu vakit etkisini hissettirir. Gerçektir salt hayatın gerçeği.
Keyifli okumalar.
··
432 Gösterim
1 Yorum
Lütfen giriş yapınız.
İbrahim Sisifos
Gönderi Sahibi
Eyvallah Kardeşim. Beni onure ediyorsun :) muhakkak sadelik ve gerçeklik deyince akla Cehov gelir . NBC’de Cehov’un büyük hayranı. Hepsi Cehovun işleri :)