Hint Avrupa kavimlerinden biri olan İranlılar, aşamalı olarak Asya’nın orta kesimlerinden Atlas Okyanusu kıyılarına kadar yayılmış ve yeni dünyanın keşfi ile birlikte dünyanın bir çok farklı bölgesine yerleşmişler.
Araştırmalara göre bu kavim M.Ö. 3000 yıllarında Hint -Avrupa grubundan ayrılıp Hint ve İran ırkları olarak iki ayrı kola bölünmeden önce Orta Asya bölgesinde yaşamakta; ortak din,dil,inanç ve mitolojilere sahip ve kendilerini “Arya” yani şerefli olarak adlandırırlarmış. Daha sonraki dönemlerde birbirlerinden ayrılan bu kavim Hindistan ve İran olarak iki ayrı ülke kurmuş ve her biri bu ismi kendisi için kullanmış. Yaklaşık 3500 yıllık bir geçmişe sahip olan iran’ın, ulusal tarihi ve mitolojisi konusundaki en eski işaretler Hint kutsal metinleri “Rig Veda” (sayfamda yorumu var) ve eski dünyanın büyük peygamberlerinden Zerdüşt’ün dinsel metni Avesta’da görülür. Avesta epigrafı ile başlayan Zerdüştilik ve İran’daki Türkleri de kurgusuna dahil eden #kornelyusunezgisine selam olsun.
Zamanla gelişen ve olgunlaşan İran rivayetleri İran tarihinde yeni bir dönem yeni bir sayfa olarak kabul edilen “Eşkâniler Dönemi”nde de farklı bir boyut kazanır.
Ahameniş hükümdarlarının kitabelerinden tutunda Pehlevî dilinde kaleme alınmış “enderznâmeler” ve “kârnâmeler”, dini nitelik taşıyan Avesta, Zend, Zerdüşt’ün bizzat kendi söylemleri olan “Gatalar Dıreht-i Asurik ve Yâdgâr-i Zerîran, Hudâynâme” gibi eserler Fars mitolojisinın dini ve kahramanlık rivayetlerinin temellerini oluştururlar.
Fars mitolojisinin önemli bir kısmını içeren Şahnamedeki bir çok mitolojik kişilik aslında İran mitolojisinin önde gelen kahramanlarıdır.
Sorularla İran MitolojisiNimet Yıldırım Prof.Dr. Nimet Yıldırım’ın ahiret alemine seyahati, ölümden önce rüyada iken ya da ruhi bir seyahatle cennet ve cehennemi gezme konusunda yazılmış en eski kaynak olan Ardavirâfnâme ‘sini okumuştum.