Edebiyat tarihinin en iyi giriş cümlelerinden biriyle başlayan o kitabı sonunda ben de okuyabildim. Konusunu detaylıca anlatmayacağım; çünkü zaten okurların büyük bir kısmı tarafından bilinen, artık kültleşmiş bir eser. Ama küçük bir yanılgıyı düzeltmek isterim: Kitabın adından dolayı yalnızca Anna’nın yasak aşkını anlatan bir hikâye olduğu düşünülüyor. Oysa Anna Karenina, bireysel bir aşkı merkeze almakla birlikte Rus toplumunun ahlak anlayışını, insan ruhunun çatlaklarını, evlilik ve aile kurumunu, bireyin iç dünyasını ve inanç arayışını; şehir ile taşra arasındaki karşıtlık üzerinden çok katmanlı bir anlatıyla gözler önüne seriyor. Bana göre bu roman, iki kişinin hikâyesinden çok daha fazlası; bir toplumun ve insanın iç dünyasının aynası.
Tolstoy’un kalemi öyle kuvvetli ki, karakter tiplemelerini büyük bir ustalıkla işliyor. Her karakterin kendine ait bir dünyası var ve bu dünyalar adeta sarmaşık gibi birbirine bağlanıyor. Levin’in toprakla ilişkisi üzerinden şehir–taşra karşıtlığı ve emek meselesi anlatılırken onun hayatın anlamını çalışarak, üreterek ve inançla kurmaya çalıştığını görüyoruz. Anna’da ise anlam arayışı çok daha kırılgan ve içsel bir yerde duruyor; tutkuyla başlayan bu arayış, Anna ve Vronski’de toplum baskısı ve ahlaki ikilemler ekseninde işleniyor. Bu ilişkinin karşısına Kiti ve Levin’de daha dengeli, zamanla olgunlaşan bir evlilik yerleştiriliyor. Dolly’de ise evlilik, annelik yükü ve görünmez emek temasının güçlü bir yeri olduğunu hissediyoruz.
Karakterleri kimi zaman anladım, kimi zaman hak verdim; kimi zamansa kızdığım anlar oldu. Yine de onlarla bağ kurmamak imkânsız. Tolstoy’un anlatıda bilinçli bir mesafeyi koruduğunu düşünüyorum.
Anna Karenina, herkesin hayatında muhakkak okuması gereken büyük bir eser. Okumak için geç kalmayın.
·
37 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.